.نقد و نظرجعفر مقیمیانهزار پند به گوشم پدر فشرد و نگفتکه عشق حادثه‌ای خانمان‌برانداز است#سعید_بیابان

.نقد و نظرجعفر مقیمیانهزار پند به گوشم پدر فشرد و نگفتکه عشق حادثه‌ای خانمان‌برانداز است#سعید_بیابانکینگاهی به تداعی و نقد جامعه‌شناسی در بیت فوق.همیشه اگر شعری یا بیتی را می‌خوانیم و از آن خوش‌مان می‌آید، بد نیست در آن‌ ریز شویم ببینیم چه چیزهایی دارد که باعث شده زیبا به‌نظر برسد. و اگر از آن خوش‌مان نمی‌آید هم دقت کنیم تا برای‌مان آشکار شود چه چیزهایی ندارد یا کم دارد. تجزیه و تحلیل شعر شبیه کالبدشکافی موجود زنده است که در رشته‌های علوم تجربی انجام می‌دهند. اگر یک اثر ادبی از خود درخششی نشان می‌دهد با شکافتنش می‌توانیم به علت درخشیدنش پی ببریم.بیت فوق از را از یکی از غزل‌های سعید بیابانکی انتخاب کرده‌ام.این بیت در کنار ابیات دیگرش که خوب هستند، گیرایی بیشتری دارد. جدا از دارا بودن موسیقی درونی و کناری (که یکی از شاخصه‌های آثار سعید بیابانکی است)، تداعی زیبایی در بطن خود دارد. در «هزار پند به گوشم پدر فشرد» بجز معنی مستقیم آن، واژه‌های «گوش»، «پدر» و «فشرد» تداعی‌کننده‌ی پیچاندن و فشار دادن گوش فرزند توسط پدر می‌باشد.تداعی برانگیزاننده‌ی خیال است و تصویری را علاوه‌بر آنچه مفهوم و پیام شعر است در مخیله‌ی مخاطب ترسیم می‌کند.در بررسی این بیت با کلیدواژه‌ها و پرسش‌هایی مواجهیم که تأمل مخاطب را به خود می‌طلبند. مثل کلیدواژه‌ی «پدر» یا «فشرد». و همچنین با پرسش «چرا نگفت؟».اندیشیدن در کلمه‌ی پدر، ما را وارد حیطه‌ی نقد جامعه‌شناسی می‌کند. در اینجا پدر نماد جامعه‌ی پدرسالار است زیرا با پند دادنِ زیاد آمده است. آن هم طوری که پند را در گوش فرزندش می‌فشرَد مخصوصا با اشاره به تصویر تداعی‌شده‌ای که در بالا ذکر شد. حالا چرا پند را می‌فشرَد؟ چون فرزند خیلی پندپذیر نیست و بایستی با اصرار این امر را انجام داد. بنابراین می‌توان به این دوره، دوره‌ی در حال حرکت از خانواده‌ و جامعه‌ی سنتی به خانواده و جامعه‌‌ی امروزی هم گفت. البته این نوع پند شنیدن را نمی‌توان لزوماً به شاعر نسبت داد بلکه ممکن است تجربه‌هایی بوده باشد که در اطراف شاعر اتفاق افتاده باشد که همین نیز آشکارکننده‌ی گوشه‌ای از جامعه‌‌ی وقت اوست.در ادامه می‌رسیم به پرسش «چرا پدر نگفت که عشق حادثه‌ای خانمان‌برانداز است» با این‌که هزار پند به فرزندش داده است! پاسخ‌های مختلفی برایش پیدا می‌شود که بیشترش ریشه در همین بیت دارد. دلیل اصلی‌اش برمی‌گردد به همان جامعه‌ی پدرسالاری. در این جامعه پدرها با فرزند درباره‌ی عشق صحبت نمی‌کنند. آنها بر این عقیده‌اند که؛ این کار بیش‌ از حد روی خوش نشان دادن به فرزند است و موجب می‌شود به اصطلاح عامیانه روی او‌ زیاد شود. در مقطعی می‌تواند بیان‌کننده‌ی این باشد که پدر معتقد است اصلا نباید چنین چیزی به ذهن فرزندش هم خطور کند! چه برسد به این‌که از او بخواهد عاشق نشود.می‌شود این‌طور هم‌ عنوان کرد که بین پدر و فرزندش حالتی شبیه رودربایستی وجود داشته و نتوانسته است این مسئله را به او بفهماند.یا دلیل دیگر نگفتن این موضوع، بی‌فایده بودن گفتنش بوده است. پدر به این مسئله واقف بوده است که حتی اگر از موضع خود پایین بیاید و آن حریم خاص پدر-فرزندی را بشکند فرزندش سرانجام به سمت عشق می‌رود پس تصمیم گرفته کار بیهوده انجام ندهد.@sbiabanakiاینجا نظر بدید: @sbyabanaky