پارتی گەل لە بەڵگەنامەکانی قەرارگای رەمەزان داپەنجەرەبەشێکیتر لە بەڵگەنامەکانی قەرارگای رەمەزان تای…
انتشار: 2026/07/12 03:21 UTCدریافت: 2026/08/15 01:38 UTCآخرین مشاهده: 2026/08/15 01:38 UTC
پارتی گەل لە بەڵگەنامەکانی قەرارگای رەمەزان داپەنجەرەبەشێکیتر لە بەڵگەنامەکانی قەرارگای رەمەزان تایبەتن بە پارتی گەل بە سەرۆکایەتی سامی عەبدولڕەحمان، بەپێی بەڵگەنامەکان ئەم حزبە چالاکی سەربازیی لاوازبووە.دروستبوونپاش بەڕێوەچوونی کۆنگرەی نۆیەمی پارتی دیموکرات لە ساڵی ١٣٥٨ (١٩٧٩)، دکتۆر سامی عەبدولڕەحمان (محەمەد مەحموود عەبدولڕەحمان) و نووری شاوەیس لە مەسعوود و ئیدریس بارزانی جیا بوونەوە. ئەوان بە دامەزراندنی «پارتی دیموکراتی گەلی کوردستانی عێراق» یان «پارتی گەل»، هەوڵیان دا ڕەوتی سێیەم لە ناوچەی کوردنشینی عێراقدا بهێننە کایەوە.بەڵام هەڵسوکەوتی ڕابردووی سامی، بەتایبەت ئەو بۆسەیەی کە ئەو لەسەر ڕێگای جووڵانەوەی عەلی عەسکەری (فەرماندەی سەربازیی یەکێتیی نیشتمانی) و دکتۆر خالید زەربەی لە سەرکردەکانی یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان بەرەو دیاربەکر لە تورکیا ئەنجامی دابوو، ببووە هۆی کوژرانی ژمارەیەکی زۆر لە پێشمەرگەکانی یەکێتی، زیانی بە ناوبانگی ئەو لە نێوان کوردانی عێراقدا گەیاند و بووە هۆی ئەوەی هەوڵەکانی بۆ گەشەپێدانی ڕێکخستنەکان و چالاکییەکانی حزبەکە کەمبایەخ و بێبەرهەم بن.یەکەمین کۆنگرەی پارتی دیموکراتی گەلی کوردستانی عێراق کە پەیڕەوی لە مەکتەبی سۆسیالیزم دەکرد، لە ٢٦ تا ٣١ی تەممووزی ١٩٨١ بە ئامانجی ڕزگاریی کوردستانی عێراق و یەکێتی نێوان چوار پارچەی کوردنشین بەڕێوە چوو.حزبی دیموکرات لە کاتی پێکهێنانی «بەرەی جود» بە سەرکردایەتیی یەکێتیی نیشتمانیی کوردستانی عێراق پەیوەندی پێوە کرد، بەڵام پاش واژۆکردنی ڕێککەوتننامەی نێوان سەددام و یەکێتی، لەم بەرەیە جیا بووەوە و چوونە ناو «بەرەکەی تر» بە سەرکردایەتیی پارتی دیموکراتی کوردستانی عێراق. ئەم بەرەیە لە ٧ی سەرماوەزی ١٣٥٩ (٢٨ی تشرینی دووەمی ١٩٨٠) لە ئێران پێکهێنرا بوو.پارتی دیموکرات تا ماوەیەک خاوەنی هێڵی ستراتیژیی سەربازی نەبوو، بەڵام لەگەڵ چالاکبوونی حزبەکانی دیکە لە گۆڕەپانی شەڕ دژ بە ڕژێمی بەعس، لە ساڵی ١٣٦٥ (١٩٨٦)دا ڕێککەوتننامەیەک لە نێوان دکتۆر سامی عەبدولڕەحمان (سکرتێری گشتیی حزب) و محەمەدباقر زولقەدر (فەرماندەی قەرارگای ڕەمەزان) واژۆ کرا و پاش ئەوە حزبەکە ڕووی لە چالاکیی سەربازی کرد. لەم ڕێککەوتننامەیەدا پارتی گەلی دیموکرات پابەند ببوو بە:١. لە ڕووی سیاسی و ڕاگەیاندنەوە، شەڕی دەستدرێژکارانەی ڕژێمی بەعسی عێراق دژی کۆماری ئیسلامی ئێران سەرکۆنە بکات و پشتگیری لە هەڵوێستەکانی ئێران بکات لە ڕووبەڕووبوونەوەی پیلانگێڕییە جیهانییەکاندا.٢. ڕۆحی باڵادەست بەسەر ڕاگەیاندنی حیزبدا، پێویستە لەگەڵ بیروباوەڕی گەلی موسڵمانی کورددا هاوئاهەنگ بێت.٣. بڕیارگەی ڕەمەزان لە ڕووداوە ناوخۆییەکانی حیزب ئاگادار بکاتەوە.٤. ئەو زانیارییانەی کۆکراونەتەوە سەبارەت بە دۆخی ڕژێمی بەعسی عێراق، بخرێنە بەردەستی بڕیارگەی ڕەمەزان.٥. مانگانە ١٥ ئۆپەراسیۆنی سەربازی ئەنجام بدات.بڕیارگەی ڕەمەزانیش پابەند ببوو بەوەی:١. پێداویستییە شەش مانگییەکانی حیزب لەسەر بنەمای لیستی داواکارییەکان دابین بکات، و لە دوای ئەوەش، ئەدای (کارکردنی) حیزبەکە بۆ هاوکاری زیاتر، سەرلەنوێ هەڵسەنگاندنەوەی بۆ بکات.٢. مانگانە یەک ملیۆن ڕیاڵ بەهادەر (کۆمەک) لەگەڵ دوو هەزار دیناری عێراقی وەک یارمەتی دارایی پێشکەش بە حیزب بکات.توانای پارتی گەل١. توانای مرۆیی و سەربازی: پارتی دیموکراتیکی گەل نزیکەی ٢٥٠ پێشمەرگەی ڕێکخستبوو کە بە چەکی سووک تەیار کرابوون. پێشمەرگەکان لە هێز (دەستە)ی ڕێکخراودا کۆکرابوونەوە، کە هەر سێ هێزێک لەژێر فەرمانی یەک سەرکردایەتیی قاطع (بڕیاردەر/مەڵبەند)دا بوون، و هەر سێ قاطعێکیش پەیڕەوی لە ڕیزبەندییەک دەکرد بە ناوی "قاعیدە" (بنکە)، چەند قاعیدەیەکیش لە چوارچێوەی یەک "حەریم" (ناوچە)دا جێگەیان دەبووەوە.ناوچەی دزەکردن و دەسەڵاتی حزب پارێزگاکانی هەولێر و دهۆکی دەگرتەوە، و تا پێش ساڵی ١٣٦٥ (١٩٨٦) دوو بنکەشی لە خواکوڕک و مەیدان (ناوچەی زێبار) هەبوو کە کەمتر لە ١٠٠ پێشمەرگە تێیاندا چالاکییان دەکرد. حزب لە قۆناغێکدا سەرکەوتوو بوو لە وەرگرتنی ١٠٠٠ پارچە چەکی کڵاشینکۆف و یەک ملیۆن فیشەک لە وڵاتی لیبیاوە، و توانی لە ڕێگەی ئێرانەوە بیانگوازێتەوە بۆ کوردستانی عێراق. حزب دوای هاوکاری لەگەڵ "قەرارگای ڕەمەزان"، لە ئیمکانات و توانای زیاتر بەهرەمەند بوو، بەتایبەت لە بەشی چەکی نیمچە قورس و پێداویستییەکانی پەیوەندییکردن.٢. ڕاگەیاندن: حزب خاوەنی ئێستگەیەکی پەخشکردنی ڕادیۆیی بوو کە لە سوید کڕیبووی و لە ڕێگەی سووریا و ئێرانەوە گواستبوویەوە بۆ کوردستانی عێراق، تاوەکو دوو بەرنامەی کورت لە بەیانیان و ئێواراندا پێشکەش بکات. حزب پێنج بڵاوکراوەی بڵاودەکردەوە کە پێکهاتبوون لە: گۆڤاری پێشەنگ ، گۆڤاری پاڵە (کارگر)، گۆڤاری دینۆ پێشمەرگە، گۆڤاری دەنگی گەل و ڕۆژنامەی گەل (خلق).چالاکی
تاریخچه بازدید مشاهدهشده
حدود 0 بازدید تازه در ساعت در این نمونهپستهای تلگرام — منوچهر کلشی پور
هیچ ڕاپۆرتێک لەسەر ئەدای سەربازیی پارتی گەلی دیموکرات لە سەردەمی جەنگی جەنگی ئێران-عێراق لەبەردەستدا نییە. حیزبەکە بەپێی ڕێککەوتنامەیەک کە لە ساڵی ١٣٦٥ی هەتاویدا (١٩٨٦ی زاینی) واژۆ کرابوو، لەبەردەم بارەگای ڕەمەزاندا بەڵێنی دابوو کە مانگانە ١٥ ئۆپەراسیۆن ئەنجام بدات، بەڵام لە کردەوەدا نەیتوانی جێبەجێی بکات.
👇👇👇👇👇
👆👆👆👆👆👆👆
🔻 نامەیەکی نهێنی جلال تاڵەبانی و سەرۆکی ئەودەمی میتی تورکی (سونمز کوکسالی) کە لەساڵانی ١٩٩٢ تا ١٩٩٨ بەرپرسی دەزگای بەد ناوی هەواڵگری تورکی (میت) بوە ئاشکرا دەبێت و بۆمان ڕوون دەکاتەوە کە جلال طاڵەبانی جگە لەوەی کە هیچ کات دۆستی پ.ک.ک نەبووە بەڵکو خیانەتکار و نیشتیمانفرۆش و چاوساخی دوژمن و بەکرێگیراوێکی بێ گانە بووە و وەک حسن خەیری و عەبدوڵا خەیری دەستی تێکەڵ بووە بۆ لەناوبردنی هؿزە کوردیەکانی دژ بە دەوڵەتی تورک و لە ناویاندا پارتی کرێکارانی کوردستان بە نموونە ، نامەکە بە عەربیە و وەرگێردراوە بۆ کوردی و کۆپی نامەکە بە وێنە لە کۆمێنت بۆتان دادەنێم ...دەقی نامەکە ...جەنابی راوێژکار سونمز کوکسالی بەڕێزبرای ئازیزم....سڵاوێکی گەرمتان ئاڕاستە ئەکەم و سوپاستان ئەکەم بۆ نامەکەتان کە لە بەرواری ٣٠/٨/١٩٩٥ ناردبوتان، هەروەها سوپاسی ئەو هەوڵە برایانەتان ئەکەم کە داتان بۆ سەرخستنی دانوستاندی دبلن.پێمخۆشە لەوە دڵنیاتان بکەمەوە، کە ئێمە هەوڵ و تەقەلای تەواو دەدەین بۆ سەرخستنی رێکەوتننامەکە و رێگرتن لە دووبارە بوونەوەی شەڕ.سەبارەت بە ڕۆڵی تێکدەرانەی (PKK) لە کوردستانی عێراق❗، ئێمە ئاگاداری ئەو ڕۆڵە دوژمنکارییانەین کە ئەوان دژی رێکەوتننامەکە دەیگێڕن و باش دەرک بەوە دەکەین کە چی مەترسییەکی گەورە لە پشت ئەو هەوڵانەوەن کە (PKK) و هێزە پشتگیرییەکانی دەیدەن بۆ لەباربردنی رێکەوتننامەکە. ئێمە رێگە نادەین بە سەرکەوتنی ئەو هەوڵە تێکدەرانە.ئێمە بە شێوەیەکی پراکتیکی هاوکاری پارتی دیموکراتی کوردستانی یەکگرتوومان کردووە بە وەستانی شەڕو رێگەمان داوە بە جوڵانی هێزەکانیان بۆ پارێزگای دهۆک و لەسەر ئەم هەڵوێستەمان بەردەوام دەبین و لەلایەن ئێمەوە هیچ پێشێلکارییەکی رێکەوتننامەکە روو نادات. ئێمە دانمان بەخۆماندا گرتووە و بەردەوام دان بەخۆماندا دەگرین سەبارەت بە پێشێلکارییەکانی پارتی دیموکراتی کوردستان و نابینە رێگر لەبەردەم هەوڵەکانیان بۆ رووبەروبونەوەی دەستدرێژییەکانی (PKK) بۆ سەر هێزو ناوچەکانیان. دڵنیابن کە ئێمە هەرگیز رێگە بە هەڵگیرسانەوەی شەڕ نادەین لە نێوان خۆمان و پارتیدا هەروەها ئێمە بە شێوەیەکی پراکتیکی هاریکاری پارتی دەکەین لە رووبەروبونەوەی دوژمنەکانیدا .هاوڕێی ئازیز ...یەکێتی نیشتیمانی کوردستان دەزانێت ئەو مەترسیانەیە چین -کە لە ئەنجامی دەستدرێژی (PKK) بۆ سەر پارتی سەرهەڵدەدەن و ئامانجی ئەو هێزانە دەزانین کە هانی (PKK) دەدەن و پشتگیرییان دەکەن لە هەڵگیرساندنی شەڕی براکوژیدا. ئێمە ئامادەی هاوکاری و هەمەئاهەنگی بەردەوامین لە هەموو روویەکەوە لەگەڵ بەڕێزتان و برا تورکەکانمان. زۆر شادمان ئەبم کە دوای سەردانەکەم بۆ (ئوردون) چاوم بە بەڕێزتان بکەوێ و بیروڕا بگۆڕینەوە و هەمئاهەنگی نێوانمان دووپات بکەینەوە، رۆژگار بۆتان دەسەلمێنێت کە یەکێتی نیشتیمانی کوردستان خزمەتکار و هاوپەیمانی راستەقینەی کۆماری تورکیا و یەکێتی و سەربەخۆیی خاکەکەی و گەلەکەیەتی. بێ هیواتان ناکەین لە هاوڕێیەتی و هاوکاریکردندا.سڵاوی گەرممان قبوڵ بکەن( براتان جلال تاڵەبانی )
ئهگهر ئهمڕۆ نهتوانن ئهو گیروگرفته چارهسهر بکهن، ئهوه له داهاتوودا لێتان دهبێته بهڵا.) دوای باسێکی کورت، وتووێژکهران بڕیاردهدهن ڕۆژی دوایی سهرلهنوێ کۆبنهوه. فازل ڕهسوڵ نێوبژیوانی کوردی ئێران، دهڵێت: (ئێوه یان ڕێکدهکهون و دهتانهوێت بهبێ شهڕ درێژه به وتووێژهکهتان بدهن، یا ههر بهشهڕ درێژه به وتووێژ دهدهن، بهڵام باشتر ئهوهیه ههرئێستا لهسهر شتێک ڕێککهون. ههلێکی باشه، ڕهنگه سێ ساڵیتر بارودۆخ بگۆڕێ و پارسهنگی هێز جۆرێکیتری لێ بێت.) ئهوانه، دوا وتهکانن. دهنگی تهقهی گولله بههۆی دهنگ گر دهبیسترێت و دواتر، کاتێک دراوسێکان بههۆی برینداربوونی سهحراڕودی پۆلیس ئاگادار دهکهنەوە، پۆلیس له ئاپارتمانهکهدا لهگهڵ جهستهی سێ کورد ڕووبهڕوو دهبێت.
ئیمام کاتی زیندوو بوونی ڕایگهیاند، ئیسلام نه لایهنگری سرمایهداریی و نه لایهنگری ئابووریی دهوڵهتییه، بهڵکوو دیاردهیهکی دهوێت که لهنێوان ئهو دووانهدا بێت. ڕێگای سێیهم ههیه که یاسای خۆی ههیه، گهڵاڵه یاساییهکه سێ جار درا به پهرلهمان، بهڵام ئاکامی نهبهخشی، تا سهرئهنجام ناچاربوون ڕهوانهی کۆڕی دیارییکردنی بهرژهوهندکانی "مجمع تشخیص مصلحت"ی بکهن. ئێستا بگهڕێینهوه سهر باسی خودموختاریی. لهم بارهشهوه وهک مهسهلهی ئابووریی دوو بۆچوون ههیه. یهکهمیان دهڵێت له سهردهمی حهزرهتی عهلی دا، حهزرهت له ناوهندی "خهلافهت"ی ئیسلامدا حکومهتی دهکرد و ناوچهکانیتریش لهژێر ناوی "ویلایهت" ههبوون و بهدهست "والی"یهکان ههڵدهسوڕان و دهسهڵاتێکی پان و بهرینتریان لهو خودموختارییهی ئهمڕۆ ههبوو، لایهنهکهیتر دهڵێن نهخێر، ئهو دیاردهیه دهگهڕێتهوه بۆ سهردهمی حهزرهتی عهلی و ئهمڕۆ دنیا شێوهیهکیتره. دوژمنان دهوریان تهنیوین. ئهندامانی ناتۆ و ڕژێمه کۆنهپهرستهکان ناهێڵن خودموختاریی له چوارچێوه و سنوری خۆیدا بمێنێت. ههڵدهدهن به بهرینکردنی له ناوهند جودای بکهنهوه. خودموختاری شتێک نییه که به یهک دووجار ئاماژه بۆ کردن له نوێژی ههینیدا چارهسهر بکرێت. مهسهلهی دووهم حیزبی دیموکرات دهیهوێ لهو بارودۆخهی ئێستادا خۆی بپارێزێت و لهگهڵ کۆماری ئیسلامیش وتووێژ بکات، بهڵام من بێگومانم که ئهو دیاردهیه قبوول ناکرێت.) سهحراڕودی له درێژهی قسهکانیدا به زهمینهی چۆنیهتی بهڕێوهبردنی کاروباری ڕژێمی کۆماری ئیسلامی خۆ دهخافڵێنێت و دهڵی نموونهیهکیترتان بۆ دههێنمهوه و دەڵێت: (ئهو بڕیارانهی که ئێستا له زهمینهی سیاسهتی دهرهوهدا دهیبینین، دوای چهندهها سال گفتوگۆ وهرگیراون. بڕیار بۆ پچڕاندنی پەیوەندیی لهگهڵ ئهمریکا و دامهزراندنی پەیوەندی لهگهڵ یهکێتی سۆڤیهت به یهک شهو و له لایهن یهک دوو کهسهوه نهگیراوه. زۆر باسیان لهسهر کراوه، تا دوای سێ ساڵ، ده ساڵ و پازده ساڵ و به لهبهرچاوگرتنی بارودۆخی سۆڤیهت بهو ئاکامه گهیشتون، یا لهسهر ههندێک دیارده لهگهڵ ئهوان ڕیککهون، بۆچی؟ چونکه کێشهی ئهفغانستان و پاکستان و کهنداومان ههیه. دیاره، چونکه لهگهڵ ڕۆژئاواش گیروگرفتمان ههیه. لهبهر ئهوهیه که دهبێ دهربارهی خودموختارییش، چهندان ساڵ باس بکرێت. دڵنیام ههلومهرجی ئێستا قبووڵی ئهو خودموختارییه ناکات که تۆ ئاماژهی بۆ دهکهێت.) لێره، حاجی مستهفا دێته نێو باسهکهوه و دهڵێت: - (بسم الله الرحمن و الرحیم. حیزبه کۆمونیستهکان دهربارهی نهتهوهکان پشتیان به بۆچوونهکانی ستالین بهستوه. عهرهبهکان دهڵێن به ڕای ئێمه حیزبه سۆسیال دیموکراتهکان بیروبۆچوونی خۆیان ههیه. ئێمه هێزه ئیسلامییهکانو کۆماری ئیسلامیی ئێران تا ئێستا مهسهلهی نهتهوهکانمان ههڵنهسهنگاندوه. ئهگهر بکرێت کۆماری ئیسلامی لهم بارهیهدا بیروبۆچوونی جودا لهوانه دهربڕێت، سهرکهوتنێکی زۆرباش بهدهست دێت. له ئیسلامدا دیاره سوننهتی پێغهمبهر و جێنشینهکانی ههیه. هیوادارم کۆماری ئیسلامی ئهو دیاردانه بخاته بهرچاو و له نێوانیاندا که سوننهت ئاماژهی بۆ دهکات و ئهوهی ئێوه دهتانهوێت سنورێکی مامناونجی بهدهست بێت.) قاسملوو دهڵێت: (ئێوه دهڵین مهسهلهی ئهسڵی ئێستا چارهسهرکردنی کێشەی خودموختاریی نییه، بهڵکوو دیاریکردنی شیوهی پەیوەندیی نێوان حیزبی دیموکرات و کۆماری ئیسلامییه. ئێمه هاتووین چارهسهریی کێشهی خودموختاریمان له ئێوه بوێت.) دواتر دهڵێت: (مافی چارهی خۆنووسین دهتوانێت بهشێوهی سهربهخۆیی، فیدرالیزم و خودموختاری دابین بکرێت. مهسهلهی ئێمه ئهوهیه که بزانین ئایا کۆماری ئیسلامی به ڕاستی دهیهوێ کێشهی نهتهوهکان له ئێراندا چارهسهر بکات، یان نا؟ ئهگهر دهیهوێت، بهچ شێوهیهک؟ بهشێوهی سهربهخۆیی، فیدرالیزم یان خودموختاریی؟ ئێمه کوردهکان کهمترین داوامان کردوه، بهڵام فیدرالیش قبووڵ دهکهین. دیاره به ڕای من چونکه ئیسلام لهو سهردهمدا شێوهی فیدراڵیزمی قبوول کردبوو، باشتر ئهوهیه که شێوهی فیدراڵیی لهبهرچاو بگرین. بۆ نموونه یهکێتی کۆمارهکانی فیدراڵیی ئێران پێک بهێنین. ئێستا ئهگهر هیچکام لهوانه قەبووڵ ناکهن، ئیتر ڕونه که ناخوازن کێشهی نهتهوهکان چارهسهر بکهن. ڕهنگه له دوا ڕۆژدا بهشێکیتری ئێران خودموختاریی بوێت. ئێوه دهبێ ئازا بن و کێشه نێوخۆییهکانی ئێران به دروستی و بهپێی یاسا وهک یهکتر بۆ ههمووان، بۆ عهرهبهکان، بلوچهکان، تورکمان و کوردهکانەوە چارهسهر بکهن.