📺 مسئلۀ «تولدِ باکره»: موضوعی که مسیحیان تمایلی به صحبت دربارۀ آن ندارند(۱/۵)❓آیا تولد باکره عیسی و

📺 مسئلۀ «تولدِ باکره»: موضوعی که مسیحیان تمایلی به صحبت دربارۀ آن ندارند(۱/۵)❓آیا تولد باکره عیسی واقعاً یک داستان منحصربه‌فرد مسیحی بود، یا تحت تأثیر سنت‌های بسیار قدیمی‌تری درباره تولد الهی قرار داشت؟1️⃣ خاستگاه متنی و دفاعیه‌های نخستین: چالش‌های الهیاتی یک ادعای بی‌سابقه📅 برای درک چگونگی شکل‌گیری داستان «تولد از باکره» (Virgin Birth)، ابتدا باید به نخستین لایه‌های متنی عهد جدید رجوع کرد. کهن‌ترین نوشته‌های مسیحی که به دست ما رسیده است—یعنی رسائل پولس رسول (که حدود دهه ۵۰ میلادی نگاشته شده‌اند) و انجیل مرقس (به عنوان قدیمی‌ترین انجیل، نگاشته‌شده حدود سال ۷۰ میلادی)—هیچ‌گونه آگاهی یا اشاره‌ای به مسئله تولد معجزه‌آسا یا باکرگی مریم نشان نمی‌دهند. ⚔️در این متون ابتدایی، الوهیت یا پسریت عیسی عمدتاً به واقعه غسل تعمید یا رستاخیز او پیوند خورده است. آموزه تولد از باکره تنها در دو انجیل متأخرتر، یعنی انجیل متی و انجیل لوقا (نگاشته‌شده در دهه‌های ۸۰ و ۹۰ میلادی) پدیدار می‌شود؛ دو متنی که روایت‌های آن‌ها از زادروز عیسی جز در مسئله اصل تولد معجزه‌آسا، در جزییات تاریخی و جغرافیایی دچار تناقضات جدی هستند.🔻برخلاف مدافعان (Apologists) مدرن مسیحی که تلاش می‌کنند داستان تولد عیسی را رویدادی کاملاً بی‌بدیل و منحصربه‌فرد جلوه دهند و هرگونه پیوند آن را با اساطیر پیشین انکار کنند، الهیدانان سده‌های نخستین مسیحیت رویکردی کاملاً متفاوت داشتند. ✍🏻 ژوستین شهید (Justin Martyr)، الهیدان و مدافع برجسته مسیحی در سده دوم میلادی (حدود سال ۱۵۰ میلادی)، در اثر معروف خود دفاعیه نخست (First Apology) که خطاب به امپراتور و فیلسوفان رومی نوشته شده بود، صریحاً ادعا کرد که باور مسیحیان به تولد عیسی از یک باکره و بدون مقاربت جنسی، امر جدیدی در دنیای باستان نیست. او برای متقاعد ساختن مخاطبان غیرمسیحی (پاگان) خود نوشت:📍«هنگامی که ما می‌گوییم کلمه (Logos)، یعنی نخست‌زاد خدا عیسی مسیح، بدون رابطه جنسی به دنیا آمده است، هیچ چیز متفاوتی نسبت به آنچه شما درباره پسران زئوس می‌گویید ارائه نمی‌دهیم؛ زیرا شما خود می‌دانید چه تعداد پسر به زئوس نسبت داده شده است: هرمس (Logos و معلم همگان)، اسکلپیوس (شفا‌دهنده‌ای که به آسمان صعود کرد)، دیونیسوس (که تکه‌تکه شد)، هراکلس، دیوسکوری (پسران لدا) و پرسیوس (زاده‌ی دانائه). اگر می‌گوییم او از یک باکره زاده شده، این باید برای شما همان‌قدر عادی باشد که درباره پرسیوس باور دارید.»🔺این رویکرد ژوستین شهید نشان می‌دهد که در فرهنگ یونانی-رومی، ادعای تولد الهی نه‌تنها نقطه ضعف نبود، بلکه ابزاری اقناع‌کننده و امتیازی بزرگ برای پذیرش پیام مسیحیت در میان اقوام غیریهودی به شمار می‌رفت. اذعانِ آزادانه ژوستین به شباهت تولد عیسی با قهرمانان اساطیری، کلید فهم این حقیقت است که نویسندگان انجیل‌ها، روایت‌های خود را در بستری ادبی و منطبق با انتظارات فرهنگی زمانه خود نگاشته‌اند.2️⃣ مهندسی متنی انجیل‌ها: پیوند میان سنت‌های عبری و الگوهای روایی عصر هلنیستی🔻این اذعانِ ژوستین شهید درباره شباهت تولد عیسی با اساطیر باستان، ما را مستقیماً به بررسی نحوه ساخت و پردازش این داستان‌ها در دو انجیل متی و لوقا رهنمون می‌سازد. 📌 نگارندگان این دو انجیل، برای آنکه عیسی را به عنوان «پسر خدا» و «مسیح موعود» به جامعه آن روز معرفی کنند، متن خود را با استفاده از الگوهای روایی عهد عتیق (تورات و کتب انبیا) و تکنیک‌های میان‌متنی بازسازی کردند.📌 در انجیل متی، داستان تولد کاملاً با الگوهای زندگی موسی و پیشگویی‌های عبری بافته شده است؛ از جمله پیشگویی بلعام درباره ستاره‌ای که از یعقوب طلوع می‌کند (سفر اعداد). برجسته‌ترین عنصر ادبی در روایت متی، اقتباس او از کتاب اشعیا (باب ۷ آیه ۱۴) است. متی متن خود را بر پایه ترجمه یونانی عهد عتیق، معروف به سبعینیه (Septuagint) بنا نهاد. 📌 در متن اصلی عبری اشعیا، واژه Almah (عَلْمه) به معنای «زن جوان» به کار رفته بود، اما مترجمان یونانیِ سبعینیه آن را به واژه Parthenos (پارتنوس) ترجمه کرده بودند که معنای صریح «باکره» داشت. متی با بهره‌گیری از این واژه‌گزینی یونانی، روایتی ساخت تا نشان دهد تولد عیسی تحقق عینی این پیشگویی است. متی در واقع تاریخ‌نگاری نمی‌کرد، بلکه در حال خلق یک متلوژی (Myth-building) الهیاتی بر اساس متون پیشین بود.🔻انجیل لوقا نیز همین مسیر ساختارگرایانه را طی می‌کند. لوقا الگوی بشارت فرشته (جبرئیل) و بارداری معجزه‌آسا را مستقیماً از داستان‌های عهد عتیق وام می‌گیرد:بشارت به هاجر در سفر پیدایش (باب ۱۶)،بشارت به مادر شمشون در کتاب داوران (باب ۱۳)،بشارت تولد اسحاق به ساره در سفر پیدایش (باب ۱۸)،و شخصیت فرشته جبرئیل که مستقیماً از کتاب دانیال وارد متن شده است.(ادامه دارد)➖➖➖🌾 @Naqdagin