يادداشت روز دوشنبه شرقکلمات و حالاتیکی نوشته بود:«من از احمد شاملو متنفرم ، اما این شعرش حرف ندارد…»

يادداشت روز دوشنبه شرقکلمات و حالاتیکی نوشته بود:«من از احمد شاملو متنفرم ، اما این شعرش حرف ندارد…»مدت‌هاست با خود فکر می‌کنم این پدیده‌ای را که این روزها هرچه بیشتر و بیشتر رواج می‌یابد، چه می‌توان نامید:‏Perplexity؟‏Ambivalence؟‏Alienation؟‏Perplexity (سردرگمی)‏Perplexity وضعیتی است که فرد با اطلاعات تازه‌ای روبه‌رو می‌شود که چارچوب ذهنی قبلی‌اش را به‌هم می‌ریزد و برای مدتی نمی‌تواند موضع روشنی بگیرد.بی‌تردید، این وضعیت را می‌توان پرپلکسیتی خواند:کسی که سال‌ها شاملو را خوانده، تحسین کرده، با «پریا» بزرگ شده، «آیدا در آینه» را دیده و عکس شاعر را بالای تختش آویزان کرده، حالا ناگهان، تحت تأثیر موجی که همه‌جا را فراگرفته، کلیتی نامتعین به نام «چپ» را عامل اصلی مشکلاتش می‌پندارد.با اندکی تعجب درمی‌یابد که شاملو هم توده‌ای بوده، برای بيژن جزني هم سروده، و تازه از هوشنگ ابتهاج هم خبر ندارد .آگاهی‌اش شوکه می‌شود.قضاوتش به حالت تعلیق درمی‌آید.‏Ambivalence (دوگانگی عاطفی)‏Ambivalence یعنی داشتن دو احساس هم‌زمان اما متضاد نسبت به یک موضوع واحد:عشق و نفرتتحسین و انکار«ازش بدم می‌آد، ولی شعرش عالیه.»‏Alienation (ازخودبیگانگی هویتی–فرهنگی)در این زمینه، ازخودبیگانگی به معنای جداافتادن فرد از سنت‌های فکری و تاریخی خویش است؛به این ترتیب که با معیارهای تازه و غالب‌شده، گذشته‌ی خود را ارزیابی می‌کند.از میراث فرهنگی‌اش شرم می‌کند،از خود فاصله می‌گیرد،و می‌کوشد خود را سانسور کند.به‌جای فهم تاریخی شاملو، با معیار امروز او را قضاوت می‌کند.میان نگاه گذشته و ارزش‌های در حال گسترش گم می‌شود،و با خود بیگانه می‌گردد.هر سه‌ی این واژه‌ها تنها توصیف بخش‌هایی از واقعیت‌اند.زبان، در بیان احساس واقعی انسان و اجتماعات، کم می‌آورد.آنچه زندگی و تجربه می‌کنیم، همواره بیش از آن چیزی است که می‌گوییم.از همین روست که من از هر سه واژه سود می‌برم.این وضعیتی فراگیر در جامعه‌ی ايران است ؛جامعه‌ای که هم‌زمان با گذشته‌ی خود درگیر است، معیارهای تازه را می‌آزماید، و در نوعی لَختی و بی‌وزنی فرهنگی به سر می‌برد؛تا آنجا که حتی در یک احساس انتزاعی، مثل لذت از یک شعر، نیز دچار تردید می‌شود.تنها جامعه‌ای در هراس—جامعه‌ای که سالیان طولانی در اضطراب مداوم و پیشرونده زیسته و در نهایت، به‌واسطه‌ی خشونتی عریان، در شوکی عمیق فرو رفته—می‌تواند به چنین سطحی از دوگانگی، سردرگمی و ازخودبیگانگی برسد.چگونه می‌توان از این وضعیت عبور کرد،بی‌آنکه آن را محکوم کنیم، تقدیس کنیم یا انکار کنیم؟بی‌تردید، راه دست‌یافتن به بلوغ فرهنگی و سیاسی، از چنین گذرگاه‌های دشواری عبور می‌کند.گذشته را نه می‌توان انکار کرد،نه می‌توان تقدیس کرد،نه می‌توان صرفاً مایه‌ی افتخار دانست.گذشته، گذشته است؛و تنها با بازگشت به حال‌وهوای تاریخی آن می‌توان درباره‌اش داوری کرد—اگر داوری اساساً محلی از اعراب داشته باشد.نمی‌توان به خوانشی تازه از انقلاب کبیر فرانسه رسید،و سپس از ويكتر هوگو نفرت نفرت پیدا کرد،اما همچنان در فهم و داوری بينوايان درماندhttps://t.me/bzyad