«کمدی الهی La Divina Commedia»، که بزرگ‌ترین اثر «دانته آلیگیری Dante Alighieri»، و بزرگ‌ترین شاهکار ادبیات ایتالیا، و بزرگ‌ترین محصول ادبی و فکری قرون وسطای مغرب زمین، و یکی از بزرگ‌ترین آثار ادبی تاریخ جهان به‌شمار آمده است، محصول دوران بیست‌ساله‌ی غربت و دربه‌دری دانته است.«کمدی الهی» در درجه‌ی اول یک اثر شاعرانه استادانه بسیار عالی است. دانته با این مجموعه نه‌تنها بزرگ‌ترین اثر  ادبی کشور خود را آفریده بلکه زبان مملکت ایتالیا را پی‌ریزی کرده است. از بعد از انتشار «کمدی الهی» این اثر مقیاس و محک سخن‌پردازی زبان ایتالیائی است، همچنان‌که زبان سعدی و حافظ ما «حد سخنرانی» فارسی به‌شمار می‌رود؛ زیرا هنوز هم کسی نتوانسته است در ایتالیا پا از حد دانته فراتر گذارد، همچنان‌که کسی نتوانسته است بهتر از سعدی ما سخن بگوید. شباهت زیادی نیز از این حیث میان سعدی و دانته است که گفته‌ی هر دو جنبه‌ی «سهل و ممتنع» دارد و این اختصاص که کار ترجمه از اینان را بسیار دشوار می‌کند اصل سخن آن دو را به‌صورت شاهکار‌هایی بی‌نظیر درمی‌آورد.شعر دانته شعری است بسیار موجز و منسجم، به‌طوری که هیچ کلمه از آن را نه می‌توان پس و پیش و نه حذف کرد، و این فشردگی عجیب باعث شده که غالباً مفهوم اشعار «کمدی الهی» بدون شرح و توضیح قابل درک نباشد. بسیاری از اشعار «کمدی الهی» امروز در ایتالیا و اروپا ضرب‌المثل شده‌اند، و درست به همان صورت که ما به هر مناسبت از حافظ و سعدی نقل قول می‌کنیم در ایتالیا از کمدی الهی شاهد می‌آورند. بعضی از این اشعار از ایتالیا فراتر رفته و صورت بین‌المللی پیدا کرده‌اند و از آن جمله می‌توان شعر بسیار معروفی را که بر سر در «دوزخ» نوشته شده است نقل کرد که: «ای آنکه داخل می‌شود، دست از هر امیدی بشوی»در درجه‌ی دوم کمدی الهی یک داستان استادانه بسیار عالی است که از قدرت داستان‌پروری دانته حکایت می‌کند.  طرز گفتار و شیوه‌ی نقل حوادث و وقایع و دقتی که در وصف جزئیات و ریزه‌کاری‌های «سفر» به دوزخ و برزخ و بهشت به‌کار رفته، بدین داستان طولانی صورتی خاص می‌دهد و آن را به‌شکل سفرنامه واقعی یک مسافر درمی‌آورد، به‌طوری‌که از همان اول خواننده فراموش می‌کند که آنچه می‌خواند زاده‌ی خیال‌پردازی یک شاعر است؛ و بالعکس چنین می‌پندارد که واقعاً یک نفر مسافر، همچنان‌که از شهری به شهری و از کشوری به کشوری سفر می‌کند، در اینجا به سفر دنیای دیگر رفته و این حوادث را عیناً به چشم دیده و جزئیات آن را یادداشت کرده است تا برای دیگران نقل کند. حتی از روی مندرجات این مجموعه، به آسانی می‌توان «نقشه‌ی جغرافیایی» دوزخ و طبقات مختلف آن و طول و عرض قسمت‌ها و همواری و ناهمواری جاده‌ها و وضع رودها و برج و باروها و صخره‌ها و غیره را تعیین کرد؛ این قدرت عجیب دانته را در جلب توجه خواننده «و جذب او» از راه به‌کار بردن کلمات و تشبیهات و استعارات و جملات خاصی که تاثیر آن‌ها به‌دقت و با تسلط کامل در روانشناسی حساب شده است بالاتفاق یکی از نوادر عالم ادب شمرده‌اند.در درجه سوم، و مهم‌تر از این هر دو، «کمدی الهی» یک اثر عالی فکری و فلسفی است. این مجموعه درحقیقت عصاره‌ای‌ست از علوم و اطلاعات و نظریات و عقاید فلسفی چند هزارساله‌ی بشری که در آن با ترکیب خاصی درآمیخته‌اند. در این کتاب چنان‌که گفته‌اند «مجموعه کمالات و ممیزات انسانی به‌علاوه طبیعت و گذشته و حال محصول خاصی پدید آورده که برای همه‌ی مردم جهان و همه‌ی ادوار و قرون قابل درک و استفاده باشد»#کمدی_الهی#دانته_آلیگیریمترجم: #هنگامه_دیانتی#خلاصه_کلاسیک_های_جهان#نشر_نفیر @nafirpublicationswww.nafirpub.ir