🎬 جلسه چهل‌ودوم: مارتین اسکورسیزی؛ وقتی دوربین وارد ذهن شخصیت می‌شودتا اینجا درباره قاب، تقارن، نور، میزانسن و زمان صحبت کردیم.امروز نمی‌خواهیم دوباره درباره «حرکت دوربین» به شکل معمول حرف بزنیم.موضوع امروز یک سؤال دقیق‌تر است:آیا دوربین فقط باید اتفاقی را که جلوی آن رخ می‌دهد ثبت کند، یا می‌تواند ذهن و روان شخصیت را هم روایت کند؟مارتین اسکورسیزی از کارگردان‌هایی است که بارها دوربین را از یک ناظر ساده به بخشی از ذهن شخصیت تبدیل کرده است.دوربین همیشه نباید بی‌طرف باشددر یک فیلم معمولی، دوربین اغلب تلاش می‌کند اتفاقات را به شکلی نسبتاً طبیعی ثبت کند.اما اگر شخصیت تو مضطرب، مست، خشمگین، عاشق یا دچار توهم باشد، چرا دوربین باید کاملاً آرام و منطقی رفتار کند؟اسکورسیزی گاهی اجازه می‌دهد زبان دوربین با وضعیت روانی شخصیت تغییر کند.این یعنی فرم فیلم با روان شخصیت هماهنگ می‌شود.Taxi Driver؛ شهر از چشم یک ذهن بیماردر فیلم Taxi Driver (راننده تاکسی)، ما نیویورک را فقط به‌عنوان یک شهر نمی‌بینیم.بخش زیادی از شهر را از نگاه تراویس بیکل تجربه می‌کنیم.باران، چراغ‌های خیابان، دود، شب و حرکت تاکسی‌ها تبدیل به بخشی از ذهن آشفته او می‌شوند.نکته مهم اینجاست:اگر همین شهر را با تصاویر روشن، موسیقی شاد و قاب‌های تمیز نشان می‌دادیم، همان داستان، احساس کاملاً متفاوتی پیدا می‌کرد.پس:لوکیشن به‌تنهایی معنا ندارد؛ نگاه شخصیت به لوکیشن به آن معنا می‌دهد.Goodfellas؛ چرا بعضی حرکت‌های دوربین احساس قدرت می‌دهند؟در Goodfellas (رفقای خوب)، اسکورسیزی از حرکت دوربین برای نشان دادن جایگاه اجتماعی شخصیت‌ها استفاده می‌کند.یکی از نمونه‌های معروف، ورود هنری هیل و کارن به کلوپ شبانه Copacabana است.دوربین همراه آن‌ها حرکت می‌کند و بدون اینکه شخصیت مجبور باشد درباره جایگاه خودش توضیح بدهد، مخاطب متوجه می‌شود که هنری در این دنیا آدم مهمی است.او از صف معمولی وارد نمی‌شود.از مسیر دیگری عبور می‌کند.آدم‌ها به او احترام می‌گذارند.دوربین هم همراه اوست.حرکت دوربین تبدیل به روایت قدرت می‌شود.اینجا یک تفاوت مهم وجود دارداگر دوربین را فقط برای اینکه تصویر «خفن» شود حرکت بدهی، چیزی به داستان اضافه نکرده‌ای.اما اگر حرکت دوربین باعث شود مخاطب جایگاه شخصیت، احساس او یا رابطه‌اش با محیط را بهتر بفهمد، آن حرکت تبدیل به کارگردانی شده است.این تفاوت بسیار مهم است.Raging Bull ؛ تصویر می‌تواند خشن‌تر از دیالوگ باشددر Raging Bull (گاو خشمگین)، اسکورسیزی از حرکت، قاب‌بندی، صدا و تدوین برای انتقال خشونت و آشفتگی ذهنی جیک لاموتا استفاده می‌کند.بعضی لحظات مسابقه بوکس مثل یک مسابقه ورزشی معمولی فیلمبرداری نشده‌اند.تصویر گاهی به تجربه ذهنی و احساسی شخصیت نزدیک می‌شود.تماشاگر قرار نیست فقط ببیند که چه کسی مشت زد.قرار است فشار و خشونت را احساس کند.حالا یک تکنیک حرفه‌ایفرض کن شخصیت تو وارد یک مهمانی می‌شود.سه روش مختلف داری:روش اول:دوربین ثابت باشد و ورود او را نشان بدهد.روش دوم:دوربین همراه او حرکت کند و آدم‌ها را یکی‌یکی نشان دهد.روش سوم:دوربین کاملاً نزدیک باشد و فقط بخش‌هایی از چهره، دست‌ها و آدم‌های اطراف را نشان دهد.هر سه روش یک اتفاق را ثبت می‌کنند.اما احساس مخاطب کاملاً متفاوت خواهد بود.اگر شخصیت اعتمادبه‌نفس دارد، روش دوم می‌تواند احساس تسلط ایجاد کند.اگر مضطرب است، روش سوم می‌تواند ذهن آشفته او را منتقل کند.پس قبل از انتخاب حرکت دوربین، وضعیت روانی شخصیت را مشخص کن.یک اصل طلاییاز خودت نپرس:«چه حرکتی باحال‌تر است؟»بپرس:«اگر مخاطب جای این شخصیت بود، دنیا را چگونه می‌دید؟»بعد دوربین را همان‌طور طراحی کن.اینجاست که دوربین از یک وسیله فیلمبرداری، تبدیل به چشم شخصیت می‌شود.🎯 تمرین یک لوکیشن شلوغ انتخاب کن؛ مثلاً خیابان، بازار، ایستگاه یا یک مهمانی.یک شخصیت را وارد آن محیط کن.سه نسخه از ورود او بساز:نسخه اول: شخصیت کاملاً آرام و مطمئن است.دوربین حرکت نرم و کنترل‌شده داشته باشد.نسخه دوم: شخصیت مضطرب است.قاب‌ها را نزدیک‌تر کن و اطلاعات محیط را به شکل محدودتر نشان بده.نسخه سوم: شخصیت احساس می‌کند همه علیه او هستند.این بار محیط را طوری فیلمبرداری کن که آدم‌های اطراف، حتی بدون انجام کار خاصی، تهدیدکننده به نظر برسند.حالا هر سه نسخه را با یک بازیگر، یک لوکیشن و یک اتفاق یکسان مقایسه کن.اگر احساس مخاطب تغییر کرد، یعنی فهمیده‌ای:گاهی لازم نیست بازیگر را تغییر بدهی؛ کافی است جهان اطرافش را از زاویه دیگری نشان بدهی.💢ادامه در کامنت💢