🔹مسئولیتِ خواستن؛ وقتی دعا، پیامدِ خواسته را نیز با خود می‌آورد|بخش سوم🔸 از ادعای محبت تا آزمون مح

🔹مسئولیتِ خواستن؛ وقتی دعا، پیامدِ خواسته را نیز با خود می‌آورد|بخش سوم🔸 از ادعای محبت تا آزمون محبت👈 همین منطق را می‌توان درباره محبت الهی نیز دید. وقتی کسی می‌گوید: «خدایا، مرا عاشق خودت کن.» این سخن در ظاهر بسیار زیباست؛ اما اگر عشق حقیقی باشد، ممکن است شرایطی را طلب کند که در آنها صدق این محبت آشکار شود.👈 به این معنا، بلا می‌تواند به آزمونی برای ادعای محبت تبدیل شود.👈 کسی که می‌گوید «عاشق خدا هستم»، تا زمانی که چیزی را از دست نداده، چیزی را تحمل نکرده، با فراق مواجه نشده و در تنگنا قرار نگرفته است، هنوز نمی‌داند این ادعا تا چه اندازه در وجودش ریشه دارد.🔸 پس مسئولیتِ خواستن چیست؟👈 شاید اکنون بتوان به این جمله بازگشت: «خدایا، من این را می‌خواهم و اگر تحققش را به من بسپاری، مسئولیت پیامدهایش را هم می‌پذیرم.»👈 این جمله در نگاه نخست، سخن انسانی است که می‌خواهد انتخاب کند و پای انتخاب خود بایستد. اما در پرتو آنچه گفته شد، معنای عمیق‌تری پیدا می‌کند.👈 مسئله فقط این نیست که: «اگر خواسته‌ام را به من دادی، هزینه‌اش را هم می‌پردازم.»👈 مسئله بنیادی‌تر این است: «آیا من اصلاً می‌دانم چه چیزی را می‌خواهم؟»👈 زیرا ممکن است انسان مطلوب را بشناسد، اما لوازم آن را نشناسد. ممکن است عشق را بخواهد، اما فراق را نشناسد. معرفت را بخواهد، اما ویرانی خودفریبی‌هایش را نشناسد. صبر را بخواهد، اما نداند چه چیزی او را به صبر خواهد خواند. 👈 و خدا را بخواهد، اما هنوز نداند برای یافتن او، چه چیزهایی در وجودش باید از میان برود. از این رو شاید پخته‌ترین صورت این دعا نه این باشد که: «خدایا، آنچه من می‌خواهم به من بده.»👈 بلکه: «خدایا، من خواسته‌ام را می‌شناسم، اما پیامدهای تحققش را نمی‌شناسم. اگر آن را به من عطا کردی، مرا به حال خودم رها مکن؛ توانِ حملِ بارِ آن را نیز به من عطا کن.»👈 و شاید حتی یک گام عمیق‌تر: «خدایا، آنچه من می‌خواهم به من مده؛ آنچه رضای توست بر من جاری کن، و اگر باری بر دوشم نهادی، توانِ کشیدن آن را نیز خودت عطا کن.»👈 در این صورت، دعا از «درخواست تحقق میل من» به «تسلیم میل من در برابر حقیقتی بزرگ‌تر» تبدیل می‌شود.👈 و شاید تمام مسئله همین‌جا باشد: انسان چیزی را طلب می‌کند، اما خودش نمی‌داند که با طلبِ آن، چه چیز دیگری را نیز طلب کرده است.👈 مسئولیتِ خواستن، شاید پیش از آنکه مسئولیتِ پیامد خواسته باشد، مسئولیتِ شناختنِ حقیقتِ خواسته باشد.👈 و اینجاست که جمله ابن‌عربی دوباره به مرکز بحث بازمی‌گردد: «فالاستعداد أخفى سؤال» استعداد، پنهان‌ترین سؤال است.👈 شاید آنچه ما با زبان از خدا می‌خواهیم، کم‌اهمیت‌تر از چیزی باشد که تمام وجودمان بی‌آنکه بدانیم، از او طلب می‌کند.👈 در واقع، مسئله دعا کردن یا نکردن نیست؛ مسئله این است که چگونه بخواهیم و ادب خواستن را رعایت کنیم؛ 👈 چرا که اگر بگوییم «چون ممکن است پیامد خواسته را ندانیم، پس بهتر است اصلاً چیزی نخواهیم»، این خودش می‌تواند با ادب بندگی در برابر کریم، ناسازگار باشد؛ 👈 به عبارتی: «از کریم خواستن، ادب است؛ اما برای کریم تعیین کردن که چگونه عطا کند، ادب نیست.»👈 و حتی: «دعا نکردن از ترسِ پیامدِ دعا، شاید به اندازه دعا کردنِ طلبکارانه از ادب دور باشد؛ زیرا اولی، ممکن است، سوءظن به کرم او باشد و دومی سوءظن به حکمت او.»👈 دعا، حسن ظن به خدا، تفویض نتیجه و پذیرش مسئولیت است؛ و این تعبیر قرآنی هم خیلی زیباست:🔸«وَادْعُوهُ خَوْفًا وَطَمَعًا» «او را با بیم و امید بخوانید.» | سوره اعراف، آیه ۵۶🔸بخش اول🔸بخش دوم@maktubat