تحلیل کوتاه از مسیر جدید تنش ایران و آمریکااین روزها برای فعال اقتصادی، سؤال اصلی فقط این نیست که چه کسی به کجا حمله کرده است.سؤال مهم‌تر این است:آیا بحران هنوز قابل کنترل است، یا وارد مرحله‌ای شده‌ایم که کنترل‌کردنش سخت‌تر می‌شود؟بازارها معمولاً قبل از خود جنگ، به تغییر سطح ریسک واکنش نشان می‌دهند؛ به نااطمینانی، انرژی، ارز، حمل‌ونقل، تجارت و رفتار بازیگران اصلی.🔻 کشته‌شدن سه نیروی آمریکایی در پایگاه آمریکا در اردن، اتفاق کوچکی نیست.برای آمریکا، تلفات انسانی فقط یک مسئله نظامی نیست؛ فشار سیاسی، رسانه‌ای و حیثیتی هم ایجاد می‌کند.ضمن اینکه اعلام رسمی این تلفات از سوی سنتکام می‌تواند بخشی از آماده‌سازی افکار عمومی برای واکنشی جدی‌تر باشد.در آمریکا، افکار عمومی هم بخشی از میدان تصمیم‌گیری است.🔻 تا قبل از این مرحله، تنش‌ها با وجود شدت بالا، تا حدی کنترل‌شده جلو می‌رفت.اما وقتی تلفات بالا می‌رود، پاسخ‌ها سنگین‌تر می‌شود و ابزارهای مؤثرتر وارد میدان می‌شوند، احتمال خطای محاسباتی هم بیشتر می‌شود.اینجا همان نقطه‌ای است که فعال اقتصادی باید نسبت به آن حساس شود.🔻 به نظر من، اصل اختلاف ایران و آمریکا فقط چند حمله محدود نیست.مسئله اصلی، مدیریت تنگه هرمز است.ایران نشان داده نمی‌خواهد از نقش‌آفرینی در هرمز عقب‌نشینی کند. آمریکا هم واگذاری چنین نقشی به ایران را شکست راهبردی می‌داند.هرمز برای ایران یک اهرم قدرت است؛ برای آمریکا و متحدانش، بخشی از امنیت انرژی و نظم منطقه‌ای.برای همین، هر دو طرف حاضرند برای آن هزینه بدهند.🔻 از رفتار آمریکا می‌شود این برداشت را داشت که می‌خواهد فشار را آن‌قدر بالا ببرد که ایران در موضوع هرمز عقب‌نشینی کند.اما ایران هم نشان داده حاضر نیست به‌سادگی کوتاه بیاید.در چنین وضعیتی، هر ضربه فقط عملیات نظامی نیست؛ بخشی از پیام مذاکره است.فقط زبان مذاکره فعلاً نظامی شده.🔻 اگر گزارش‌ها درباره حمله به برخی مسیرهای مواصلاتی، پل‌ها، جاده‌ها و محورهای مرتبط با جنوب کشور درست باشد، باید آن را جدی گرفت.چنین حملاتی می‌تواند نشانه تلاش برای محدودکردن دسترسی زمینی و لجستیکی ایران به منطقه حساس هرمزگان باشد.این یعنی ممکن است ماجرا فقط هشدار نظامی نباشد و آمریکا در حال آماده‌کردن زمین برای فشار عملیاتی بزرگ‌تر باشد.🔻 نقش کشورهای منطقه هم مهم است.امارات، بحرین و تا حدی عربستان، در شرایط خاص می‌توانند به شکل‌های مختلف کنار آمریکا قرار بگیرند.اگر بحران از سطح ایران و آمریکا فراتر برود، ریسک انرژی، تجارت، بیمه، حمل‌ونقل، ارز و بازارهای مالی بالاتر می‌رود.🔻 جمع‌بندی:چند روز آینده بسیار مهم است.اگر پاسخ آمریکا گسترده‌تر شود، ایران واکنش سنگین‌تری بدهد، اسرائیل فعال‌تر وارد شود یا کشورهای منطقه همراهی بیشتری نشان دهند، جنگ می‌تواند دوباره از حالت محدود خارج شود.برای فعال اقتصادی، الان وقت پیش‌بینی قطعی نیست؛ وقت سناریوسازی است.باید اثر هر سناریو را روی ارز، طلا، نفت، تجارت، حمل‌ونقل، بورس، واردات، صادرات و نقدینگی دید.در چنین روزهایی، کسی جلوتر است که فقط خبر را دنبال نمی‌کند؛ ریسک پشت خبر را می‌فهمد.شهاب موسوی هنر سرمایه‌گذاری @investing_art