🔵 پروژه‌ی ناتمام توافقتوافق، فقط آغاز راه استپس از کشاکش مرگبار جنگی که بر ایران تحمیل شد، و پس از طی کردن مسیر دشوار ایستادگی و پایمردی، اکنون پرسشی بنیادین پیش روی مردم و به‌ویژه حکمرانان قرار دارد:❓ آینده چه خواهد شد؟این پرسش از آن رو اهمیت دارد که توافق، خود پایان راه نیست، بلکه سرآغازی برای مرحله‌ای تازه است. آینده—که از همین امروز آغاز می‌شود—نه پدیده‌ای تصادفی و اتفاقی، بلکه برساختی است که با عاملیت جامعه و دولت شکل می‌گیرد. «ساختن» در اینجا به معنای کنش خردمندانه، پذیرش اصلاح در ساختارها، بازنگری در سیاست‌ها و بازتعریف برنامه‌هاست.✅ از این رو، پرسش از آینده، در حقیقت پرسش از شیوه‌ی حکمرانی، ظرفیت‌های نهادی، و کاوش در رویکردهایی است که مسیر پیش رو را تعیین خواهند کرد. آیا قرار است سیاست‌ها بر همان پاشنه‌ی پیشین بچرخد، یا با دگرگونی و بازخوانی راهبردی و نوسازی ساختارها روبه‌رو خواهیم شد؟ آیا "هویت تقابلی"، جای خود را به "کنش تعاملی" خواهد داد؟ آینده‌ای که اکنون در هاله‌ای از ابهام قرار دارد، مشروط به علل و عواملی چند است؛ عواملی که نیازمند گفت‌وگو، تحلیل دقیق و تأملات نظری‌اند. 🔻عوامل تعیین‌کننده در کیفیت آینده:❗️۱. آمادگی برای پذیرش تغییر و استقبال از دگرگونیاین عامل صرفاً به «خواستن» ختم نمی‌شود، بلکه به توان روانی و نهادی برای تحمل هزینه‌های تغییر بازمی‌گردد. هر دگرگونی، گروه‌هایی را متضرر می‌کند و مقاومت‌هایی برمی‌انگیزد. آمادگی یعنی وجود اراده‌ی سیاسی برای عبور از این مقاومت‌ها، گفت‌وگوی صادقانه با منتقدان، و ایجاد «پذیرش اجتماعی» برای مسیرهای تازه. بدون این آمادگی، هر طرح اصلاحی در همان گام‌های نخست زمین‌گیر می‌شود.❗️۲. ظرفیت اصلاح ساختارها.منظور از ساختار، نه فقط قوه‌ی مجریه یا قوانین بالادستی، بلکه نظام تأمین مالی، نظام آموزشی، نظام اداری و قضایی و حتی ساختار توزیع قدرت است. اصلاح ساختاری یعنی: کاهش اندازه‌ی دولت، شفافیت در فرایندها، مبارزه‌ی سیستماتیک با فساد، و ایجاد امکان برای ورود نخبگان مستقل به عرصه‌ی مدیریت. این کار نیازمند جراحی‌های بلندمدت است، نه تصمیم‌های مقطعی.❗️۳. چشم‌انداز راهبردی.داشتن چشم‌انداز یعنی پاسخ به سه پرسش بنیادین:. ایران در افق ۲۰ ساله چه جایگاهی در منطقه می‌خواهد؟· اولویت آن «رفاه داخلی» است یا «نفوذ خارجی»؟· مدل توسعه‌ی مطلوب، مبتنی بر منابع طبیعی است یا سرمایه‌ی انسانی و دانش‌بنیان؟ بدون این تصویر روشن، سیاست‌ها دچار نوسان، سلیقه‌ای و واکنشی می‌شوند.❗️۴. کیفیت ارتباط با جهان.این عامل فراتر از روابط دیپلماتیک است. بلکه به فرونهادن تقابل‌های چندین دهه اشاره دارد که کشور به فروبستگی کشانده است. شامل تعامل سازنده با جهان، جذب سرمایه‌ی خارجی، انتقال فناوری، مشارکت در زنجیره‌های ارزش جهانی و همچنین به معنای عبور از دوگانه‌ی «همه‌ی غرب دشمن است» یا «همه‌ی غرب دوست است» و جایگزینی آن با دیپلماسی هوشمندانه‌ی مبتنی بر منافع متقابل است.❗️۵. جایگاه مردم در قصه‌ی آیندهآیا مردم صرفاً «تماشاگر» یا «طرف قرارداد» هستند، یا «شریک در ساختن»؟ این عامل شامل:· افزایش مشارکت مدنی و انتخاباتی موثر· توجه به خواست‌های نسلی (به‌ویژه نسل جوان)· عدالت منطقه‌ای و کاهش شکاف طبقاتی· پاسخگویی و نظارت عمومی بر عملکرد حکمرانان هرچه نقش مردم پررنگ‌تر باشد، هزینه‌ی تحمیل تصمیمات نادرست کاهش می‌یابد و پایداری سیاست‌ها افزایش می‌یابد.🖋 علی زمانیان، ۲۸ خرداد ۱۴۰۵@kherade_montaghedادامه⬇️⬇️