هدف اصلی چیست؟«حرکت در مسیر آزادی» یا «مبارزه با استبداد»منصور خضاعیبه نظر می رسد هدف اصلی، «حرکت در مسیر آزادی» است و در این مسیر موانعی وجود دارد که یکی از آن موانع وجود رفتارهای مستبدانه مستبدان است. حال اگر توجه از «حرکت در مسیر آزادی» به «گذر از موانع استبداد» تغییر کرده و پارادایم شیفت انجام شود، انحرافی بزرگ رخ داده است. «گذر از موانع استبداد» ما را با استبداد درگیر می کند و بتدریج و بدون اینکه متوجه شویم توجه ما را از هدف اصلی یعنی « حرکت در مسیر آزادی» به چیز دیگری معطوف می کند و بسیار محتمل است هدف را گم کنیم. وقتی ما چشم در چشم استبداد بدوزیم بعید نیست که استبداد در ما رسوخ کند و باز بتدریج خود گرفتار رفتارهای مستبدانه شویم، به نحوی که چنان این رفتارها در ما نهادینه شوند که ناآگاهانه و به شکلی جمعی در ایجاد ساختاری استبدادی مابعد این ساختار فعلی با هم یگانه شویم. «حرکت در مسیر آزادی» کاری ایجابی است، حال آنکه «مبارزه با استبداد» از منظر آزادی، کاری بیشتر سلبی محسوب می شود. راننده یک ماشین مسابقه رالی را در نظر آورید که در یک جاده کوهستانی که یک طرفش پرتگاه و دره عمیقی است و طرف دیگرش کوه صخره ای بزرگی است, در حال مسابقه است و قرار است خود را در کمترین زمان به خط پایان برساند. این راننده می تواند از ترس اینکه به پایین پرتاب نشود، یکسره چشمش را به پرتگاه بدوزد و مسیر حرکتش را بر اساس پرتاب نشدن به پایین برگزیند یا می تواند فقط به به جاده و پیچ جاده بنگرد و مسیر حرکتش را بر این اساس طی کند. در حالت اول واضح است که احتمال پرتاب شدن به پایین بخاطر چشم دوختن به پرتگاه بسیار محتمل است، چشم دوختن به پرتگاه به معنی چشم برداشتن از جاده است. ممکن است این دو ظاهرا یکی به نظر برسند اما از منظر هستی شناختی( اونتولوژیک) دو چیز کاملا متفاوتند. نمی توان هر دو را باهم و در یک زمان تجربه کرد، انجام یکی مستلزم غفلت از دیگری است، اما می توان در حین تجربه یکی، به دیگری نیز اندیشید. در عین حال هر دو نمی توانند اصل باشند. یکی اصل است و دیگری فرع بر آن است. به گمان من «حرکت در مسیر آزادی» اصل است و باید تجربه فکری و عملی ما معطوف بدان باشد و در ضمن این کار، می توان گاهی استبداد را نیز به اندیشه درآورد، یعنی فقط گاهی بدان فکر کرد. چشم دوختن مداوم به پرتگاه ناچارا ما را به دره رهنمون خواهد نمود. معطوف بودن به آزادی به معنی انجام کنش ایجابی برای آن و در جهت آن است. یعنی افراد باید بشکل فردی و گروهی به فعالیت هایی ایجابی بپردازند که هم معطوف به آزادی باشند و هم مصداق «حرکت در مسیر آزادی» باشند. تمرکز بر آزادی و انجام فعالیت های معطوف به آن، ما را گام به گام به پیش خواهد برد. اکنون پرسش های دیگری مطرح می شوند: آزادی چیست و کنش های معطوف بدان چیستند.#شبکه_جامعه_مدنی @civilizers