کودک مضطرب، لزوماً ترسو نیست❌❌❌❌❌❌❌❌❌❌@Child_Teen@RavandarmaniBaianiوقتی می‌گوییم «کودک مضطرب»، خیل…

دفتر مشاوره دکتربیتابیانی

طنز والدین درباره اخبار؛ کمک یا آسیب؟🔺🔻🔺🔻🔺🔻🔺🔻🔺🔻@Child_Teen@RavandarmaniBaianiوقتی خبر بدی در خانه مطرح می‌شود، بعضی والدین برای سبک کردن فضا سریع شوخی می‌کنند. اما طنز همیشه کمک‌کننده نیست؛ بستگی دارد چه زمانی و با چه هدفی استفاده شود.طنز می‌تواند تنش را کاهش دهد، اما اگر جای احساس کودک را بگیرد، ممکن است پیام اشتباهی منتقل کند.مثلاً کودک می‌پرسد: «مامان، ممکنه برای ما هم اتفاق بیفته؟» و والد با خنده می‌گوید: «نه بابا، این چه فکراییه!» کودک ممکن است نتیجه بگیرد که ترسش جدی نیست یا نباید درباره آن صحبت کند.تفاوت مهم اینجاست:«شوخی برای کم کردن فشار» با «شوخی برای فرار از احساس» یکی نیست.بهتر است اول احساس کودک را ببینیم:«آره، خبر ترسناکیه. طبیعی‌ه که نگران بشی. بیا ببینیم دقیقاً چی شده.»بعد، اگر کودک آرام‌تر شد، می‌توان با یک شوخی کوچک فضای خانه را سبک‌تر کرد.اگر والد خودش مضطرب است، لازم نیست احساسش را پنهان کند یا دائماً شوخی کند. می‌تواند بگوید:«منم از شنیدن این خبر ناراحت شدم، ولی الان کنار هم هستیم و مراقب همدیگه‌ایم.»@Child_Teen@RavandarmaniBaianiنکات مهم:• طنز ذاتاً خوب یا بد نیست؛ نحوه استفاده از آن مهم است.• اول احساس کودک را جدی بگیرید، بعد اگر مناسب بود شوخی کنید.• ترس کودک را مسخره نکنید.• شوخی نباید جای گفت‌وگو و اطمینان‌بخشی را بگیرد.• اگر کودک بعد از شوخی ساکت‌تر یا مضطرب‌تر می‌شود، سبک ارتباطی را تغییر دهید.جمع‌بندی:یک شوخی خوب می‌تواند فضای سنگین خانه را سبک کند؛ اما اگر قبل از شنیدن احساس کودک استفاده شود، ممکن است او را از حرف زدن درباره ترسش دور کند.طنز وقتی کمک‌کننده است که کنار همدلی باشد، نه جای همدلی.منابع معتبر:American Academy of PediatricsAmerican Psychological AssociationNational Child Traumatic Stress NetworkWorld Health Organizationمقالات مروری و پژوهشی مرتبط:Acuña-Rivera M, et al. «A Protective Factor for Emotional and Behavioral Problems in Children: The Parental Humor»Morris AS, et al. «Child and Adolescent Emotion Regulation: The Role of Parental Emotion Regulation and Expression»Pfefferbaum B, et al. «Children’s Reactions to Media Coverage of War»Zitzmann J, et al. «Emotion Regulation, Parenting, and Psychopathology: A Systematic Review@Child_Teen@RavandarmaniBaiani

وقتی کودک خودش دنبال خبر می‌گرده🔍🔍🔍🔍🔍🔍🔍🔍🔍🔍@Child_Teen@RavandarmaniBaianiگاهی کودک فقط منتظر نمی‌مونه که خبر به گوشش برسه؛ خودش میره سراغش. گوشی رو برمی‌داره، تیترها رو نگاه می‌کنه، از والد سؤال می‌پرسه، دوباره برمی‌گرده و حتی دنبال ویدئوهای بیشتر می‌گرده. در نگاه اول ممکنه فکر کنیم «پس خودش علاقه داره» یا «پس از این خبرها نمی‌ترسه». اما همیشه این‌طور نیست.گاهی کودک دنبال خبر می‌گرده چون می‌خواد مطمئن بشه هنوز اتفاق بدتری نیفتاده.وقتی یک اتفاق ترسناک یا نامطمئن رخ می‌ده، ذهن کودک ممکنه مدام دنبال پاسخ بگرده: «چی شد؟»، «بعدش چی میشه؟»، «ممکنه برای ما هم اتفاق بیفته؟»، «الان اوضاع خوبه؟»در این حالت، جست‌وجوی خبر می‌تونه تبدیل به راهی برای کم کردن موقت اضطراب بشه. کودک خبر جدیدی پیدا می‌کنه، برای چند دقیقه احساس می‌کنه کنترل بیشتری روی شرایط داره، اما بعد دوباره نگرانی برمی‌گرده و دوباره سراغ خبر می‌ره.این چرخه می‌تونه شبیه این باشه:نگرانی → جست‌وجوی خبر → آرامش کوتاه‌مدت → برگشت نگرانی → جست‌وجوی دوبارهبه همین دلیل، «خودش دنبال خبر می‌گرده» لزوماً به این معنی نیست که کودک ظرفیت روانی بالایی برای دیدن خبر دارد.پژوهش‌ها نشان داده‌اند که مواجهه کودکان با پوشش رسانه‌ای حوادث تروماتیک می‌تواند با افزایش نگرانی و تغییر در فعالیت‌های روزمره همراه باشد. یک مرور پژوهشی درباره پوشش رسانه‌ای جنگ نیز نشان داده که کودکان کم‌سن‌تر بیشتر تحت تأثیر تصاویر و نشانه‌های بصری قرار می‌گیرند، در حالی که کودکان بزرگ‌تر ممکن است بیشتر نسبت به خبرهایی درباره تهدید واقعی مضطرب شوند.حتی در کودکانی که مستقیماً در معرض یک حادثه نبوده‌اند، میزان تماشای پوشش تلویزیونی و میزان همانندسازی با قربانیان با افزایش علائم پس از سانحه ارتباط داشته است. البته این یافته به این معنی نیست که هر کودکی که خبر می‌بیند دچار تروما می‌شود؛ آسیب‌پذیری کودک، نوع محتوا، شدت مواجهه، حمایت خانواده و شرایط واقعی زندگی هم اهمیت دارند.یک نکته مهم این است که کودک ممکن است برای «فهمیدن» خبر، بیشتر و بیشتر جست‌وجو کند؛ اما دریافت اطلاعات بیشتر همیشه به معنای احساس امنیت بیشتر نیست.گاهی برعکس، هر جست‌وجوی جدید یک تصویر، تیتر یا جزئیات ترسناک تازه وارد ذهن کودک می‌کند.مثلاً کودک یک خبر درباره یک حادثه می‌بیند. بعد دنبال ویدئوی آن می‌گردد. بعد نظرات مردم را می‌خواند. بعد یک خبر مشابه پیدا می‌کند. بعد دوباره می‌پرسد: «ممکنه اینجا هم اتفاق بیفته؟»در این مرحله، مسئله دیگر فقط «خبر» نیست؛ مسئله تبدیل شدن خبر به بخشی از چرخه اضطراب کودک است.به همین دلیل بهتر است والد فقط نگوید «دیگه اخبار نبین».اول باید بفهمد کودک دنبال چه چیزی می‌گردد:اطلاعات؟اطمینان؟کنترل؟یا کاهش ترس؟می‌توان گفت:«می‌بینم خودت داری دنبال خبر می‌گردی. می‌خوای بدونی دقیقاً چی شده یا نگران اینی که ممکنه برای ما هم اتفاق بیفته؟»این سؤال به جای اینکه کودک را سرزنش کند، کمک می‌کند نیاز پشت رفتار مشخص شود.بعد می‌توان اطلاعات را محدود، ساده و متناسب با سن کودک ارائه کرد.مثلاً:«اگر خبر مهمی باشه، من بهت می‌گم. لازم نیست خودت همه کانال‌ها و ویدئوها رو بررسی کنی.»آکادمی اطفال آمریکا نیز توصیه می‌کند در شرایط بحران، میزان مواجهه کودکان با پوشش رسانه‌ای محدود شود، مخصوصاً وقتی تصاویر گرافیکی، جزئیات زیاد یا محتوای هیجانی در حال تکرار است. همچنین توصیه می‌کند والد در صورت تماشای خبر همراه کودک باشد و اطلاعات را متناسب با نیاز واقعی کودک برای فهمیدن و ایمن ماندن ارائه کند.اگر کودک خودش دنبال خبر می‌گردد، چند نشانه مهم را بررسی کنید:آیا بعد از دیدن خبر آرام‌تر می‌شود یا مضطرب‌تر؟آیا می‌تواند گوشی یا خبر را کنار بگذارد؟آیا مرتب یک سؤال مشابه را تکرار می‌کند؟آیا درباره احتمال وقوع حادثه برای خودش و خانواده زیاد سؤال می‌کند؟آیا خواب، بازی، مدرسه یا روابطش تغییر کرده؟اگر جست‌وجوی خبر همراه با نگرانی شدید، اختلال خواب، اجتناب، افت تمرکز یا اختلال در زندگی روزمره باشد، بهتر است موضوع را فقط به «کنجکاوی کودک» نسبت ندهیم و از متخصص سلامت روان کودک کمک بگیریم. مشکلات تمرکز، خواب، اضطراب و نگرانی از واکنش‌های شناخته‌شده کودکان پس از مواجهه با رویدادهای استرس‌زا هستند.@Child_Teen@RavandarmaniBaianiنکات مهم:• خودِ جست‌وجوی خبر به‌تنهایی نشانه اضطراب یا تروما نیست.• بعضی کودکان برای کاهش احساس ابهام و ناامنی، مرتب دنبال اطلاعات می‌گردند.• آرامشی که از پیدا کردن خبر به دست می‌آید ممکن است کوتاه‌مدت باشد.• تکرار تصاویر و تیترهای ترسناک می‌تواند نگرانی کودک را بیشتر کند.• کودک نباید مسئول «پایش کردن دنیا» و پیدا کردن خطرها باشد.• بهتر است والد منبع و مقدار دریافت خبر را متناسب با سن کودک مدیریت کند.

چرا بعضی بچه‌ها به اخبار معتاد میشن؟🪁🪁🪁🪁🪁🪁🪁🪁🪁🪁@Child_Teen@RavandarmaniBaianiوقتی کودک مدام می‌پرسد «چی شد؟»، «باز چی شده؟»، «خبر جدیدی اومده؟» یا مرتب دنبال دیدن اخبار و ویدئوهای مرتبط می‌رود، ممکن است از بیرون شبیه علاقه شدید یا حتی «اعتیاد به خبر» به نظر برسد. اما معمولاً بهتر است این رفتار را به معنای اعتیاد واقعی در نظر نگیریم. در بسیاری از موارد، کودک در تلاش است با دنبال کردن مداوم اخبار، احساس ابهام و ناامنی خودش را کمتر کند.برای یک کودک، ندانستن اینکه «بعدش چی میشه؟» می‌تواند بسیار اضطراب‌آور باشد. وقتی خبرها درباره جنگ، حادثه، بیماری، زلزله یا اتفاقات تهدیدکننده هستند، ذهن کودک ممکن است مدام دنبال پاسخ بگردد: «آیا دوباره اتفاق می‌افته؟»، «آیا برای ما هم پیش میاد؟»، «الان امن هستیم؟»مشکل اینجاست که دنبال کردن اخبار ممکن است برای چند دقیقه اضطراب کودک را کاهش دهد. کودک خبر جدید را می‌بیند، احساس می‌کند چیزی بیشتر می‌داند و برای لحظه‌ای احساس کنترل بیشتری می‌کند. اما بعد دوباره سؤال و نگرانی برمی‌گردد و کودک دوباره سراغ خبر می‌رود.به این ترتیب یک چرخه شکل می‌گیرد:اضطراب → چک کردن اخبار → آرامش کوتاه‌مدت → برگشتن نگرانی → چک کردن دوباره اخباراین چرخه می‌تواند به‌خصوص در کودکانی که اضطراب بیشتری دارند، شدیدتر شود.از طرف دیگر، اخبار معمولاً اطلاعات را به شکل تکراری و هیجانی ارائه می‌کنند. کودک ممکن است یک حادثه را از چند کانال، چند ویدئو و چند روایت مختلف ببیند و تصور کند چون مدام درباره آن می‌شنود، پس اتفاق هم دائماً در حال رخ دادن است.درک احتمال و فراوانی خطر برای کودکان به اندازه بزرگسالان رشد نکرده است. بنابراین ممکن است یک اتفاق نادر را بسیار محتمل تصور کنند، مخصوصاً وقتی تصاویر و گزارش‌های زیادی از آن می‌بینند.مثلاً ممکن است کودک یک بار خبر سقوط هواپیما را ببیند و بعد مرتب درباره هواپیما جست‌وجو کند. او شاید تصور کند «اگر این اتفاق افتاده، پس احتمالاً دوباره هم اتفاق می‌افتد.»در واقع، جست‌وجوی بیشتر برای اطمینان گرفتن، همیشه اضطراب را کمتر نمی‌کند. گاهی برعکس، باعث می‌شود ذهن کودک بیشتر درگیر خطر شود.کودک ممکن است کم‌کم به جای اینکه فقط خبر را ببیند، دنبال نشانه‌های خطر بگردد:«الان چیزی اتفاق افتاده؟»«امشب هم خبری میاد؟»«فلان جا امنه؟»«ممکنه این اتفاق به ما هم برسه؟»در این شرایط، محدود کردن اخبار به معنای پنهان کردن دنیا از کودک نیست. هدف این است که کودک در معرض حجم نامتناسبی از اطلاعات و تصاویر قرار نگیرد.والد می‌تواند زمان مشخصی برای دریافت اطلاعات داشته باشد و اجازه ندهد اخبار در تمام ساعات روز در فضای خانه پخش شود.همچنین بهتر است کودک خبر را از یک منبع مناسب سن و با توضیح والد دریافت کند، نه اینکه خودش بین ویدئوها، تیترها و تصاویر مختلف جست‌وجو کند.اگر کودک بعد از دیدن اخبار مضطرب شد، بهتر است به جای ارائه اطلاعات بیشتر و بیشتر، ابتدا احساس امنیت را تقویت کنیم.مثلاً:«می‌فهمم که می‌خوای بدونی چه اتفاقی افتاده. اما لازم نیست همه خبرها رو ببینیم. اگر اتفاق مهمی باشه، بزرگ‌ترها بهت می‌گن.»یا:«الان چیزی که لازمه بدونی اینه که توی خونه امن هستی و من مراقبتم.»@Child_Teen@RavandarmaniBaianiنکات مهم:• «اعتیاد به اخبار» در کودک لزوماً به معنای اعتیاد بالینی نیست و بهتر است از آن به عنوان الگوی چک کردن مکرر و اطمینان‌جویی یاد کنیم.• بعضی کودکان برای کاهش اضطراب و احساس نداشتن کنترل، مرتب اخبار را دنبال می‌کنند.• آرامشی که از چک کردن خبر به دست می‌آید ممکن است کوتاه‌مدت باشد و دوباره چرخه نگرانی را فعال کند.• تکرار تصاویر و تیترهای ترسناک می‌تواند باعث شود کودک خطر را بزرگ‌تر و نزدیک‌تر از واقعیت تصور کند.• کودک به دریافت اطلاعات متناسب با سن نیاز دارد، نه دسترسی نامحدود به اخبار.• بهتر است اخبار در خانه به‌صورت دائمی و پس‌زمینه پخش نشود.• اگر کودک مرتب درباره خطر سؤال می‌کند، خوابش مختل شده، از فعالیت‌های عادی دور شده یا نمی‌تواند اخبار را کنار بگذارد، بهتر است اضطراب زمینه‌ای او جدی گرفته شود.جمع‌بندی:گاهی کودکی که مدام اخبار را دنبال می‌کند، دنبال هیجان نیست؛ دنبال اطمینان است.او می‌خواهد بداند چه اتفاقی افتاده، بعدش چه می‌شود و آیا خودش و خانواده‌اش در امان هستند.اما دریافت مداوم خبر می‌تواند به جای اینکه احساس امنیت ایجاد کند، ذهن کودک را بیشتر در حالت مراقبت از خطر نگه دارد.وظیفه والد این نیست که همه اتفاقات دنیا را از کودک پنهان کند؛ وظیفه او این است که اطلاعات را فیلتر، ساده و متناسب با سن کودک ارائه کند و در کنار آن، احساس امنیت و ثبات را حفظ کند.

تروما می‌تونه یادگیری رو قفل کنه🔒🔓🔒🔓🔒🔓🔒🔓🔒🔓@Child_Teen@RavandarmaniBaianiوقتی کودک درگیر ترس و استرس شدید می‌شود، مغز او دیگر فقط مشغول یادگیری نیست؛ بخشی از توجهش مدام دنبال پیدا کردن خطر می‌گردد.برای همین ممکن است کودکی که قبل از یک تجربه سخت، خوب درس می‌خوانده، بعد از آن ناگهان نتواند تمرکز کند، مطالب را به خاطر بسپارد، تکالیفش را انجام دهد یا مثل قبل در کلاس مشارکت کند.این به معنی تنبلی یا کم‌هوشی کودک نیست.یادگیری به توجه، حافظه کاری، کنترل تکانه و انعطاف‌پذیری شناختی نیاز دارد؛ همان عملکردهایی که در شرایط استرس شدید می‌توانند تحت تأثیر قرار بگیرند. مرورها و فراتحلیل‌های پژوهشی نیز ارتباط بین تجربه‌های نامطلوب دوران کودکی و دشواری در عملکردهای اجرایی، از جمله حافظه کاری، مهار پاسخ و انعطاف‌پذیری شناختی را گزارش کرده‌اند.حتی یک فراتحلیل جهانی با بیش از یک میلیون کودک و نوجوان نشان داده است که تجربه‌های نامطلوب دوران کودکی با احتمال بیشتر عملکرد تحصیلی ضعیف‌تر و تکرار پایه ارتباط دارد.اما یک نکته مهم وجود دارد:تروما به این معنی نیست که مغز کودک برای همیشه آسیب دیده یا دیگر نمی‌تواند یاد بگیرد.مشکل اینجاست که وقتی سیستم استرس بیش از حد فعال است، ظرفیت ذهنی کودک برای یادگیری می‌تواند موقتاً یا در برخی موارد طولانی‌تر، کاهش پیدا کند.مثلاً ممکن است معلم یک مطلب را چند بار توضیح دهد، اما کودک احساس کند «هیچی توی ذهنم نمی‌مونه».یا تکلیف ساده‌ای را شروع کند و بعد از چند دقیقه حواسش کاملاً پرت شود.یا در امتحان چیزی را که بلد بوده، نتواند به یاد بیاورد.در چنین شرایطی فشار بیشتر، سرزنش و مقایسه با دیگران معمولاً راه‌حل خوبی نیست.قبل از اینکه بگوییم «چرا درس نمی‌خونی؟»، بهتر است بپرسیم:«این روزها چیزی هست که ذهنت رو خیلی درگیر کرده باشه؟»برای کودکی که تحت فشار روانی است، احساس امنیت، رابطه حمایتگر، خواب کافی، روتین منظم و کاهش محرک‌های استرس‌زا می‌توانند زمینه مناسب‌تری برای برگشتن به یادگیری ایجاد کنند.نکات مهم:• افت تحصیلی همیشه به معنی تنبلی یا بی‌انگیزگی نیست.• تروما و استرس شدید می‌توانند توجه، حافظه کاری و عملکردهای اجرایی را تحت تأثیر قرار دهند.• کودک ممکن است بخواهد درس بخواند اما ظرفیت تمرکز کافی نداشته باشد.• فشار و سرزنش بیشتر، الزاماً عملکرد شناختی را بهتر نمی‌کند.• امنیت و ثبات، بخشی از محیط یادگیری کودک هستند.• اگر مشکلات تمرکز، یادگیری یا عملکرد تحصیلی ماندگار و قابل توجه باشند، ارزیابی تخصصی اهمیت دارد.@Child_Teen@RavandarmaniBaianiجمع‌بندی:گاهی کودک درس نمی‌خواند چون نمی‌خواهد؛ گاهی نمی‌تواند چون ذهنش جای دیگری درگیر است.وقتی مغز کودک هنوز مشغول پیدا کردن خطر است، یادگیری می‌تواند به حاشیه برود.اول باید احساس امنیت برگردد؛ بعد انتظار داریم ذهن دوباره برای یاد گرفتن جا داشته باشد.منابع معتبر:American Academy of PediatricsNational Child Traumatic Stress NetworkAmerican Psychological Associationمقالات مروری و فراتحلیل‌های مرتبط:Lund JI, Toombs E, Radford A, Boles K, Mushquash C. «Adverse Childhood Experiences and Executive Function Difficulties in Children»؛ مرور نظام‌مند درباره ارتباط تجربه‌های نامطلوب کودکی و عملکردهای اجرایی.Lewis SJ, et al. «Executive functions in trauma-exposed youth: a meta-analysis»؛ فراتحلیل مطالعات مربوط به ارتباط مواجهه با تروما و دشواری در حافظه کاری، مهار پاسخ و انعطاف‌پذیری شناختی.Fry D, et al. «The relationships between violence in childhood and educational outcomes: A global systematic review and meta-analysis»؛ مرور نظام‌مند جهانی درباره ارتباط خشونت دوران کودکی با پیامدهای آموزشی.Ferrara AM, et al. «Early child maltreatment and reading processes, abilities, and achievement: A systematic review»؛ مرور نظام‌مند درباره ارتباط بدرفتاری دوران کودکی با فرایندها و عملکرد خواندن.Rahapsari S, Levita L. «The Impact of Adverse Childhood Experiences on Cognitive Control Across the Lifespan»؛ مرور نظام‌مند و فراتحلیل درباره حافظه کاری، انعطاف‌پذیری شناختی و مهار پاسخ@Child_Teen@RavandarmaniBaiani

ترکیب نقاشی و کاردستی، فرصتی برای تقویت خلاقیت، تمرکز و مهارت‌های حرکتی کودکه؛ بذاریم با دست‌های کوچیکشون دنیای خودشون رو بسازن.#خلاقیت_کودک #نقاشی_کودک #کاردستی_کودک #رشد_کودک #مهارت_کودک