#درس_اول - سنوم چیست و چرا ژنوم به‌تنهایی کافی نیست؟زیست‌شناسیِ قرن بیستم با ژنوم جهش کرد؛ اما یک شک

#درس_اول - سنوم چیست و چرا ژنوم به‌تنهایی کافی نیست؟زیست‌شناسیِ قرن بیستم با ژنوم جهش کرد؛ اما یک شکاف مفهومی باقی ماند: سلول قبل از هر تنظیم ژنی باید بتواند محیط را دریافت کند، آن را ترجمه کند، و بعد تصمیم بگیرد چه پاسخی بدهد. ایده‌ی سنوم دقیقاً همین لایه‌ی پیشینی را وارد تصویر می‌کند و می‌گوید سلول یک معماری اطلاعاتی سه‌گانه دارد: سنوم + اپی‌ژنوم + ژنوم؛ یعنی علاوه بر حافظه‌ی توالی (DNA) و حافظه‌ی تنظیمی (اپی‌ژنتیک)، یک لایه‌ی حسی هم هست که از نظر کارکردی «جلوتر» قرار می‌گیرد.چند تعریف مهم:سِنه (Sene) یک رویداد حسیِ مبتنی بر حسگر است که از محیط اطلاعاتِ سازگارکننده استخراج می‌کند. سنوم (Senome) مجموع همین اطلاعات حسی است که عمدتاً در سطح غشای پلاسمایی و شبکه‌ی غشاهای مشتق از آن (مثل اندوزوم‌ها) تولید و یکپارچه می‌شود. پس سنوم یک شعار نیست؛ اشاره به یک زیرساخت مشخص دارد: گیرنده‌ها، کانال‌های یونی، ترانسپورترها، و الگوهای فعال‌سازی‌شان که ورودی‌های محیطی را به زبان سیگنالینگ درون‌سلولی تبدیل می‌کنند.نکته‌ی محوری این دیدگاه این است که اطلاعات حسی از نظر عملیاتی upstream از DNA است: DNA خودش حس نمی‌کند و معنای زیستی‌اش وقتی فعال می‌شود که سلول قبلاً ورودی‌ها را گرفته و مسیرهای پاسخ را روشن کرده باشد. همین را می‌شود با منطق زمان‌بندی هم دید: بسیاری از پاسخ‌های غشایی در حد ثانیه‌ها آغاز می‌شوند، در حالی که تغییرات اپی‌ژنومی و بیان ژن معمولاً در مقیاس دقیقه‌ها تا ساعت‌ها آشکار می‌شوند. بنابراین اگر بخواهیم «رفتار سلول» را بفهمیم، باید از جایی شروع کنیم که سلول با جهان تماس دارد: غشا به‌عنوان دستگاه حسگری و ترجمه‌ی اطلاعات.#سنوم @KiarashSadatRafiei@Neurovia_ins