زمان، برکناری سالاری را حل نمی‌کندشاید برخی تصور کنند با گذشت چند هفته، برکناری ناگهانی مصطفی سالاری از سازمان تأمین اجتماعی از صدر اخبار کنار می‌رود، مدیر جدید مستقر می‌شود و افکار عمومی هم به‌تدریج فراموش می‌کند.من اما چنین اعتقادی ندارم، فضای رسانه ای و افکار داخلی سازمان تامین اجتماعي تندتر شده و پرسشگرانه تر شده است .زمان، یک تصمیم مناقشه‌برانگیز را اصلاح نمی‌کند؛ فقط می‌تواند پیامدهای آن را به تعویق بیندازد.اگر مسئله فقط رفتن یک مدیر بود، بله؛ زمان می‌توانست آن را حل کند. اما امروز مسئله فقط «چرا سالاری رفت؟» نیست؛ مسئله این است که چرا چنین ناگهانی رفت؟ فرآیند قانونی چه بود؟ نقش هیأت امنا چه شد؟ چرا درباره ضرورت و شیوه این تغییر، اجماع لازم شکل نگرفت؟وقتی چنین پرسش‌هایی شکل می‌گیرد، دیگر با یک تغییر ساده مدیریتی روبه‌رو نیستیم؛ با بحران اعتماد و حکمرانی روبه‌رو هستیم.ممکن است یک خبر از صفحه اول رسانه‌ها پایین برود، اما پرسشی که بی‌پاسخ مانده، از ذهن جامعه پایین نمی‌رود.امروز موضوع یک نفر است؛ اما اگر این فرآیند بدون توضیح و اصلاح رها شود، فردا می‌تواند تبدیل به یک «رویه» شود.امروز سالاری می‌رود؛ فردا ممکن است مدیر دیگری با همان شیوه برود.امروز جامعه کارگری و بازنشستگی احساس می‌کند صدایش شنیده نشده؛ فردا ممکن است این بی‌اعتمادی در تصمیم‌های مهم‌تر خودش را نشان دهد.بنابراین مسئله فقط «سالاری» نیست.مسئله، قاعده بازی است.در دنیا هم نمونه‌هایی وجود دارد که نشان می‌دهد عزل ناگهانی یک مدیر الزاماً پایان بحران نیست. در سال ۲۰۲۳، هیأت‌مدیره OpenAI سام آلتمن را ناگهانی برکنار کرد؛ اما بحران نه‌تنها تمام نشد، بلکه به یک بحران بزرگ حکمرانی تبدیل شد؛ فشار کارکنان و ذی‌نفعان بالا گرفت، آلتمن بازگشت و بعدتر فرآیند برکناری نیز مورد بررسی مستقل قرار گرفت و مشخص شد برکناری دلیل منطقی و علمی نداشت‌.درس ماجرا روشن است:گاهی فکر می‌کنیم با عزل یک مدیر، بحران را حل کرده‌ایم؛ در حالی که تازه بحران اصلی آغاز شده است.در تأمین اجتماعی این خطر چند برابر است. اینجا یک شرکت خصوصی معمولی نیست؛ زندگی میلیون‌ها بیمه‌شده و بازنشسته به ثبات آن وابسته است. سازمانی با منابع عظیم، تعهدات سنگین، شبکه درمانی گسترده، شرکت‌های متعدد و تصمیماتی که آثارشان می‌تواند سال‌ها باقی بماند.در چنین سازمانی، انتقال مدیریت باید کم‌ریسک باشد، نه صرفاً سریع.اگر قرار بر تغییر مدیرعامل بود، می‌شد این انتقال را طوری انجام داد که تجربه مدیر قبلی حفظ شود، مدیر جدید تصویر دقیقی از وضعیت سازمان داشته باشد و بدنه سازمان و شرکای اجتماعی احساس نکنند تصمیمی درباره آینده آنان پشت درهای بسته گرفته شده است.سالاری امروز مدیرعامل نیست؛ اما تجربه ۲۳ ماه مدیریت او، تصمیمات گرفته‌شده، پرونده‌های باز، تعهدات، ریسک‌ها و حتی خطاهای احتمالی‌اش، بخشی از حافظه سازمانی است.مدیر را می‌توان عوض کرد؛ حافظه سازمان را نباید دور ریخت.بنابراین اگر وزارت تعاون و مدیریت جدید واقعاً می‌خواهند از سایه این ماجرا خارج شوند، راهش سکوت نیست بلکه راهش حل مسئله است:توضیح روشن درباره فرآیند حقوقی؛رفع ابهامات؛فعال شدن واقعی هیأت امنا؛شنیدن صدای شرکای اجتماعیاین یعنی پذیرفته‌ایم که سازمان تأمین اجتماعی بزرگ‌تر از همه ماست.سه ماه دیگر شاید دیگر تیتر اول رسانه‌ها «برکناری سالاری» نباشد؛ اما اگر در این مدت ابهامات حل نشده باشد، اعتماد ترمیم نشده باشد و اتفاقات جدیدی رخ داده باشد، آن‌وقت دیگر با یک «پرونده قدیمی» مواجه نیستیم؛ با بحرانی انباشته‌شده مواجهیم.و بحران انباشته‌شده، بسیار پرهزینه‌تر از بحرانی است که در روزهای نخست مدیریت شود. نباید فرصت را با زمان اشتباه گرفت، زمان درمان نیست.زمان فقط فرصتی است که در اختیار مدیران قرار می‌گیرد تا درمان را آغاز کنند.و درباره سازمان تأمین اجتماعی، هزینه تأخیر در درمان را علاوه بر وزیر و شابد دولت ، میلیون‌ها بیمه‌شده و بازنشسته ایرانی خواهند پرداخت.این همان چیزی است که باید از آن ترسید.نه رفتن یک مدیر.نه آمدن یک مدیر.بلکه تبدیل یک تصمیم مدیریتی به یک سابقه حکمرانی که بعدها، بسیار فراتر از نام مصطفی سالاری، آثار خود را نشان دهد.✍ مهدی اسفندیارکانال «نه به عوامفریبی»@nabeavamfaribi