وحشی یا پرثمر؟-۱۴ «جلیل بن محمداسماعیل قزوینی یزدی»، مشهور به «حاج بابای قزوینی» که هم خودش، هم پدر

وحشی یا پرثمر؟-۱۴ «جلیل بن محمداسماعیل قزوینی یزدی»، مشهور به «حاج بابای قزوینی» که هم خودش، هم پدرش از عالمان یهودی مسلمان شده بوده‌اند، پس از اسلام آوردن، کتابی نوشته است به نام «محضرالشهود فی ردالیهود»، تالیف سال ۱۲۱۱ هجری قمری، ۱۱۷۶ شمسی، ۱۷۹۷ میلادی.…وحشی یا پرثمر؟-۱۵باز هم ترجمه‌های زشت کننده توراتزشت کردن تورات در فراز مورد بحث، به آنچه تاکنون گفتیم محدود نمی‌شود. قبلا به اینکه آیه ۱۲ از باب ۱۶ آفرینش را باید در پرتو آیه ۹ همین باب ببینیم اشاره کردیم. در آیه ۹ به هاجر گفته شد «زیر دست او (خانمت) رنج بکش». در آیه‌های بعدی و از جمله در آیه ۱۲، نتیجه صبوری بر زیردست بودن، بیان شده. عبارت «زیردست» بودن از دو کلمه «زیر» (תחת) و «دست» (יד) تشکیل شده. ترجمه دقیق آیه ۱۲ این است:«و او "پرء آدم" خواهد بود. دست او در همه و دست همه در او خواهد بود. برروی برادرانش ساکن خواهد شد.» آیه ۱۲، جزای آیه ۹ است که مژده این جزا نیز شکرگزاری هاجر را در پی دارد.چون در آیه ۹، سخن از «دست» است، در این آیه نیز سخن از دست آمده و چون در آیه ۹ سخن از «زیر بودن» آمده، در این آیه نیز سخن از «رو بودن» آمده.عبارتی که «بر روی» ترجمه می‌شود، «על פני» است. این عبارت در کتاب آفرینش بارها آمده است و مترجمان، غالبا آن را «بر روی» (مثلا باب ۱، آیه‌های ۲ و ۲۰، باب ۴، آیه ۱۴ و باب ۶ آیه ۱) و بعضا «در حضور» (مثلا باب ۱۱، آیه ۲۸) ترجمه کرده‌اند. اما به این آیه که رسیده‌اند با گذر زمان کارشان به جایی رسیده که احتمالا برای تشدید فضای خصمانه ترجمه‌های خود یا فروکاستن شان اسماعیل، آن را «در مقابل» و «جدای از» ترجمه کرده‌اند.حامد فتاحی۶ شهریور ۱۴۰۵فهرست مجموعه یادداشت‌های «وحشی یا پرثمر؟»@besharatha