پول دولتی، آغاز انحراف از آزادی (2/2)نویسنده: موری روتباردمترجم: پریسا آقاکثیری، مصطفی جعفریمنبع: دن

پول دولتی، آغاز انحراف از آزادی (2/2)نویسنده: موری روتباردمترجم: پریسا آقاکثیری، مصطفی جعفریمنبع: دنیای اقتصادحامیان پول دولتی ادعا می‌کنند که پول با دیگر کالاها تفاوت دارد و در اهمیت پول همان بس که طبق قانون گریشام پول بد، پول خوب را از چرخه خارج می‌کند. بنابراین نباید در انتشار پول به بازار آزاد اعتماد کرد. اما این ادعا نتیجه سوء تعبیر «قانون گریشام» است. این قانون بیانگر این است که پولی که دولت ارزشش را به طور مصنوعی بالا نگه داشته، در به جریان افتادن پولی که به طور مصنوعی کم‌ارزش نگه داشته شده، اختلال ایجاد می‌کند.فرض کنید که سکه‌های طلا با وزن یک اونس در بازار دست به دست می‌شود. بعد از چند سال این سکه‌ها مستهلک شده و ۱۰درصد از وزنشان کاسته می‌شود. واضح است که در بازار آزاد، ارزش سکه‌های مستهلک، ۱۰درصد کم‌تر از ارزش سکه‌های استاندارد یک اونسی تعیین می‌شود و ارزش اسمی آن‌ها بی‌اعتبار است. نهایتا این سکه‌ها از بازار خارج می‌شوند. مثلا ممکن است ضرب‌کنندگان سکه، وزن این سکه‌ها را تنها تا زمان معینی ضمانت کنند یا حاضر شوند در ازای سکه‌های مستهلک سکه‌های استاندارد تحویل دهند. مهم این است که درنظر بگیریم که ارزش واقعی سکه‌ها همراه با تغییر وزن سکه‌ها تعدیل می‌شود.حال فرض کنید که دولت اعلام کند که سکه‌های قدیمی (که مقداری از وزنشان در اثر دست به دست شدن کاسته شده) باید هم ارزش سکه‌های استاندارد درنظر گرفته شود. با این اقدام دولت «نرخ مبادله» بین دونوع سکه را تحمیل کرده و در واقع سیاست کنترل قیمت را اعمال می‌کند. دخالت دولت باعث می‌شود سکه‌های قدیمی بیشتر از ارزش واقعی‌شان قیمت‌گذاری شوند و سکه‌های جدید کمتر از ارزش واقعی‌شان ارزش ‌گذاری شوند.در نتیجه سکه‌های جدید احتکار می‌شوند و سکه‌های قدیمی به جریان می‌افتند. در چنین وضعیتی است که «پول بد» پول خوب را از چرخه خارج می‌کند و این وضعیت نه در نتیجه برقراری بازار آزاد بلکه در نتیجه دخالت دولت ایجاد می‌شود.در طول تاریخ با وجود دخالت‌های بی‌امان دولت، بارها شاهد رواج سکه‌های خصوصی بوده‌ایم. سکه‌های اولیه را زرگران (بخش خصوصی) ضرب می‌کردند و زمانی که دولت ضرب سکه را آغاز کرد، از آنجا که افکار عمومی هم‌چنان به سکه‌هایی که بخش خصوصی ضرب می‌کرد، اعتماد بیشتری داشت، بخش خصوصی از ضرب سکه منع شد. حتی تا سال ۱۸۴۸ سکه‌هایی که بخش خصوصی ضرب می‌کرد، در کالیفرنیا در گردش بود.پایان@HasanMortezazadeh