🔆 آیا باورهای فرد، معیار دقیقی برای سنجش شخصیت او است؟مدتها است که اگر محتاج سنجش کسی باشم، دیگر از او  نمی‌پرسم که به چه چیز و یا چه کسی باور دارد، بلکه در حد توان خود در او می‌نگرم که باورهایش با او چه کرده‌اند و کدام فضیلتها و رذیلتها را در او به بار نشانده‌اند. به عبارت دیگر، باورهای ادعایی فرد را معیار دقیقی برای سنجش شخصیت او به شمار نمی‌آورم و این اندیشۀ خود را مُستَظهَر به چهار دلیل عمده می‌یابم:🔅نخست آنکه به گمانم، تشخیص صدق و کذب باورها و احراز مطابقت آنها با واقع، در  بسیاری از موارد دشوار و دور از دسترس است، در حالی که تشخیص رذیلتها و فضیلتهای رفتاری، در قیاس با آنها آسانتر است.🔅 دوم آنکه در زمانه‌ای به سر می‌بریم که «موسم وَرَع و روزگار پرهیز است» و از این رو، بسیاری در زبان، مدعی باور به چیزی می‌شوند و در دل به چیزی دیگر باور دارند.🔅 سوم آنکه ما در ذهن و ضمیر هر انسان با شبکه‌ای از باورهای مرتبط و درهم پیچیده روبرو هستیم که پیوسته در حال تاثیرگذاری بر یکدیگرند. بر این اساس، باور و یا مجموعه‌ای از باورهای «صادق» می‌تواند در اثرِ برهَمکُنش شبکۀ باورهای فرد، در عمل به یک «رذیلت نامطلوب» منجر شود ودر نقطۀ مقابل، باور و یا مجموعه‌ای از باورهای «کاذب» می‌تواند در اثرِ برهَمکُنش شبکۀ باورهای فرد، در عمل به یک «فضیلت مطلوب» بینجامد.🔅 و چهارم آنکه شخصیت ما آدمیان تنها تحت تاثیر باورها و معتقدات ما قرار ندارد، بلکه عواطف و احساسات و نیز خواستها و اراده‌ها نیز در این میان نقشی به‌غایت اثرگذار و تعیین کننده ایفا می‌کنند. از این رو، استناد صرف به باورهای یک فرد، معیار نامطمئن و غیرقابل‌اعتمادی برای سنجش شخصیت او به‌شمار می‌رود.〰 م.اعتمادی‌نیا۲۲ شهریور ۱۳۹۷ هجری شمسی