آیا ما در این مدت واقعاً قوی‌تر شده‌ایم یا فقط یاد گرفته‌ایم با فشار بیشتری زندگی کنیم؟اگر بخواهم صا

آیا ما در این مدت واقعاً قوی‌تر شده‌ایم یا فقط یاد گرفته‌ایم با فشار بیشتری زندگی کنیم؟اگر بخواهم صادقانه از خودم شروع کنم، پاسخ من چندان امیدوارکننده نیست. من احساس نمی‌کنم قوی‌تر شده باشم. برعکس، وقتی خودم را رصد می‌کنم می‌بینم در برابر موضوعاتی که شاید چند سال قبل به‌راحتی مدیریتشان می‌کردم، امروز زودتر عصبی می‌شوم، اضطراب بیشتری را تجربه می‌کنم و ظرفیت روانی‌ام سریع‌تر تخلیه می‌شود.همین سؤال مرا به مطالعه درباره «سوگ جمعی» و «تروماهای اجتماعی» کشاند. یافته‌های پژوهش‌های معتبر روان‌شناسی نشان می‌دهد زمانی که یک جامعه همزمان با فقدان، نااطمینانی، فشار اقتصادی، تنش‌های اجتماعی و نگرانی‌های مستمر روبه‌رو می‌شود، مغز انسان وارد وضعیت بقا (Survival Mode) می‌شود.در این وضعیت، سیستم عصبی برای مدت طولانی در حالت آماده‌باش باقی می‌ماند و انرژی روانی صرف مقابله با تهدیدهای واقعی یا ادراک‌شده می‌شود. نتیجه آن است که آستانه تحمل افراد کاهش پیدا می‌کند، تحریک‌پذیری بیشتر می‌شود، تمرکز افت می‌کند و حتی مسائل کوچک می‌توانند واکنش‌های بزرگ ایجاد کنند.مطالعات مربوط به سوگ طولانی‌مدت نیز نشان داده‌اند که در چنین شرایطی افراد بیشتر درگیر نشخوار ذهنی، نگرانی مداوم و فرسودگی هیجانی می‌شوند؛ فرآیندی که مستقیماً توانایی تنظیم احساسات را تضعیف می‌کند. نکته مهم اینجاست که تروماهای جمعی فقط کسانی را که مستقیماً درگیر حادثه بوده‌اند تحت تأثیر قرار نمی‌دهند. پژوهش‌ها نشان می‌دهند حتی افرادی که صرفاً در معرض فضای روانی، اخبار، نااطمینانی‌ها و نگرانی‌های مداوم قرار دارند نیز می‌توانند علائمی شبیه سوگ، اضطراب، اختلال خواب، کاهش امید و خستگی روانی را تجربه کنند.شاید به همین دلیل است که این روزها بعضی از ما احساس می‌کنیم نسبت به گذشته شکننده‌تر شده‌ایم. اما شکنندگی همیشه نشانه ضعف نیست. گاهی نشانه آن است که مدت زیادی بارهایی را حمل کرده‌ایم که اصلاً برای حمل دائمی طراحی نشده بودند.شاید سؤال درست این نباشد که «چرا مثل قبل قوی نیستم؟»؛ بلکه این باشد که «با این همه فشاری که پشت سر گذاشته‌ام، چگونه هنوز ایستاده‌ام؟»قدرت همیشه شبیه صلابت نیست. گاهی قدرت، همان ادامه دادن در روزهایی است که ظرفیت روانی انسان از همیشه کمتر شده، اما هنوز امید را به طور کامل از دست نداده است. شاید قبل از آنکه از خودمان انتظار قوی‌تر شدن داشته باشیم، لازم باشد به خودمان اجازه دهیم که خسته باشیم. این دو، برخلاف تصور رایج، با هم تناقضی ندارند. 🌱امیرحسین رضائی🦉از مدیریت تا ماجرا@donrezaei