(بخش ۲)۳-توجه به صحنه واقعی نبرد، عوامل محیطی و برنامه ها و انتخاب‌های طرف مقابل. ۴-هدفگذاری توامان ناکام ساختن متجاوز از دستیابی به اهداف خویش و حفظ هرچه بیشتر سرمایه‌های ملی.۵-تلاش برای دستیابی به توافقی پایدار و اطمینان از عدم تکرار تجاوز؛ چرا که هدف نهایی در سطح ابتکارات دیپلماتیک نه آتش بس که همواره راه تجاوز مجدد را برای دشمن بد عهد باز می‌گذارد، بلکه توافقی جامع و متضمن تغییر عملی و نه نظری نگاه دو طرف به جهان و منطقه است، آن چنان که امکان تجاوز را از متجاوز بد عهد به رغم میل باطنی‌اش سلب کند.۶-توجه به واقعیات جغرافیای سیاسی منطقه که در بردارنده توامان ظرفیت‌ها و محدودیت‌هایی برای ما هستند؛ توضیح آن که ابعاد این جنگ به نحوی اجتناب ناپذیر همه منطقه را در بر گرفته و در صورت تداوم تجاوز گسترده‌تر نیز خواهد شد. این وضعیت قابل پیش بینی با تأثیر بر قیمت انرژی و کالا و ایجاد اختلال در تجارت جهانی، قطعاً آمریکای متجاوز و هم پیمانانش را تحت فشار قرار می‌دهد و افکار عمومی بین المللی را علیه طرف متجاوز بیش از پیش تحریک خواهد کرد، اما در دراز مدت به سود ایران نیز نخواهد بود. ما به حکم جغرافیا، محکوم به زندگی با همسایگانمان هستیم. حمله به خاک همسایگان حتی اگر آنان به سبب همکاری با دشمن متجاوز مستحق چنین رفتاری باشند در درازمدت بر روابط حسن همجواری و همکاری‌های منطقه‌ای میان ما و آن‌ها، آثار سلبی جبران ناپذیری بر جای خواهد گذاشت.۷-ایران تا این جا با مقاومت خود به همگان ثابت کرده که سرنوشت و کیان کشورهای منطقه خلیج فارس به یکدیگر گره خورده است. این جنگ نشان داد که خوب یا بد، چه بپسندیم چه نپسندیم، امنیت پایدار، کالایی وارداتی نیست که بتوان آن را به طور اختصاصی با پترودلار وارد کرد، به گونه‌ای که برخی اختصاصاً از آن برخوردار و برخی محروم باشند. امنیتی که از آن سوی جهان از تنگه هرمز وارد شود، با بسته شدن تنگه به سرعت از بین خواهد رفت. تنها بر مبنای اصل سرنوشت مشترک و به هم پیوسته و عزم و اراده همه کشورهای منطقه برای همکاری و مشارکت در برقراری رژیمی حقوقی و تأمین زنجیره سوخت و کالای جهانی است که همگان می توانند از امنیتی پایدار برخوردار باشند. تحقق این امر در گرو تغییر نگاه همه کشورهای منطقه از جمله ایران به واقعیتی است که تاریخ و جغرافیای منطقه و مناسبات قدرت در سطح جهان به آن‌ها دیکته می‌کند.بر اساس این نگاه راهبردی است که ایران باید دستاوردهای مقاومت افتخارآفرین در برابر تجاوز شرارت‌بار اخیر را با اتخاذ دیپلماسی پویا مبتنی بر اعتماد به نفس و معطوف به صلحی شرافتمندانه تثبیت کند. این دیپلماسی باید با همان عزم و اقتداری که ایران در میدان دفاع میهنی نشان داده، دنبال شود.ابتکار و تلاش برای دستیابی به صلحی شرافتمندانه مبتنی بر دستاوردی که تا کنون در میدان حاصل شده است، نه تنها با دفاع مقتدرانه میهنی تعارضی ندارد، بلکه امتداد دفاع میهنی در عرصه دیپلماتیک است.