#یادداشت_روز🔵 وقتی فقر، بساط تنبیه می شود!🔹طبق جزئیات منتشرشده از اصلاح آیین‌نامه اجرایی ماده ۱۰ ق

#یادداشت_روز🔵 وقتی فقر، بساط تنبیه می شود!🔹طبق جزئیات منتشرشده از اصلاح آیین‌نامه اجرایی ماده ۱۰ قانون ساماندهی صنعت خودرو، خودروهای سواری بنزینی با عمر بیش از ۲۰ سال در گروه خودروهای فرسوده قرار می‌گیرند و برای برخورداری از کارت سوخت و سهمیه‌های یارانه‌ای، ثبت‌نام در سامانه جایگزینی خودروهای فرسوده الزامی خواهد بود. همچنین برای این خودروها محدودیت‌هایی در تردد و فعالیت در ناوگان حمل‌ونقل مسافر پیش‌بینی شده است.اصل نوسازی ناوگان محل بحث نیست. هیچ‌کس نمی‌تواند منکر این واقعیت شود که خودروهای فرسوده مصرف سوخت، آلایندگی و هزینه‌های جانبی بیشتری دارند. آمارهای موجود نشان می‌دهد مسئله فرسودگی وسایل نقلیه در ایران بسیار گسترده است؛ بر اساس گزارشی که در سال گذشته منتشر شد، بیش از ۴۱ میلیون وسیله نقلیه در کشور در حال تردد بوده و نزدیک به ۲۲ میلیون دستگاه از آنها در زمره ناوگان فرسوده قرار داشته‌اند.🔹اما مسئله اینجاست که سیاست‌گذار گاهی «خودروی فرسوده» را می‌بیند، اما «صاحب خودروی فرسوده» را نمی‌بیند. بیایید یک مثال ساده بزنیم. فرض کنید یک کارگر، بازنشسته، راننده یا کارمندی، خودرویی ۲۰ یا ۲۵ ساله دارد. اگر او توان مالی کافی داشت، آیا واقعاً حاضر بود همچنان هزینه تعمیرات، قطعات، استهلاک و دردسرهای یک خودروی قدیمی را تحمل کند؟ طبیعتاً نه.برای مثال یک کارگر با حقوق وزارت کار، برای خرید یک خودروی اقتصادی ساده اما نو مانند کوئیک، به بیش از ۵ سال کل حقوق ناخالص خود نیاز دارد؛ آن هم به شرطی که در این پنج سال، یک ریال از درآمدش را برای مسکن، خوراک، درمان، تحصیل، قبض، اجاره، خانواده و سایر هزینه‌های زندگی خرج نکند!🔹از سوی دیگر خودروی فرسوده در بسیاری از خانواده‌ها، دیگر یک وسیله راحتی یا حتی سرمایه نیست؛ ابزار ادامه زندگی و کسب درآمد است. راننده‌ای که با خودروی قدیمی مسافرکشی می‌کند، کارگری که با آن به محل کار می‌رود، فروشنده‌ای که برای جابه‌جایی کالا از آن استفاده می‌کند یا خانواده‌ای که سال‌هاست امکان خرید خودروی جدید نداشته، با یک انتخاب ساده روبه‌رو نیست. او میان «خودروی نو» و «خودروی قدیمی» انتخاب نکرده است؛ میان توان مالی خود و قیمت خودرو گیر افتاده است.🔹به همین دلیل، اگر سیاست نوسازی قرار است موفق باشد، باید یک سؤال اساسی‌تر مطرح شود: چرا مردم خودروهای خود را نوسازی نمی‌کنند؟ اگر پاسخ «نداشتن توان مالی» است، پس راه‌حل نمی‌تواند صرفاً حذف یارانه، محدودیت تردد یا افزایش فشار بر مالک باشد.وقتی به جای ایجاد قدرت خرید، هزینه استفاده از خودروی قدیمی افزایش پیدا می‌کند، نتیجه لزوماً نوسازی نیست؛ بلکه صرفا هزینه های زندگی خانواده های متوسط و ضعیف بیشتر شود. در واقع، سیاستی که قرار است مردم را به سمت خودروی جدید سوق دهد، اگر ابزار مالی لازم را در اختیارشان نگذارد، می‌تواند از «سیاست نوسازی» به «سیاست فشار» تبدیل شود.🔹منطق کنونی دولت انتقال هزینه ناکارآمدی سیاست‌های گذشته به دوش مصرف‌کننده امروز است.اگر دولت واقعاً می‌خواهد خودروهای فرسوده از چرخه خارج شوند، باید به جای صرفاً تنبیه مالک، یک بسته واقعی برای نوسازی ارائه کند: تسهیلات بلندمدت و کم‌بهره، تخفیف واقعی برای خرید خودروی جایگزین، امکان خرید اقساطی، پرداخت ارزش منصفانه خودروی فرسوده و تضمین تحویل خودروی جایگزین.حتی می‌توان برای خانوارهای کم‌درآمد، سازوکار حمایتی جداگانه طراحی کرد تا حذف یارانه سوخت به آنها شوک اقتصادی وارد نکند.🔹خودروی ۲۰ ساله بسیاری از مردم، نشانه بی‌توجهی آنها به محیط زیست یا علاقه‌شان به خودروهای قدیمی نیست؛ نشانه‌ای از سقوط قدرت خرید و دست‌نیافتنی شدن خودروی جدید برای بخش بزرگی از جامعه است. بنابراین اگر قرار است خودروهای فرسوده از خیابان‌ها حذف شوند، ابتدا باید فاصله میان درآمد مردم و قیمت خودرو را کم کرد. وگرنه به جای آنکه خودروی فرسوده را از چرخه خارج کنیم، ممکن است فقط یک چیز دیگر را فرسوده‌تر کنیم: قدرت خرید خانواده ایرانی.🖊️سیدمجتبی طبسی📌 #خط_اقتصاد سبزوار را دنبال کنید📊 @khateghtesaad