🔺گذری کوتاه بر عاشورا از منظر اندیشمندان ایرانی✍ به قلم : سید نصرت اله رحمتی موسوی🔹 چندی پیش مطلبی…
انتشار: 2026/06/27 18:44 UTC
🔺گذری کوتاه بر عاشورا از منظر اندیشمندان ایرانی✍ به قلم : سید نصرت اله رحمتی موسوی🔹 چندی پیش مطلبی را در فضای مجازی مطالعه می کردم که یکی از سخنرانی های آیت الله علامه جوادی آملی در مورد عاشورا و سید الشهدا (ع) بود ؛ ایشان فرموده بود : سید الشهدا و عاشورا برای ما سرمایه است ، حیف است به دست چهارنفر مداح هدر رود ! ایشان فرموده بودند : مداحان عزیز باید بخوانند ، گریه بیاورند اما متقن بخوانند .آری قبلاً هم شهید مطهری و خیلی از علما این ضعف را تشخیص داده بودند و نکته ها در مورد تحریف عاشورا از زبان بعضی سخنرانان ومداحان ، بیان کردند .🔹 چاره کار این است که این عزیزان به سراغ آثار شاعران بزرگی چون سنایی ، مولوی ، عطار ، محتشم ، اهلی شیرازی و غیره بروند تا دریابند که ادبیات ما پر است از مرثیه و مداحی نغز در مورد امام حسین (ع) که همه به زبانی فاخر ، چگونه از آموزه های سید الشهدا به نیکی و زیبایی یاد کرده اند .🔹 پس چرا مداحان ومرثیه خوانان ما باید سراغ شعرهای کوچه بازاری و با وجود آهنگ و موسیقی سنگین و سنتی ما ، به سراغ آهنگهای آنچنانی و نه جالب ، که دور از شأن این امام بزرگ است برای اجرا ، بروند ؟!🔹 فرید الدین عطار نیشابوری ، شاعر و عارف بزرگ عرصه ادبیات ما ، منظومه هایی دارد که پر از مفاهیم عرفانی وسلوک معنوی است .🔹 در اثر مصیبت نامه ،اشارات زیادی به واقعه کربلا و مقام معنوی آن حضرت دارد و آن را از منظر عرفانی و اخلاقی مورد تامل قرار می دهد ؛ او در این اثر امام حسین (ع) را ( ولی حق و پیامبر ) ، ( آفتاب آسمان معرفت ) می نامد واین نگاه مبتنی بر فهم عرفانی شاعران و عارفان ما در مورد امام حسین (ع) است .عطار می گوید : کیست حق را و پیمبر را ولیآن حسن سیرت ، حسین بن علیآفتاب آسمان معرفت آن محمد صورت و حیدرصفتدر تمور کربلا ، تشنه جگرسر بریدندش ، چه باشد زین بتر!گیسوی او تا به خون آلوده شدخون گردون از شفق پالوده شد ....🔹 او دراین شعر به ارتباط امام (ع) باخدا ، خاندان نبوت و امامت و از طرفی به خشونت وقساوت قاتلان او و ... اشاره دارد .مصیبت نامه عطار پراست از اشعار نغز در مرثیه و سوگ امام حسین (ع) که می توان از آن برای بیان عظمت او و تاثیر گذاری بر مخاطب ، بهره برد .🔹 لحن اعتراضی و اخلاقی عطار نیز دراین اثر قابل توجه است که می گوید : با جگر گوشه پیامبر این کنند وانگهی دعوی داد و دین کنند !عطار تناقض بین ادعای دینداری و رفتار ستمگرانه را آشکار می سازد و به نقد اخلاقی جامعه می پردازد .🔹 او شهادت امام حسین (ع) را نه تنها یک واقعه دردناک ولی اثرگذار تاریخی می داند بلکه در اندیشه صوفیانه ، آن را فنا در راه حق و حقیقت و اوج سلوک عرفانی ، برای دفاع از حقیقت می داند .🔹 شاعران و نویسندگان ما برای سرودن شعر عاشورایی ، اهمیت ویژه قایل بوده اند و می توان از محتشم کاشانی هم به عنوان گل سرسبد این جریان نام برد که چه زیبا می سراید : باز این چه شورش است که در خلق عالم است باز این چه نوحه و چه عزا و چه ماتم است و ........این حسین کیست؟ که عالم همه دیوانه اوستاین چه شمعی است که جانها همه پروانه اوست هرسری آرزوی بوسه به پایش داردهردلی ، میل ، سوی کرببلایش دارد🔹نمونه های گرانسنگ بسیاری از این دست ، در ادبیات ما وجود دارد ومجال بیان آنها نیست ؛ امیدوارم مداحان عزیز ما با مطالعه و پژوهش دراین زمینه از این مرواریدهای دریای ادبیات ایرانی بهره مند شوند و نتیجه کار ارزشمند خود را به مخاطبانشان ، ارزانی دهند .@Kermanshah_today



