خطای استراتژیک در حکمرانی؛ از دیکتهی اجباریِ پوشش تا فروپاشیِ امنیتِ راهبردی*به کوشش: بهمن بهروزی*…
انتشار: 2026/08/26 19:35 UTCدریافت: 2026/08/27 03:55 UTCآخرین مشاهده: 2026/08/27 03:55 UTC
خطای استراتژیک در حکمرانی؛ از دیکتهی اجباریِ پوشش تا فروپاشیِ امنیتِ راهبردی*به کوشش: بهمن بهروزی* 📝موضوع حجاب و پوشش در ایران، ریشهای عمیق در باورهای دینی، غیرت اخلاقی و زیستبوم فرهنگیِ خانوادههای ایرانی دارد؛ اصلی اصیل که روزگاری با تنوعِ زیبای خود در میان قومیتها و شهرستانهای مختلف این سرزمین جریان داشت. از پوششهای رنگارنگ و اصیلِ محلی گرفته تا سنتهای دیرینهی مردمان این مرز و بوم، همگی نمایانگر یک «حجاب بومی و متکی بر فرهنگ اصیل» بود که با عزت و انتخابِ درونزا شکل میگرفت. 🌍✨اما این بافتِ غنی، قربانیِ نگاههای دستوری و تکبعدی شد. چه در دورانِ مدرنیزاسیونِ آمرانهی پهلوی (با سیاستِ حذف اجباری) و چه در دهههای پس از انقلاب اسلامی (با تحمیلِ یکشکل و گزینشیِ پوششِ واحد)، فرهنگِ اصیلِ اقوام و تنوعِ ملی زیر چرخدندههای نگاهِ تحمیلی له و منکوب شد. تندروها و سختگیرانی که با پایهگذاریِ تصمیماتِ دستوری، ادارات و نهادها را به صحنهی اجبار بدل کردند، چرخهای معیوب را کلید زدند. آنها با بسترسازیهای اداری و شغلی، حجاب را از ساحتِ باور قلبی به قلمروِ پاسبانانهی قانونِ خشک کشاندند و چرخهای از شکافِ عمیق میان جامعه و حاکمیت را بنا نهادند. 🚫شگفتآورتر آنکه برخی از همان سیاستمداران و صاحبمنصبانی که روزگاری خود طراح و مجریِ این سختگیریها در ستادها و ارگانها بودند، سالها بعد بدون کوچکترین عذرخواهی از جامعه، تغییر موضع دادند و در جایگاه منتقدِ روشهای قهری نشستند؛ بدون آنکه بپذیرند دیدگاههای اجتماعیِ غلط و اصرارِ ایدئولوژیکِ آنها، چه هزینههای سنگینی را بر پیکر جامعه تحمیل کرده است. 📉اما بحران به اینجا ختم نشد؛ این دیدگاهِ گزینشی و تقلیلگرایانه، کار را به استخدامِ ابزارهای تکنولوژیک کشاند. در سالهای اخیر، اصرار بر کنترلِ رفتارهای شهروندان با استفاده از تجهیزات نظارتیِ شهری، دوربینهای هوشمند، جریمه و توقیف خودروها به بهانهی صیانت از ارزشها شدت گرفت. این «کاسه داغتر از آش شدنِ» حاکمیتی، بستر را برای یک فاجعهی استراتژیک آماده کرد. ⚠️فاجعه زمانی نمایان شد که سامانههایی با بودجهی عمومی و به بهانهی رصدِ مو و پوششِ بانوان در داخل کشور فعال شده بودند، به دلیل بیتوجهی به امنیت سایبری و امنیتیسازیِ حوزهی مدنی، مورد سوءاستفادهی ساختاری قرار گرفتند. در حالی که لنزِ دوربینها در خیابانها به دنبال شهروندان بود، در سطحی کلانتر، زیرساختِ همان شبکهها توسط بیگانگان و عوامل متخاصم رصد شد؛ بهطوریکه ترددها و نشستهای مقامات ارشد لو رفت و هزینهای جبرانناپذیر به امنیت کشور تحمیل کرد. 🎯اینجاست که باید با چشمانی باز دید: وقتی سیاستگذاریها با نگاهی هیجانی و نگرشهای غلطِ اجتماعی پیش میروند، نه تنها آن ارزشِ اعتقادی در جانِ جامعه تثبیت نمیشود، بلکه «امنیت ملی» نیز به فنا میرود. درسِ بزرگِ این خطای راهبردی این است که اخلاق و فرهنگ، ساختنیِ بخشنامهای نیست و نباید حوزهی اصیلِ زندگی مردم را قربانیِ سیاستبازیها و نگاههای امنیتی کرد.t.me/andishkadeye_kherad
