مروری بر پژوهش «حکمرانی تأدیبی و تنظیم بدن زنانه: تحلیل گفتمان قدرت و نظم سیاسی در سیره خلیفه دوم»مق

مروری بر پژوهش «حکمرانی تأدیبی و تنظیم بدن زنانه: تحلیل گفتمان قدرت و نظم سیاسی در سیره خلیفه دوم»مقاله بلند (منتشرشده در مجله جامعه‌شناسی تاریخی, 17(1)، 1-26.) 🔸 این پژوهش با رویکرد جامعه شناسی تاریخی به تحلیل الگوی حکمرانی جنسیتی و سازوکارهای تنظیم بدن زنانه در دوره خلافت عمر بن خطاب میپردازد. مسئله اصلی پژوهش، بررسی چگونگی دگرگونی شیوه های مداخله قدرت در سامان دهی کنش، حضور و بدن زنان در گذار از عصر نبوی به دوره تثبیت اقتدار سیاسی خلافت است. روش تحقیق، کیفی و مبتنی بر تحلیل مضمون است و داده ها از متون تاریخی و حدیثی متقدم اهل سنت استخراج شده اند. یافته های پژوهش در قالب سه مضمون فراگیر صورت بندی شده اند: نخست، فرودست انگاری وجودی زن از طریق بازتعریف گفتمانی زن به مثابه منبع اختلال در نظم اجتماعی؛ دوم، سیاست گذاری تأدیبی و کنترلی از رهگذر محدودسازی حضور اجتماعی و تنظیم انضباطی بدن زنانه؛ و سوم، بازتولید هنجارهای قبیله ای در پوشش شریعت و تقدم عرف مسلط بر دلالت های قرآنی. نتایج نشان می دهد که بدن زنان در این دوره به یکی از کانون های اصلی اعمال قدرت بدل شد و سازوکارهای انتظامی، کارکردی فراتر از اخلاق فردی یافته و در خدمت تثبیت نظم سیاسی و بازتولید سلسله مراتب جنسیتی قرار گرفتند. پژوهش با تفکیک تحلیلی میان نص دینی و ترجمه حکمرانی آن، بر ضرورت تمایز میان آموزه های دینی و سیاست های تاریخیِ اعمال شده تأکید می کند. 🔗 پیوند متن کامل مقاله: https://jhs.modares.ac.ir/article_28319.html@kherad_jensi