بهای سنگینِ «آری»های دروغین؛ چگونه بدون عذاب وجدان «نه» بگوییم؟چند بار تا به حال در موقعیتی قرار گرف

بهای سنگینِ «آری»های دروغین؛ چگونه بدون عذاب وجدان «نه» بگوییم؟چند بار تا به حال در موقعیتی قرار گرفته‌اید که تمام سلول‌های بدنتان فریاد می‌زنند «نه»، اما از ترسِ ناراحت کردنِ دیگری، یک لبخندِ اجباری زده‌اید و گفته‌اید «باشه، مشکلی نیست»؟ ما در فرهنگی بزرگ شده‌ایم که فداکاریِ افراطی و نادیده گرفتنِ مرزهای شخصی را فضیلت می‌داند. به ما یاد داده‌اند که آدمِ خوب، آدمی است که همیشه در دسترس باشد، همیشه کمک کند و هرگز کسی را از خودش ناامید نکند. اما این «خوب بودنِ» ساختگی، بهای بسیار سنگینی برای روان ما دارد.وقتی به چیزی که از آن اکراه داریم «بله» می‌گوییم، در همان لحظه یک «نه»ی بزرگ و بی‌رحمانه به خودمان، به زمانمان و به آرامشمان گفته‌ایم.بیایید یک صحنه‌ی بسیار آشنا را مرور کنیم، آخر هفته است و شما بعد از یک هفته‌ی کاریِ فرساینده، فقط به سکوت و استراحت نیاز دارید. ناگهان یکی از دوستان یا اقوام تماس می‌گیرد و می‌گوید «ما امشب داریم می‌آییم خانه‌ی شما دور هم باشیم.» شما خسته‌اید، خانه‌تان نامرتب است و اصلاً حوصله‌ی مهمان‌داری ندارید. اما ترس از قضاوت شدن (نکند فکر کنند بی‌معرفتم؟ نکند بهشان بربخورد؟) باعث می‌شود بر اساس مکانیزمِ تعارف بگویید: «قدمتان روی چشم!»نتیجه چه می‌شود؟ شما تمام عصر را با خشم و اضطراب خانه را تمیز می‌کنید، در طول مهمانی لبخندهای مصنوعی می‌زنید و در پس‌زمینه‌ی ذهنتان از آن مهمان‌ها کینه به دل می‌گیرید. در واقع، شما برای حفظِ یک رابطه‌ی ظاهری، صمیمیتِ واقعی را فدا کرده‌اید، چون خشمی که از این اجبار در شما رسوب می‌کند، به مرور زمان آن رابطه را از درون می‌پوساند.خطای شناختیِ ما در این لحظات این است که فکر می‌کنیم وقتی به خواسته‌ی یک نفر «نه» می‌گوییم، در واقع داریم به «خودِ آن آدم» و به کلِ «رابطه‌مان» نه می‌گوییم. اما این یک توهمِ اضطراب‌آور است. شما فقط دارید به یک «درخواستِ مشخص در یک زمانِ مشخص» جوابِ منفی می‌دهید، نه به هویتِ آن فرد.برای عبور از این تله و رهایی از زندانِ عذاب وجدان، نیازی نیست ناگهان تبدیل به یک آدمِ سرد و پرخاشگر شوید که به همه جوابِ سربالا می‌دهد. هنرِ نه گفتن، در «نهِ ملایم» و تفکیکِ رابطه از درخواست نهفته است. دفعه‌ی بعد که در چنین موقعیتی قرار گرفتید، قبل از اینکه از روی عادت بله بگویید، چند ثانیه مکث کنید و از این فرمول ساده استفاده کنید: (تاییدِ رابطه + ردِ درخواست + ارائه‌ی جایگزین).در همان مثال مهمانی، به جای تسلیم شدن یا بهانه‌تراشیِ دروغین، با لحنی گرم اما محکم بگویید: «خیلی دلم می‌خواهد ببینمتان و دلم برایتان تنگ شده (تایید رابطه)، اما این آخر هفته واقعاً انرژی و توانِ مهمان‌داری را ندارم و باید استراحت کنم (رد درخواست). نظرتان چیست اواسط هفته‌ی آینده در یک کافه همدیگر را ببینیم؟ (ارائه‌ی جایگزین).»انسان‌های امن و بالغ، مرزهای شما را می‌پذیرند و به آن احترام می‌گذارند. و اگر کسی با شنیدنِ یک «نه»ی محترمانه از شما رنجید، قهر کرد یا شما را به خودخواهی متهم کرد، این واکنش نشان‌دهنده‌ی یک حقیقتِ تلخ اما رهایی‌بخش است، او شما را به خاطر خودتان دوست نداشته؛ بلکه شما را فقط برای سرویس دادن و بله‌قربان‌گو بودن می‌خواسته است. محافظت از روان در برابر چنین رابطه‌ای، هرگز جای عذاب وجدان ندارد.#آپولو👥 گفت‌وگوی آگاهانه، نقطه آغاز درمان است.™️ #گروه_روانشناسی_و_مشاوره@Psychologyandcounseling