چند روز پیش، برای خرید یک محصول غذایی، به فروشگاهی رفتم و مرد فروشنده گفت این محصول را به جای ۳۰۰ هز

چند روز پیش، برای خرید یک محصول غذایی، به فروشگاهی رفتم و مرد فروشنده گفت این محصول را به جای ۳۰۰ هزار تومان، ۲۰۰ هزار تومان می‌دهم چون از تاریخ مصرف آن، فقط یک ماه مانده است و اگر این روزها فروش نرود، متضرر می‌شوم (من ده عدد از آن محصول لازم داشتم).من به او توضیح دادم که من قصد دارم در همین هفته، آنها را مصرف می‌کنم و بنابراین، تاریخ انقضای آنها برای من محدودیتی ایجاد نمی‌کند. ضمناً اگر شما این تخفیف را نمی‌دادید یا من جای دیگری رفته بودم، با رضایت ۳ میلیون تومان برای ۱۰ واحد محصول پرداخت می‌کردم.پس من همان ۳ میلیون تومان را که آمادگی پرداختش را داشته‌ام و پولش را با خودم آورده‌ام پرداخت می‌کنم.فروشنده، حاضر نمی‌شد این استدلال من را قبول کند و بعد از مدتی مذاکره، توانستیم سر مبلغ ۲.۵ میلیون تومان، به توافق برسیم.به این مسئله با عینک‌های مختلف می‌توان نگاه کرد:من این فرصت را داشتم که خریدی ۲ میلیون تومانی انجام دهم، اما ۵۰۰ تومان بیشتر هزینه کردم و به اندازه‌ی R دردم آمده.او محال می‌دانسته که کسی بیش از مبلغ پیشنهادی بپردازد و الان به اندازه‌ی S خوشحال و تعجب زده است و داستانی شگفت، برای خانواده‌اش دارد. به نظرم S بسیار بسیار بزرگتر از R است (S>>R) و جنس این تجربه، فراتر از امتیاز دادن و گرفتن در یک معامله‌ی معمولی است. پس در کل، اثر این معامله بر خوشحالی (یا به قول دن: رفاه) جهان افزوده است.البته اگر بتوانیم منطق خشک ریاضی را بر محاسباتمان حاکم کنیم، حتی اوضاع بهتر هم هست. چون:من آمده بودم که ۳ تومان پول بدهم و او آمده بود که ۲ تومان بگیرد. الان من مثلاً X واحد خوشحال‌ترم چون خرید ارزان‌تری انجام داده‌ام و او هم Y واحد خوشحال‌تر است، چون فروشی بیش از انتظار انجام داده است.در کل، مجموع خوشحالی جهان، پس از معامله‌ی ما X+Y واحد بیشتر شده و دنیا به محل بهتری تبدیل شده.#محمدرضا_شعبانعلی@shabanali_motam