‍ #فدک (۳۲۵) #قباله_فدک (۱۷)#ابوبکر_شناسی (۹۶) #روابط#بیعت_اجباری 🔻فدک و سایه‌ عمر بر خلافت ابوبکر!‍ ‍ ┄┅┅━🜋𖣐﴾﷽﴿𖣐🜋━┅┅┄پاره یا محو کردن قبالۀ فدک توسط غاصب دوم، از حکایات مشهوری است که از جهتی بیان‌گر خباثت و درشت‌خویی وی و از جهتی نمایان‌گر سست‌عنصری و عدم استقلال ابوبکر در ادارۀ حکومت است.با این حال، برخی از محققان، این حکایت را پرداختۀ کسانی می‌دانند که خواسته‌اند در ماجرای غصب فدک، غاصب اول را تبرئه کنند! این تحلیل از چند جهت دچار ضعف است:❶ این ماجرا در منابع شیعی و با اسناد درخور توجهی نقل شده، که قضاوت ما در خصوص این اسناد هرچه باشد، احتمال جانبداری از غاصب اول در آن راه ندارد. (به‌طور نمونه: ۱.تفسیر منسوب به قمی، ج۲، ص۱۵۵ به سند ابراهیم‌بن‌هاشم از ابن‌ابی‌عمیر از عثمان‌بن‌عیسی و حمادبن‌عثمان از امام صادق علیه‌السّلام؛ ۲. کلینی در کافی، ج۱،ص۵۴۳ به نقل از امام کاظم علیه‌السّلام؛ ۳.سید مرتضی متکلم امامی در شافی، ج۴، ص۹۸ از کتاب ابراهیم بن محمد ثقفی شیعی«م۲۸۳ق»، از ابراهیم بن [محمد بن] میمون شیعی، از عیسی بن عبدالله هاشمی علوی از پدرانش از امیرمؤمنان علیه‌السّلام) تنها در روایتی مرسل در تفسیر عیاشی،ج۲،ص۲۸۷ به امام صادق علیه‌السّلام منسوب است که در این خصوص فرموده‌اند: "فزعموا أن عمر محا الصحيفة وقد كان كتبها أبوبكر"❷ مدعی باید نشان دهد کدام جریانِ هواخواهِ ابوبکر و درعین‌حال بدخواهِ عمر در بین نویسندگان یا راویان این حکایت حضور داشته‌اند که تلاش کرده‌اند مسئولیت واقعۀ قطعی غصب فدک را تماماً متوجه عمر بسازند! ❸این تصویر کلی از نفوذ عمر در دوران حکومت ابوبکر در دیگر گزارش‌های تاریخی نیز نمود روشنی دارد و منحصر در ماجرای غصب فدک نیست؛ به‌طور نمونه برخی از این گزارش‌ها که دقیقا بیان‌گر نقض احکام صادرشده از سوی غاصب اول است را مرور می‌کنیم↓↓گزارش۱: قاسم بن سلّام (م۲۲۴ق) حکایت نموده: ابوبکر زمینی را به طلحةبن‌عبیداللّه بخشید و در این خصوص سندی نوشت و گروهی از مردم از جمله عمر را به عنوان شاهد در آن نام برد. طلحه سند را نزد عمر آورد و گفت: «این را مهر کن»، عمر گفت: آیا همه این زمین از بین مردمان فقط برای تو باشد؟! طلحه‌ خشمگین به سوی ابوبکر بازگشت و گفت: به خدا قسم، نمی‌دانم تو خلیفه هستی یا عمر؟ فرمود: «بلکه عمر، ولی او امتناع کرد [که خلیفه باشد]! گزارش۲: ابوبکر برای عیینةبن‌حصن قطعه‌ای زمین تعیین کرد و برای او سندی نوشت. طلحه یا شخصی دیگر به عیینه گفت: ما می‌بینیم که این مرد _یعنی عمر_ در این امر [خلافت] راهی خواهد داشت. پس ای کاش سند را به او نشان دهی! عیینه نزد عمر آمد و سند را برایش خواند. نهایتا عمر در آن سند آب دهان انداخت و آن را محو کرد! عیینه از ابو بکر خواست که سندی جدید برایش بنویسد. ابو بکر گفت: به خدا سوگند، چیزی را که عمر رد کرده است، دوباره آغاز نخواهم کرد! (الأموال، ص۳۵۱و۳۵۲)گزارش۳: احمدبن‌حنبل با سندش آورده است: زبرقان‌بن‌بدر و اقرع‌بن‌حابس از ابوبکر درخواست کردند که برایشان زمینی را واگذار کند. ابوبکر نیز آن زمین را به آنان واگذار نمود و برایشان نوشته‌ای (سند) صادر کرد. عثمان به آن دو گفت: عمر را شاهد بگیرید، زیرا او خلیفه بعد از ابوبکر است و موافقت او برای کار شما بهتر و محکم‌تر است. پس آن دو نزد عمر رفتند و نوشته را به او نشان دادند. وقتی عمر به آن نگاه کرد، بر آن آب دهان انداخت، سپس نوشته را به صورتشان زد و گفت: نه، هرگز! به خدا سوگند، شما بودید که چهره‌ی مسلمانان را با شمشیر و سنگ شکافتید، آن‌وقت ما بیاییم و از غنیمت‌های آنان چیزی برای شما بنویسیم؟! آن دو نزد ابوبکر بازگشتند و گفتند: به خدا قسم، ما نمی‌دانیم خلیفه تویی یا عمر؟ ابوبکر گفت: چرا این را می‌گویید؟ آنان ماجرا را شرح دادند. ابوبکر گفت: ما فقط کاری را می‌پذیریم که عمر آن را بپذیرد! (فضائل الصحابة، ج۱، ص۲۹۲)◄ ۱/۲ ►