🧠 #ملاکهای_تشخیصی بر اساس DSM-5-TRفوبی خاص(Specific Phobia)* ملاکهای تشخیصی:ملاک A. ترس یا اضطراب…
انتشار: 2026/06/27 19:18 UTC
🧠 #ملاکهای_تشخیصی بر اساس DSM-5-TRفوبی خاص(Specific Phobia)* ملاکهای تشخیصی:ملاک A. ترس یا اضطراب محسوس دربارهی موضوع یا موقعیتی خاص (مثل پرواز کردن، ارتفاعات، حیوانات، تزریق شدن، دیدن خون).یادداشت: در کودکان، ترس یا اضطراب ممکن است با گریه، قشقرقها، میخکوب شدن، یا چسبیدن ابراز شود.ملاک B. موضوع یا موقعیت فوبیک تقریباً همیشه ترس یا اضطراب فوری را تحریک میکند. ملاک C. از موضوع یا موقعیت فوبیک بهطور فعال با ترس یا اضطراب شدید اجتناب یا تحمل میشود.ملاک D. ترس یا اضطراب با ایجاد خطر واقعی توسط موضوع یا موقعیت خاص و زمینهی اجتماعی_فرهنگی تناسب ندارد.ملاک E. ترس، اضطراب، یا اجتناب مداوم است و معمولاً ۶ ماه یا بیشتر ادامه مییابد.ملاک F. ترس، اضطراب، یا اجتناب ناراحتی یا آسیب معنادار بالینی در عملکرد اجتماعی، شغلی یا زمینههای مهم دیگر عملکرد ایجاد میکند. ملاک G. این اختلال با نشانههای اختلال روانی دیگر بهتر توجیه نمیشود، از جمله ترس، اضطراب، و اجتناب از موقعیتهای مرتبط با نشانههای شبهوحشتزدگی یا نشانههای ناتوانکنندهی دیگر (همچون در آگورافوبی)؛ موضوعات یا موقعیتهای مرتبط با وسواسهای فکری (همچون در اختلال وسواس فکری_عملی)؛ یادآورهای وقایع آسیبزا (همچون در اختلال استرس پس از آسیب)؛ جدایی از خانه یا اشخاص دلبسته (همچون در اختلال اضطراب جدایی)؛ یا موقعیتهای اجتماعی (همچون در اختلال اضطراب اجتماعی).مشخص کنید که آیا:- حیوان (مثل عنکبوتها، حشرات، سگها).- محیط طبیعی (مثل ارتفاعات، طوفانها، آب).- خون_تزریق_جراحت (مثل سوزنها، عملهای پزشکی تهاجمی).- موقعیتی (مثلاً، هواپیماها، آسانسورها، مکانهای بسته).- موارد دیگر (مثلاً، موقعیتهایی که ممکن است به خفگی یا استفراغ منجر شوند؛ در کودکان، مثلاً، صداهای بلند یا شخصیتهای بالماسکه).🔗 منبع: کتاب DSM-5-TR؛ کتاب ترجمهشده🔰 کانال «درمان شناختی-رفتاری»@CBTtoday
پستهای تلگرام — درمان شناختی-رفتاری (CBT)
#مهارتهای_مشاوره💢 ۲۲. بازپردازی (Paraphrasing)مراجع: چندبار خواستم با مدیرم دربارهی حجم کارم صحبت کنم، ولی هربار گفتم شاید الان زمان مناسبی نباشه.درمانگر: یعنی با اینکه احساس میکنید حجم کار براتون زیاد شده، همچنان گفتوگو با مدیرتون رو به تعویق انداختید. (بازپردازی)مراجع: بله، دقیقاً.🔰 کانال «درمان شناختی-رفتاری»@CBTtoday
🖼️ #تصویر_مفهومی🔰 کانال «درمان شناختی-رفتاری»@CBTtoday
#تفکر_نقاد:🧠 ۲: وقتی شواهد برخلاف باورمان است، مکث کنیم.تفکر نقاد فقط پیدا کردن دلایلی برای اثبات باورهای خودمان نیست. بخش مهم آن، آمادگی برای اصلاح باور است. اگر فقط اطلاعاتی را ببینیم که نظرمان را تأیید میکنند، گرفتار سوگیری تأییدی (Confirmation Bias) شدهایم.تمرین:برای هر باور مهم خودتان بپرسید:«چه شواهدی ممکن است نشان دهد که من اشتباه میکنم؟»این سؤال ساده، یکی از مهمترین تمرینهای تفکر نقاد است.🔰 کانال «درمان شناختی-رفتاری»@CBTtoday
#خطاهای_رایج در کاربست CBT❌ خطای ۴۲: استفاده از پرسشگری سقراطی بهشکل بازجوییگاهی درمانگر برای بررسی یک فکر، پشتسرهم سؤال میپرسد:«چه شواهدی دارید؟»«شواهد مخالف چیا هستند؟»«آیا احتمال دیگهای وجود داره؟»«اگر دوستتون این فکر رو داشت چی میگفتید؟»«بدترین حالت ممکن چیه؟»اگرچه شاید تکنیک درست باشد، اما اگر بدون توجه به هیجان و روند گفتوگو اجرا شود، مراجع احساس میکند در یک جلسهی امتحان یا بازجویی قرار گرفته است.✅ رویکرد درست:پرسشگری سقراطی را بهصورت گفتوگوی مشترک و کشف هدایتشده اجرا کنید. بهجای پشتسرهم پرسیدن سؤالها، پاسخ مراجع را دنبال کنید و بر اساس همان پاسخ، سؤال بعدی را انتخاب کنید. برای مثال:مراجع: «اگه در جلسه اشتباه کنم، همه فکر میکنند بیکفایتم.»درمانگر: «بهنظر میرسه قضاوت دیگران براتون خیلی مهمه. چه چیزی باعث شده فکر کنید یک اشتباه به چنین نتیجهای منجر میشه؟»مراجع پاسخ میدهد و درمانگر سؤال بعدی را از دل پاسخ او انتخاب میکند.💡 نکتهی بالینی:پرسشگری سقراطی یعنی کشف کردن، نه سؤالباران کردن. اگر درمانگر از قبل پاسخ را میداند و فقط سؤال میپرسد تا مراجع را به همان پاسخ برساند، این فرایند دیگر چندان «سقراطی» نیست؛ بلکه میتواند به هدایت بیش از حد (Over-directiveness) تبدیل شود.یک معیار ساده:اگر مراجع بعد از چند سؤال احساس کند که «درمانگر میخواد من رو به جواب خاصی برسونه!» احتمالاً لازم است سرعت، تعداد و جهت سؤالهای خود را بازبینی کنید.🔰 کانال «درمان شناختی-رفتاری»@CBTtoday