آزاداندیشی و پرسشگریچرا هیچ باوری نباید آنقدر مقدس شود که نتوان دربارهاش پرسید؟آزاداندیشی از جایی…
انتشار: 2026/08/21 03:18 UTCدریافت: 2026/08/21 05:35 UTCآخرین مشاهده: 2026/08/21 05:35 UTC
آزاداندیشی و پرسشگریچرا هیچ باوری نباید آنقدر مقدس شود که نتوان دربارهاش پرسید؟آزاداندیشی از جایی آغاز میشود که انسان به خود اجازه میدهد سؤال کند؛ حتی درباره باورهایی که سالها مقدس، بدیهی یا تغییرناپذیر معرفی شدهاند.تاریخ بارها نشان داده است هرگاه یک باور، ایدئولوژی، سنت یا ساختار قدرت خود را فراتر از نقد قرار داده، بهتدریج از اندیشه فاصله گرفته و به تعصب نزدیک شده است.پرسش، دشمن حقیقت نیست.اگر باوری حقیقت داشته باشد، پرسش آن را نابود نمیکند؛ بلکه میتواند آن را روشنتر و استوارتر سازد.و اگر باوری در برابر چند سؤال جدی فرو میریزد، شاید آنچه باید مورد تردید قرار گیرد سؤال نیست، بلکه خودِ آن باور است.خطر از جایی آغاز میشود که جامعه به انسان میآموزد:«این را نپرس.»«درباره آن شک نکن.»«این موضوع مقدس است.»«همین است که هست.»در چنین فضایی، ذهن به جای اندیشیدن، به تکرار عادت میکند و قدرت، به جای پاسخ دادن، از تقدس برای خاموش کردن پرسشها استفاده میکند.هیچ دین، ایدئولوژی، رهبر، سنت، کتاب، نظریه یا نظام سیاسی نباید از نقد مصون باشد.




