گفتگو با استادفصل سوم#قسمت_نهم-- در هنر غرب نیز تهی جا دارد. در پرده‌های تانگی و دکی ریکو تهی جلوه‌

گفتگو با استادفصل سوم#قسمت_نهم-- در هنر غرب نیز تهی جا دارد. در پرده‌های تانگی و دکی ریکو تهی جلوه‌گر است._ در کار آنان تهی نبودِ چیزی است و بیشتر نبودِ انسان. در نقاشی سوررئالیست بیکرانی صورت یافته است. «ذن نه مکان می‌شناسد و نه زمان، و به همین رو مفاهیمی چون ابدیت، بی‌پایانی، بیکرانی و جز آن به دیدهٔ ذن جز خیال نیست.» به باغ ریو آنجی زمین شن‌پوش را از هر سو کرانه است. بیکرانی را القا نمی‌کند. فضا، فضای درونی است. در سومی‌یه تهی چیزی را در وراء القا می‌کند. سوزوکی می‌گوید: «آنگاه که عقل آدمی سرانجام باید مفهوم نسبیت منطقی را بلندی بخشد تا به چیزی غایی دست یابد، ناگزیر به تهی می‌رسد. تا آن هنگام که تهی را به شیوه نسبی دریابند، به وراء منطق نتوانند رفت، و منطق چیزی نیست که نفس در آن جای آرام و قرار یابد. سرانجام، این تهی است که باید آخرین پناه ما باشد.» صورت‌گرایی منطقی عنایت و شکوه و جلال القا می‌کند، چون قرینه‌سازی.عقل‌گرایی(انتلکتوالیسم) به تعادل رو می‌کند. ژاپنی قرینه می‌شکند چون اهل عقل نیست. اما شما غربی‌ها، به ویژه شما فرانسویان که وارث آیین دکارت هستید، چه سان از منطق و عقل در می‌گذرید؟ شما اصحاب خردید.کتاب: #اطاق_آبی#سهراب_سپهری@Sohrab_Sepehrei