قارچهای زیرزمینی از کل انسانها سنگینترند؛ نخستین نقشه جهانی شبکه قارچی زمین ترسیم شد.دانشمندان ب…
انتشار: 2026/08/04 09:50 UTCدریافت: 2026/08/05 01:32 UTCآخرین مشاهده: 2026/08/05 01:32 UTC
قارچهای زیرزمینی از کل انسانها سنگینترند؛ نخستین نقشه جهانی شبکه قارچی زمین ترسیم شد.دانشمندان برای نخستین بار موفق شدهاند نقشهای جهانی از شبکه عظیم قارچهای همزیست زیرزمینی تهیه کنند. نتایج نشان میدهد این شبکه نامرئی حدود سیصد میلیون تُن جرم دارد؛ یعنی چهار تا شش برابر مجموع جرم تمام انسانهای روی زمین. اگر رشتههای این قارچها را پشت سر هم قرار دهیم، طول آنها به حدود ۱۱۰ کوادریلیون کیلومتر میرسد؛ مسافتی معادل تقریباً یک میلیارد بار رفتوبرگشت بین زمین و خورشید. این پژوهش در مجلهیScienceمنتشر شده است.وقتی به قارچ فکر میکنیم، معمولاً کپک روی دیوار، قارچ خوراکی یا قارچهای روی تنه درختان به ذهنمان میآید. اما بخش اصلی زندگی قارچها از دید ما پنهان است.در زیر خاک، قارچها شبکهای از رشتههای بسیار نازک به نام هیفHyphaeتشکیل میدهند که در مجموع میسلیومMyceliumرا میسازد. این شبکه با ریشه گیاهان ارتباط برقرار میکند و آب و مواد معدنی مانند فسفر و نیتروژن را در اختیار آنها قرار میدهد و در مقابل، گیاه بخشی از قند تولیدشده در فرایند فتوسنتز را به قارچ میدهد.پژوهشگران با استفاده از بیش از شانزده هزار نمونه خاک از سراسر جهان، تصویربرداری از بیش از سيصد هزار رشته قارچی و مدلهای یادگیری ماشین، نخستین نقشه جهانی قارچهای میکوریز آربوسکولارArbuscular Mycorrhizal Fungiرا تهیه کردند. این قارچها با حدود هفتاد درصد گونههای گیاهی زمین رابطه همزیستی دارند. نتایج نشان داد تنها در پانزده سانتیمتر بالایی خاک، بهطور میانگین در هر سانتیمتر مربع حدود ۴/۴ متر رشته قارچی وجود دارد. مجموع این رشتهها در سراسر جهان حدود ۱۱۰ کوادریلیون کیلومتر برآورد شده است؛ فاصلهای که اگر به صورت یک خط مستقیم در نظر گرفته شود، تقریباً معادل یک میلیارد بار رفتوبرگشت میان زمین و خورشید خواهد بود. دانشمندان همچنین جرم کل این شبکه قارچی را حدود سیصد مگاتن (سیصد میلیون تُن) برآورد کردند؛ رقمی که چهار تا شش برابر جرم تمام انسانهای زنده روی زمین است. این قارچها سالانه حدود چهار میلیارد تُن دیاکسیدکربن را وارد خاک میکنند؛ مقداری برابر با حدود یازده درصد از انتشار سالانه دیاکسیدکربن ناشی از فعالیتهای انسانی. به همین دلیل، آنها نقش مهمی در کاهش تغییرات اقلیمی دارند. بیشترین تراکم این شبکهها در علفزارهای طبیعی و دستنخورده مشاهده شد، اما پژوهش نشان داد تبدیل این مناطق به زمینهای کشاورزی، تراکم شبکه قارچی را بهطور متوسط ۴۷ درصد کاهش میدهد. شخمزدن، استفاده گسترده از کودهای شیمیایی و تغییر کاربری اراضی از مهمترین عوامل این کاهش هستند. پژوهشگران معتقدند این نقشه میتواند به حفاظت از تنوع زیستی، مدیریت بهتر خاک و مقابله با تغییرات اقلیمی کمک کند و نشان میدهد آنچه در زیر پای ما قرار دارد، یکی از مهمترین سامانههای پشتیبان حیات روی زمین است.خاستگاه :Science⚛ @AndisheKonim


