💠 سیرهٔ اقتصادی پیامبر اکرمﷺ (( نـــوزدهــم ربیـع الأوّل ))✍🏻حمزه خان‌بیگی«کار و تلاش برای معاش؛ک

💠 سیرهٔ اقتصادی پیامبر اکرمﷺ ((  نـــوزدهــم ربیـع الأوّل ))✍🏻حمزه خان‌بیگی«کار و تلاش برای معاش؛کرامت وبرکتِ کوشش وعبودیت درمیدان زندگی»بخش اوّلسیرهٔ اقتصادی پیامبر اکرم ﷺ، تصویری که در آن، کار نه صرفاً فعالیتی اقتصادی، بلکه عبادتی وجودی، تربیتی و راهی برای تقرب به خداوند است. درمدرسهٔ نبوت، تلاش برای معاش،بخشی ازحقیقت ایمان و نشانهٔ سلامت روح و شخصیت انسان به‌شمار می‌آید؛ زیرا انسانِ مؤمن،در میدان عمل، رزق را از خدا می‌طلبد و درکوشش خود، رنگ عبودیت می‌زند.🔶قرآن کریم،کار را در مدار توحید ومسئولیت معنا می‌کند. آیات فراوانی، انسان را به حرکت،کوشش و جست‌وجوی رزق فرا می‌خوانند:«هُوَ الَّذِی جَعَلَ لَکُمُ الْأَرْضَ ذَلُولًا فَامْشُوا فِی مَنَاکِبِهَا وَکُلُوا مِن رِّزْقِهِ» اوست که زمین را برای شما رام ساخت؛ پس در پهنهٔ آن گام بردارید و از رزق او بخورید.این آیه، حقیقتی بنیادین را آشکار می‌سازد: رزق، عطای الهی است؛ اما راه رسیدن به آن، تلاش انسان است. این پیوند میان «رزق الهی» و «حرکت انسانی»، اساس اقتصاد توحیدی را شکل می‌دهد؛ اقتصادی که در آن، کار عبادت است و کوشش، نشانهٔ ایمان و حضور الهی.پیامبر اکرم ﷺ،خود درمیدان کار حضور داشت؛ نه تنها در جوانی، بلکه در دوران رسالت نیز.او:چوپانی کرد،تجارت نمود،در ساخت مسجد مشارکت کرد،در حفر خندق بیل زد،و در امور عمومی، پیش‌قدم بود.این حضور عملی، پیام تربیتی روشنی دارد: کار، شأن انسان را بالا می‌برد و تلاش، کرامت می‌آفریند. پیامبر، کار را نه نشانهٔ نیاز، بلکه نشانهٔ عزت می‌دانست و می‌فرمود:«الْکادُّ عَلَى عِیَالِهِ کَالْمُجَاهِدِ فِی سَبِیلِ اللَّهِ» کسی که برای خانوادهٔ خود تلاش می‌کند، همچون مجاهد در راه خداست.در این نگاه، کار از سطح فعالیت اقتصادی، به سطح جهاد معنوی ارتقا می‌یابد.در سیرهٔ پیامبر، کار سه کارکرد اساسی دارد:۱. کار به‌مثابهٔ عبادت: کار، اگر با نیت پاک و تلاش صادقانه همراه باشد،عبادت است؛ زیرا انسان، در آن، به فرمان خداوند برای کوشش پاسخ می‌دهد.۲. کار به‌مثابهٔ تربیت نفس: کار، نفس را از تنبلی، وابستگی، غرور و بی‌مسئولیتی پاک می‌کند. انسانِ کارگر، در میدان عمل، صبر، توکل، قناعت و استقامت را می‌آموزد.۳. کار به‌مثابهٔ خدمت اجتماعی:کار،جامعه را آباد می‌کند،فقر را می‌کاهد،عدالت را تقویت می‌کند و انسان را از سربار بودن می‌رهاند.در این افق، کار، حلقهٔ اتصال میان فرد، جامعه و خداوند است؛ حلقه‌ای که در آن، تلاش، به عبادت و خدمت تبدیل می‌شود. پیامبر، کارگر را تکریم می‌کرد و می‌فرمود:«أَعْطُوا الْأَجِیرَ أَجْرَهُ قَبْلَ أَنْ یَجِفَّ عَرَقُهُ»مزد کارگر را پیش از خشک شدن عرقش بپردازید.این سخن،اساس اخلاق کار در اسلام است:احترام به تلاش،رعایت حق کارگر وپرهیز ازظلم اقتصادی.او دست کارگر را می‌بوسید و می‌فرمود:«هَذِهِ یَدٌ یُحِبُّهَا اللَّهُ وَرَسُولُهُ»این دستی است که خدا و رسولش آن را دوست دارند.در این نگاه، کار، نه تنها ارزش اقتصادی، بلکه ارزش معنوی دارد؛ زیرا تلاش، تجلی صدق، اخلاص و کرامت انسانی است.در خانهٔ پیامبر، کار و تلاش، بخشی از تربیت بود. او:خانواده را به کوشش و استقلال دعوت می‌کرد،از تنبلی و وابستگی نهی می‌نمود،و فرزندان را به کسب روزی حلال تشویق می‌کرد.در این خانه، کار نشانهٔ عزت بود و تلاش، نشانهٔ ایمان. پیامبر، دعا می‌کرد:«اللَّهُمَّ إِنِّی أَعُوذُ بِکَ مِنَ الْعَجْزِ وَالْکَسَلِ»خدایا، از ناتوانی و تنبلی به تو پناه می‌برم.این دعا، نشان می‌دهد که تنبلی، در نگاه نبوی، بیماری روحی است و تلاش، درمان آن.☆ ادامه دارد ☆ 📲 در شبکه‌های اجتماعی همراه ما باشید:  🔸 اینستاگرام 🔸 تلگرام 🔸 وب‌سایت 🔸 آپارات