.: چند جمله در مورد چله حضور مردم :.من خیلی مثبت‌ام؛ برای آنچه شکل گرفته جای امید بسیار می‌بینم، اما همین امید، نگرانی‌هایی جدی به همراه دارد که باید صریح با آن‌ها مواجه شد:چیزی که استرس‌زاست: کوتاهی در تثبیت دستاوردها و خطر «ارتجاع» در امر اجتماعی است؛ ارتجاعی که نه متوجه مردم، بلکه متوجه حاکمیت و حکمرانان است.چیزی که تأسف‌بار است: حس مالکیت بر این سرمایه‌ها، مصادره خیزش عمومی به نفع خود و تقسیم غنائم است؛ این یعنی آتش زدن سرمایه ملی.چیزی که ترس‌آور است: تقویت قطبیت و ندیدن حقیقتِ جامعه با حجابی مصنوعی و نگاه توده‌ای و مصنوعی و غیرواقعی به جامعه.چیزی که خسارت‌بار است: از دست دادن فرصت تحول و ریست نکردن بایاس‌های ذهنی؛ یعنی توجیه همان تصورات پیشین با بروزات جدید.چیزی که نقض‌غرض است: پناه بردن به ایستایی و بقای منفعلانه و توجیه ضعف‌ها و بی‌عرضگی‌ها به جای پیش رفتن و اهرم توسعه است.من فکر می‌کنم آنچه قرار است جلوی این استرس و تأسف و ترس و خسارت و نقض غرض را بگیرد، در خود همین پدیده فعلی حضور و نقش‌آفرینی مردم نهفته است. جدا کردن خود همین تأملات از مردم نوعی ارتجاع است. باید پذیرفت که:۱. مردم نیروی مفت ما نیستند؛ ما باید «کارگر» آن‌ها باشیم. نگاه ابزاری به مردم خطاست.۲. نسبت مردم و حاکمیت باید وارونه شود. به جای «سرمایه اجتماعی حاکمیت»، باید به «سرمایه حاکمیتی مردم» فکر کرد. دستگیره‌های مشارکت را برای تمام گروه‌های اجتماعی باید توسعه داد.۳. موفقیت‌های متأثر از فضای جنگی با مدل‌های قدیمی حکمرانی دیگر کار نمی‌کند. قفل‌هایی که به زورِ واقعیت باز شده‌اند را نباید دوباره بست و ساختارهای سخت و نرم منسوخ و کنار گذاشته شده را نباید مجددا فعال کرد. ۴. باید از «روایت ما از فتح» عبور کرد و به «روایت مردم از فتح خودشان» رسید. تمرکز باید از رسانه‌محوری به سمت «توسعه بستر نقش‌آفرینی و اشتراک‌گذاری» تغییر یابد.در نهایت تنها راه تضمین پیشرفت کشور و دفع کامل دشمن، «تثبیت سطح اعتماد به نفس ملی شکل گرفته و تداوم حضور مردم و تبدیل آن به نقش‌آفرینی عمومی» است. این مسیر نیازمند تبیین و پیاده‌سازی دقیق الگوی «رهبری مردم» است؛ الگویی که در آن مسئولیت‌ها مشترک و ملی و عمومی تعریف می‌شوند.@majaal