سیاست ایالات متحده آمریکا در قبال ایران در دوران برآمدن رضاشاهسیاست ایالات متحده آمریکا در قبال ایرا

سیاست ایالات متحده آمریکا در قبال ایران در دوران برآمدن رضاشاهسیاست ایالات متحده آمریکا در قبال ایران در دوران برآمدن رضاشاهوفا فناییشهریور ۲۵۸۵ شاهنشاهی----دیپلمات‌های آمریکایی در رضاخان - افسری که نه به واسطه تبار اشرافی، بلکه بر پایه شایستگی ترقی کرده بود - چهره‌ای می‌دیدند که داستان زندگی‌اش با آرمان آمریکاییِ پیشرفت بر پایه شایستگی همخوانی داشت؛ و نیز یک شاه آینده‌نگر در برابر سلسله سالخورده قاجار..برای درک نگاه آمریکا به ایران در دوران برآمدن رضاشاه، باید به تفاوتی اساسی در رویکرد واشنگتن با قدرت‌های سنتیِ حاضر در ایران توجه کرد. مقامات آمریکایی به‌تدریج رابطه خود با ایران را در این دوران، نه صرفا مبتنی بر ملاحظات استراتژیک، بلکه استوار بر ارزش‌های مشترک می‌دیدند. در حالی که بریتانیا و روسیه مدت‌ها از ایرانی ضعیف و چندپاره سود برده بودند، واشنگتن در یک دولت ایرانی قدرتمند، یکپارچه و در حال نوسازی، شریکی طبیعی می‌دید که در همان مسیری حرکت می‌کرد که ایالات متحده در آن گام برمی‌داشت؛ به سوی اقتصاد آزاد، حکمرانی سکولار و حق تعیین سرنوشت ملی..ارزیابی‌های بعدی آمریکا، رضاشاه را در حال ساختن تدریجی نهادهای یک دولت مدرن و سکولار توصیف می‌کردند. یک بررسی وزارت خارجه‌ی آمریکا خاطرنشان می‌کرد که «بین سال‌های ۱۹۲۱ و ۱۹۴۱، رضاشاه شروع به قرار دادن اداره استان‌ها تحت کنترل دولت مرکزی کرد» و او را پایه‌گذار ساختار اداری و نظامی یک کشور مدرن می‌دانست. مقامات آمریکایی تلاش‌های او برای محدودکردن قدرت سیاسی تشکیلات آخوندهای شیعه را بخشی از همان پروژه نوسازی می‌دانستند. .آنچه در سراسر دوران سلطنت رضاشاه برجسته است، این است که دولت‌های آمریکا - چه جمهوری‌خواه و چه دموکرات - ایرانی قدرتمند و مستقل را بر ایرانی متفرق و چندپاره ترجیح می‌دادند. اگرچه جمهوری اسلامی نزدیک به پنج دهه کوشیده است آن میراث را از میان ببرد و شراکت میان ایران و آمریکا را که در سایه آن شکل گرفته بود برچیند، حافظه نهادی این میراث همچنان پابرجا مانده است.