🟢پاشنه‌آشیل سیاست؛ از پهلوی تا جنگ اخیر✍🏻مرتضی صارمی 🔱اگر بخواهیم تجربه حکومت پهلوی را آسیب‌شناسی کنیم، یکی از مهم‌ترین ضعف‌های آن را باید در حوزه سیاست جست‌وجو کرد. حکومت در عرصه‌های اجتماعی و اقتصادی تغییرات گسترده‌ای ایجاد کرد، اما همزمان احزاب، جامعه مدنی و پارلمان را تضعیف کرد. جامعه مدرن‌تر شد، اما ساختار سیاسی ظرفیت نمایندگی آن را پیدا نکرد و این شکاف به بحران سیاسی منتهی به انقلاب کمک کرد.پس از انقلاب، مسئله سیاست از میان نرفت. 🔻هرگاه نیروهای اجتماعی و گفتمان‌های مختلف امکان حضور و رقابت در ساختار رسمی را پیدا کردند، بخشی از تعارض‌ها به جای خیابان، درون نهادهای سیاسی حل شد. تجربه سال‌های گذشته نیز نشان داده هرگاه گفتمان توسعه، عقلانیت اجرایی، تعامل با جهان و بهبود زندگی مردم در انتخابات پیروز شده، دولت امکان بیشتری برای کارآمدی داشته است.⚡️از این منظر، مسئله دولت پزشکیان فقط ترکیب کابینه نیست؛ مسئله، شکاف میان گفتمانی است که با آن رأی گرفته شد و نیروهایی است که قرار است کشور را اداره کنند. پزشکیان با شعار توسعه، کاهش تنش، تعامل خارجی و بهبود اقتصاد رأی گرفت. اگر ساختار اجرایی حامل این گفتمان نباشد، جامعه با این پرسش روبه‌رو می‌شود که رأی او تا چه اندازه در سیاست‌گذاری اثر دارد.🌙این وضعیت با دولت‌های احمدی‌نژاد و رئیسی متفاوت است؛ در آن دولت‌ها، مسئولیت سیاسی ساختار اجرایی عمدتاً روشن بود. اما در دولت پزشکیان، دوگانگی میان نام دولت و بخشی از نیروهای اجرایی می‌تواند مسئولیت سیاسی را مبهم و سرمایه اجتماعی را فرسوده کند.جنگ اخیر اهمیت سیاست داخلی را بیشتر آشکار کرد. مذاکره و جنگ فقط تصمیمات سیاست خارجی نیستند؛ هر دو به پشتوانه سیاست داخلی، انسجام و اعتماد عمومی نیاز دارند. 🌱وقتی دولت از مذاکره دفاع می‌کند اما صداهای متفاوتی از درون ساختار اجرایی شنیده می‌شود، پیام سیاسی کشور دچار دوگانگی می‌شود.( حضور مقامات سیاسی مناطق در تجمعات شبانه علیه مذاکرات )تجربه روحانی و برجام نیز نشان داد که موفقیت دیپلماسی بدون انسجام سیاسی داخلی شکننده است. قدرت مذاکره فقط به توان نظامی و اقتصادی وابسته نیست؛ امکان اجرای تصمیمات در داخل و برخورداری از پشتوانه سیاسی نیز بخشی از قدرت ملی است.🌾بنابراین، در آسیب‌شناسی جنگ اخیر نباید فقط به خطاهای نظامی، اطلاعاتی یا دیپلماتیک نگاه کرد؛ یکی از آسیب‌های مهم می‌تواند در سیاست داخلی باشد.🪸درس تجربه پهلوی این است که توسعه بدون سیاست پایدار نمی‌ماند؛ و تجربه سال‌های اخیر نشان می‌دهد سیاست خارجی بدون سیاست داخلی منسجم نیز شکننده است.مسئله امروز فقط این نیست که چه کسی در دولت حضور دارد؛ مسئله این است که چه گفتمانی مسئول اداره کشور است و آیا همان گفتمان اختیار و امکان پذیرش مسئولیت تصمیماتش را دارد. اگر پاسخ روشن نباشد، هزینه نهایی را اعتماد عمومی و سرمایه سیاسی کشور پرداخت خواهد کرد.@sobhema_ir