تصور کنید چند سال آینده است...گوشی‌تان را در دست گرفته‌اید و یک فایل چند گیگابایتی را تقریباً در چند لحظه دریافت می‌کنید.⁉️ سؤال اینجاست:📡 برای رسیدن به چنین سرعتی، فقط کافی است توان فرستنده را بیشتر کنیم؟- جواب: نه!در نسل‌های جدید ارتباطات، مسئله فقط «توان بیشتر» نیست.ما باید از آنتن‌هایی استفاده کنیم که بتوانند در فرکانس‌های بالاتر، پهنای باند وسیع‌تر و محیط‌های بسیار پیچیده‌تر، انرژی را دقیق‌تر هدایت و دریافت کنند.اینجاست که پای آنتن‌های نسل ششم یا 6G Antennas به میان می‌آید.━━━━━━━━━━━━━━1) چرا اصلاً باید فرکانس را بالاتر ببریم؟یکی از ایده‌های بنیادی در مخابرات این است:هرچه پهنای باند بیشتری در اختیار داشته باشیم، ظرفیت بیشتری برای انتقال اطلاعات خواهیم داشت.در ساده‌ترین حالت، نرخ داده را می‌توان به شکل زیر مرتبط با پهنای باند در نظر گرفت:R ∝ Bیعنی اگر بخواهیم نرخ انتقال داده را افزایش دهیم، یکی از راه‌ها افزایش پهنای باند است.اما طیف فرکانسی زیر 6GHz به‌شدت شلوغ است.بنابراین ارتباطات آینده مجبورند به سمت باندهای فرکانسی بالاتر حرکت کنند؛ از جمله باندهای میلی‌متری و در برخی سناریوهای 6G، فرکانس‌های بسیار بالاتر مانند Sub-THz.اینجا یک اتفاق جالب رخ می‌دهد:هرچه فرکانس بیشتر شود، طول موج کمتر می‌شود.چون:λ = c / fپس در فرکانس‌های بالا، λ کوچک‌تر می‌شود.و این اتفاق برای طراحی آنتن فوق‌العاده مهم است.━━━━━━━━━━━━━━2) طول موج کوچک‌تر یعنی آنتن کوچک‌تر؟دقیقاً!ابعاد بسیاری از ساختارهای آنتنی با طول موج ارتباط دارند.مثلاً اگر ابعاد یک عنصر آنتنی را به صورت نسبتی از طول موج در نظر بگیریم:L ≈ αλکه α یک ضریب وابسته به نوع آنتن است.پس وقتی λ کاهش پیدا می‌کند، می‌توانیم ساختارهای آنتنی بسیار کوچک‌تری بسازیم.و این یکی از جذاب‌ترین ویژگی‌های فرکانس‌های بالا است:📱 فضای بسیار بیشتری برای قرار دادن عناصر آنتنی در یک سطح کوچک داریم.━━━━━━━━━━━━━━3) آنتن 6G فقط یک آنتن نیست!در سیستم‌های آینده، ممکن است با آرایه‌هایی متشکل از تعداد زیادی عنصر روبه‌رو باشیم.به این مفهوم می‌گوییم:Massive MIMOاگر وزن مختلط هر عنصر را به صورت:w_n = a_n e^{jφ_n}بنویسیم، می‌توانیم با تغییر دامنه و فاز وزن‌ها، شکل تابش را کنترل کنیم.پس آنتن دیگر یک قطعه‌ی فلزی ساده نیست که فقط انرژی را به فضا بفرستد.در واقع یک سیستم محاسباتی-الکترومغناطیسی داریم که مدام تصمیم می‌گیرد:«انرژی را به کدام سمت بفرستم؟»﻿━━━━━━━━━━━━━━4) اما 6G یک مشکل بزرگ‌تر دارد...هرچه فرکانس بالاتر برود، انتشار موج سخت‌تر می‌شود.در فضای آزاد:P_r ∝ 1 / R²و از طرف دیگر، در مقیاس لینک، افزایش فرکانس معمولاً با چالش‌های بیشتری مثل تلفات مسیر، نفوذ ضعیف‌تر در برخی مواد و حساسیت بیشتر به موانع همراه است.حالا تصور کنید کاربر داخل یک ساختمان حرکت می‌کند.یک لحظه روبه‌روی ایستگاه پایه است.لحظه‌ی بعد پشت یک دیوار قرار می‌گیرد.اگر پرتو باریک باشد، ممکن است مسیر مستقیم کاملاً از بین برود.پس آنتن 6G باید بتواند خودش را با محیط وفق دهد.و اینجا یک مفهوم بسیار مهم وارد بازی می‌شود:Reconfigurable Antennas━━━━━━━━━━━━━━5) از آنتن تا «محیط هوشمند»اینجا شاید یکی از جذاب‌ترین تفاوت‌های 6G با نسل‌های قبلی دیده شود.در سیستم‌های کلاسیک بیشتر به این شکل فکر می‌کنیم:Transmitter → Channel → Receiverاما در نسل‌های آینده می‌توانیم تصور کنیم:Transmitter → Smart Environment → Receiverیعنی محیط هم بخشی از طراحی لینک شود.برای مثال، اگر مسیر مستقیم بین فرستنده و گیرنده مناسب نباشد، یک سطح هوشمند می‌تواند موج را طوری بازتاب دهد که مسیر مؤثرتری ایجاد شود.در چنین شرایطی، دیگر فقط آنتن را طراحی نمی‌کنیم.بلکه:مسیر انتشار موج را هم طراحی می‌کنیم.━━━━━━━━━━━━━━6) اما یک مشکل اساسی باقی می‌ماند...همه‌چیز در فرکانس‌های بالا ایده‌آل نیست.با افزایش فرکانس، ساخت آنتن‌ها و مدارهای RF سخت‌تر می‌شود.اتلاف‌ها مهم‌تر می‌شوند.تلرانس‌های ساخت حساس‌تر می‌شوند.و در فرکانس‌های Sub-THz حتی کوچک‌ترین تغییرات هندسی می‌توانند روی عملکرد ساختار اثر بگذارند.از طرف دیگر، وقتی تعداد عناصر آنتنی زیاد شود، کنترل تک‌تک آن‌ها نیز پیچیده‌تر و پرهزینه‌تر می‌شود.پس سؤال اصلی فقط این نیست که:«چطور آنتن 6G بسازیم؟»بلکه سؤال مهم‌تر این است:«چطور آنتنی بسازیم که هم کوچک باشد، هم کم‌مصرف، هم قابل‌کنترل، هم پهن‌باند و هم قابل ساخت؟»━━━━━━━━━━━━━━راه ارتباطی با انجمن ما:@EEIUST_Admin🆔 TelegramEESSA🆔 InstagramEESSA🆔 LinkedInEESSA