📌اتاق‌های فکر امریکا درباره تنگه هرمز چه می‌گویند؟🔹برخلاف تصور رایج که وابستگی اندک آمریکا به نفت خ…

📌اتاق‌های فکر امریکا درباره تنگه هرمز چه می‌گویند؟🔹برخلاف تصور رایج که وابستگی اندک آمریکا به نفت خلیج فارس را به معنای کاهش اهمیت تنگه هرمز برای واشنگتن می‌داند، بررسی دیدگاه اندیشکده‌های آمریکایی نشان می‌دهد که این آبراه همچنان یکی از مهم‌ترین مؤلفه‌های راهبردی سیاست خارجی و امنیت ملی ایالات متحده است. تلاش‌های آمریکا برای بازگشایی تنگه هرمز، از جمله اقدامات نظامی، دیپلماتیک و بیمه‌ای، و قرار گرفتن این موضوع در کنار پرونده هسته‌ای ایران به‌عنوان یکی از مطالبات اصلی واشنگتن، بیانگر جایگاه ویژه این تنگه در محاسبات راهبردی آمریکاست. از منظر اندیشکده‌های آمریکایی، اهمیت تنگه هرمز صرفاً به انتقال نفت محدود نیست، بلکه با حفظ هژمونی دریایی آمریکا، ثبات اقتصاد جهانی و مهار قدرت‌های رقیب پیوند خورده است.1️⃣ نخستین دلیل اهمیت تنگه هرمز، نقش آن در حفظ برتری دریایی آمریکا است. از آنجا که بخش عمده تجارت جهانی از مسیر دریا انجام می‌شود، کنترل آبراه‌های راهبردی یکی از پایه‌های قدرت جهانی به شمار می‌رود. اندیشکده‌های آمریکایی معتقدند اعمال حاکمیت ایران بر تنگه هرمز می‌تواند جایگاه هژمونیک آمریکا را تضعیف کرده و سایر کشورهایی را که بر آبراه‌های مهم جهان اشراف دارند، به اعمال حاکمیت و دریافت عوارض از کشتی‌های عبوری ترغیب کند. به باور این مراکز، چنین روندی نه‌تنها در تنگه باب‌المندب، بلکه در تنگه مالاکا و دیگر گذرگاه‌های راهبردی نیز قابل تکرار خواهد بود و در نتیجه ابزارهای آمریکا برای کنترل تجارت جهانی و مهار رقبایی همچون چین را محدود خواهد کرد. از همین رو، اندیشکده‌هایی مانند بنیاد دفاع از دموکراسی‌ها و امریکن کانسرواتیو، کنترل تنگه هرمز را مسئله‌ای مرتبط با حفظ نظم دریایی تحت رهبری آمریکا ارزیابی می‌کنند.2️⃣ دومین عامل، تأثیر بسته شدن تنگه بر بازار جهانی انرژی است. هرچند آمریکا بخش اندکی از نفت خود را از خلیج فارس تأمین می‌کند، اما قیمت انرژی در این کشور تابع بازارهای جهانی است و هرگونه اختلال در صادرات نفت و گاز از تنگه هرمز، آثار مستقیمی بر اقتصاد آمریکا و سایر کشورها خواهد داشت. همچنین حدود یک‌چهارم تجارت جهانی گاز طبیعی مایع (LNG) از این مسیر عبور می‌کند و اختلال در آن می‌تواند موجب افزایش قیمت انرژی در سطح جهان شود. از این منظر، اندیشکده‌های آمریکایی تأکید می‌کنند که بازگشایی سریع تنگه هرمز باید در اولویت سیاست‌های آمریکا قرار گیرد؛ زیرا هرچند هزینه‌های این اقدام بالاست، اما ادامه انسداد تنگه خسارت‌های اقتصادی و راهبردی بیشتری به همراه خواهد داشت و اعتماد جهانی به توان آمریکا در تضمین امنیت کشتیرانی را نیز کاهش می‌دهد.3️⃣ سومین محور مورد توجه اندیشکده‌های آمریکایی، نقش تنگه هرمز در امنیت غذایی جهان است. حدود یک‌سوم تجارت جهانی کودهای شیمیایی از این آبراه عبور می‌کند و اختلال در این مسیر می‌تواند تولید محصولات کشاورزی را در بسیاری از کشورها، از جمله آمریکا، با مشکل مواجه کند. بنیاد دفاع از دموکراسی‌ها در یادداشت‌های خود هشدار می‌دهد که تمرکز صرف بر پیامدهای نفتی بسته شدن تنگه، موجب نادیده گرفتن آثار آن بر زنجیره تأمین کودهای کشاورزی و امنیت غذایی جهان شده است. به اعتقاد این اندیشکده، افزایش قیمت یا کمبود کود می‌تواند به بحران‌های غذایی، مهاجرت گسترده، بی‌ثباتی سیاسی و درگیری‌های منطقه‌ای منجر شود؛ ازاین‌رو جلوگیری از تکرار انسداد تنگه هرمز باید در اولویت سیاست‌های آمریکا و متحدانش قرار داشته باشد.🔹درمجموع، بررسی دیدگاه اندیشکده‌های آمریکایی نشان می‌دهد که مخالفت واشنگتن با اعمال حاکمیت ایران بر تنگه هرمز، بیش از آنکه ناشی از وابستگی انرژی باشد، ریشه در ملاحظات ژئوپلیتیکی، اقتصادی و امنیتی دارد. از این منظر، بازگشایی و حفظ آزادی کشتیرانی در تنگه هرمز برای تداوم هژمونی دریایی آمریکا، ثبات بازارهای جهانی انرژی و غذا و مهار قدرت‌های رقیب یک ضرورت راهبردی محسوب می‌شود. بر همین اساس، نویسنده نتیجه می‌گیرد که تداوم اعمال حاکمیت جمهوری اسلامی ایران بر تنگه هرمز می‌تواند هزینه‌های راهبردی قابل توجهی بر آمریکا و متحدانش تحمیل کرده، قدرت بازدارندگی ایران را افزایش دهد و نباید به موضوعی برای معامله در مذاکرات تحریمی تبدیل شود.✍اندیشکده سحاب@BourseNews