‍ ☄هژمونی: دیروز,امروز و فردا(بازخوانی ارای گرامشی)✍محمدامین سلیمانی🔻 منظومه‌فکری گرامشی به هیچ عنو

‍ ☄هژمونی: دیروز,امروز و فردا(بازخوانی ارای گرامشی)✍محمدامین سلیمانی🔻 منظومه‌فکری گرامشی به هیچ عنوان چشم اندازی کوتاه‌مدت را در برابر دیدگان مخاطبان خود قرار نمی‌دهد, به نحوی که توامان به گسست‌ها و پیوست‌های تاریخ نظر دارد. به عنوان‌مثال او با اطلاع از شکست انقلابات‌سوسیالیستی در اروپا پس از پیروزی انقلاب‌ کبیر اکتبر و مشاهده سیطره فاشیسم در ایتالیا, استراتژی "جنگ‌موضعی" را طرح‌ریزی کرد که شکل ابزارگرایانه داشته و غایت ان گسست‌تاریخی موسوم به "انقلاب" است. حال انکه گرامشی با اگاهی از گسست‌ها و پیوست‌های تاریخی,تداوم و انقلاب یا به عبارتی دیگر دیالکتیک بین "انباشت‌های کمی" و "جهش‌های کیفی" صرفا به انقلاب به چشم یک هدف‌ یا امرنهایی نگاه نمی‌کند; بلکه دغدغه شرایط پساانقلابی را نیز در سر می‌پروراند.🔻 لذا برای گرامشی همانطور که انقلاب پایانی بر دوران‌معاصر است; انقلاب می‌تواند یک نقطه‌عزیمت هم باشد. "نظریه‌هژمونی"  مصداق بارز اینده‌نگری او نسبت به مسئله ساخت جامعه‌سوسیالیستی و پیوست‌ پساانقلابی است. برخلاف دید کلیشه‌ای و رایجی که از مفهوم "هژمونی" وجود دارد, هژمونی تنها مختص نظامات‌طبقاتی نیست که به کمک ان طبقات‌حاکم بر طبقات‌ فرودست اعمال حاکمیت کنند تا سیمای حقیقین مناسبات استثمارگرایانه در پس‌پرده "عقل سلیم" پنهان شود; بلکه "هژمونی" می‌تواند جنبه‌ای رهایی‌بخش داشته باشد که شرایط پساانقلابی ظرف‌تحقق ان است.🔻از قضا همین دغدغه‌مندی وجه‌تمایز گرامشی از متفکران معاصر اوست که جایگاهی متفاوت را به او اعطا می‌کرده و به جرعت می‌توانیم برای گرامشی نقشی خاص در انکشاف نظریه‌مارکسیستی و اعتلای گفتمان‌چپ قائل شویم. از منظر او مسئله تنها این نبود که "چگونه باید  پرولتاریا به قدرت برسد?" و "گسست انقلابی را رقم بزند?"; چرا که برای گرامشی انقلاب به خودی خود هدف نیست. افزون بر انقلاب گرامشی به پساانقلاب نیز می‌اندیشید و بر ان بود تا بفهمد "چگونه باید پرولتاریا طی دوران گذار در قدرت ابقا شود?".🔻درک این واقعیت برای او چندان دشوار نبود که در شرایط پساانقلابی گسست‌عقیدتی تمام اقشار جامعه از مناسبات‌اجتماعی پیشین به یکباره حاصل نمی‌شود. بلکه طی یک فرایند و گذارتاریخی پرولتاریا به مثابه یک طبقه‌انقلابی ناچار است مقبولیت‌عمومی را جلب کرده و خود را شایسته یک انکشاف‌تاریخی نشان دهد. لذا پرولتاریا برای کسب رضایت‌عامه و احرازصلاحیت برای تسخیر قدرت‌سیاسی در شرایط پساانقلابی ناچار است تا هژمونی مختص به خود را خلق کند. به تعبیری "هژمونی" تنها مختص نظامات‌طبقاتی استثمارگرایانه نیست که تنها در ید بورژوازی باشد; بلکه پرولتاریا در پیوندی عمیق با "روشنفکران ارگانیک" طی برهه منتهی به انقلاب از "ضد هژمونی" گذر کرده و با وقوع انقلاب به "هژمونی" نائل می‌شود و جنبه ایجابی نظریه خود را برجسته‌تر می‌کند. هژمونی برخواسته از "روشنفکران سنتی" تفاوت ماهوی‌ بنیادینی با هژمونی رهایی‌بخش "روشنفکران ارگانیک" و طبقه موتلفه‌ایشان دارد.🔻 تصویری که نظریه "روشنفکران سنتی" از خویش ارائه می‌دهد نه تنها اشاره‌‌ای به واقعیت هژمونی نمی‌کند; بلکه در صدد انکار وجود چنین واقعیتی برمی‌ اید. حال انکه نظریه‌انقلابی منتج از ایده‌های "روشنکران ارگانیک" به لطف درک تاریخ با کلیتش  به شرح و پذیرش مقوله "هژمونی" نائل می‌شود و با اعلام "هژمونی" از "هژمونی"(به مفهوم طبقاتی کلمه) گذار می‌کند و لفظ "هژمونی" را معنایی نو می‌بخشد. ضرورت بسط اعمال "هژمونی" در پهنه تاریخ خود را در تجربه‌زیسته چپ در بلوک‌شرق و مداخلات سوسیال‌امپریالیستی شوروی به خوبی نشان می‌دهد. در اقمار بلوک‌شرق و پیمان ورشو استقرار خلق‌الساعه احزاب‌کمونیست نه مبتنی بر احراز‌صلاحیت عامه‌ ساکنین ان کشورها که تا حد زیادی از قبل مداخله نظامی ارتش‌سرخ ناشی می‌شد. چنانچه که می‌دانیم اگر از هر دری که "قوه قهریه" به شکلی بلافصل وارد شود "هژمونی" از در دیگر خارج می‌شود.#آنتونیو_گرامشی  #هژمونی #آسیب‌شناسی_یک_جریان