مرکز آثار مفاخر و اسناد دانشگاه فردوسی مشهد

۲۳ مردادماه ۱۴۰۵ مصادف است با دومین سالگرد درگذشت دکتر غلامعلی ناصح، استاد پیشکسوت روماتولوژی کودکان، رئیس اسبق دانشکدهٔ پزشکی دانشگاه مشهد و معاون اسبق آموزشی و پژوهشی دانشگاه فردوسی مشهد مرکز آثار مفاخر و اسناد دانشگاه یاد و خاطرهٔ این استاد برجستهٔ دانشگاه…زنده یاد استاد دکتر غلامعلی ناصح متولد ۱۳۱۰ شمسی در بیرجند بود. پدرش شادروان میرزا ذبیح الله ناصح، مدرس، ناظم و رئیس دبیرستان شوکتیه بیرجند و سپس مدیرکل آموزش و پرورش بلوچستان بود.دکتر غلامعلی ناصح دوره دبستان را در بیرجند و مقطع دبیرستان را در البرز تهران طی نمود و سپس به دانشکده پزشکی دانشگاه مشهد وارد شد. پس از طی دوره عمومی، جهت دریافت تخصص در روماتولوژی بالغین و سپس کودکان راهی انگلیس، آمریکا و سوئیس شد و محضر استادان نامدار این رشته را درک نمود. پس از بازگشت به وطن به عنوان عضو هیات علمی دانشکده پزشکی دانشگاه مشهد در بخش بیماری های داخلی و ریه استخدام شد و سپس وارد امور مدیریتی دانشکده پزشکی دانشگاه مشهد شد و نخستین کرسی دانشگاهی روماتولوژی کودکان را در آن دانشگاه بنیان نهاد. وی مدتی را به عنوان رئیس آن دانشکده و نیز رئیس بیمارستان امام رضا به خدمت مشغول بود. آن استاد فقید پیش از وقوع انقلاب ۱۳۵۷، معاون آموزشی و پژوهشی دانشگاه فردوسی بود.متعاقبا به تهران رفت و قریب به ۳۰ سال در کلینیک تخصصی بیمارستان ساسان به طبابت پرداخت و مدتی نیز به اتفاق آقایان دکتر فریدون دواچی و دکتر عقیقی در مرکز روماتولوژی بیمارستان شریعتی تهران به تربیت نخستین دوره دانشجویان فوق تخصص روماتولوژی مشغول گشت.زنده یاد دکتر ناصح، استادی دانشور و جدی بود و به دو زبان انگلیسی و فرانسه مسلط بود و اوقات فراغت خویش را صرف ورزش تنیس و موسیقی اصیل ایرانی می نمود. او سخنوری خوش محضر و مدیری کاردان بود که به موطن خویش بیرجند عشقی زایدالوصف داشت و از این رو در دهه اخیر چند نوبت به دعوت دانشگاه علوم پزشکی بیرجند به زادگاهش سفر کرده و برای دانشجویان سخنرانی نمود. پزشکان بسیاری خاطرات شیرینی از دوران شاگردی نزد آن فقید یا مدیریت دقیق او بر دانشکده پزشکی مشهد دارند. ایشان به برخی استادان متقدم دانشگاه مشهد چون شادروان دکتر احمدعلی رجائی بخارائی (استاد و رئیس اسبق دانشکده ادبیات) باوری عمیق داشت و از این رو در یادنامه دکتر رجایی (به اهتمام آقایان دکتر یاحقی، دکتر محمدرضا راشد محصل و دکتر سلمان ساکت) مقاله‌ای در یادکرد خدمات دانشگاهی و مدیریتی دکتر رجایی دارد.خدایش بیامرزاد که همواره بر لبه تیز حقیقت، صراحت و یکرنگی گام برداشت و لب به تملق احدی نگشود و با نیکنامی بدرود حیات گفت. یاد نیکش بخیر 🌿@mafakherferdowsi

۲۳ مردادماه ۱۴۰۵ مصادف است با دومین سالگرد درگذشت دکتر غلامعلی ناصح، استاد پیشکسوت روماتولوژی کودکان، رئیس اسبق دانشکدهٔ پزشکی دانشگاه مشهد و معاون اسبق آموزشی و پژوهشی دانشگاه فردوسی مشهدمرکز آثار مفاخر و اسناد دانشگاه یاد و خاطرهٔ این استاد برجستهٔ دانشگاه را گرامی می‌دارد.@mafakherferdowsi

مركز آثار مفاخر و اسناد دانشگاه فردوسی مشهد، سالروز شهادت امام رضا(ع) را تسليت می‌گويد.@mafakherferdowsi

مركز آثار مفاخر و اسناد دانشگاه فردوسي مشهد، سالروز رحلت پيامبر اكرم (ص) و شهادت امام حسن مجتبي (ع)  را  تسليت مي گويد.@mafakherferdowsi

ظرف‌های سلف دانشگاه #معرفی_موزه_دانشگاه @mafakherferdowsiظرف‌های سلف دانشگاهدر یکی از ویترین‌های گالری نخست موزه دانشگاه، مجموعه‌ای از ظرف‌های مورد استفاده در سلف دانشگاه در دوره‌های مختلف به نمایش گذاشته شده است. این ظروف، اگرچه در نگاه نخست اشیایی ساده و روزمره به نظر می‌رسند، از منظر تاریخ دانشگاه اهمیت قابل توجهی دارند؛ زیرا بخشی از آنها نشانه‌ها و لوگوهای رسمی دانشگاه را بر خود دارند و از این طریق، تغییرات هویتی و سازمانی دانشگاه در دوره‌های مختلف را بازتاب می‌دهند. همان‌گونه که در بخش‌های پیشینِ معرفی موزه اشاره شد، نام و نشان دانشگاه در طول زمان تغییر کرده است. ظروف سلف را نیز می‌توان در شمار اشیایی قرار داد که این تغییرات را به شکلی عینی و ملموس ثبت کرده‌اند. از این رو، هر ظرف تنها یک وسیله برای سرو غذا نیست، بلکه می‌تواند به‌عنوان بخشی از تاریخ مادی دانشگاه، اطلاعاتی درباره یک دوره مشخص از حیات آن در اختیار ما قرار دهد.نقش بستن نام یا لوگوی دانشگاه بر روی این ظروف، آنها را از اشیای معمول و مصرفی متمایز کرده است. تغییر شکل لوگو، شیوه درج آن، رنگ و طراحی نشان و حتی عنوانی که برای دانشگاه به کار رفته، می‌تواند در تعیین دوره استفاده از هر یک از این ظروف مؤثر باشد. به این ترتیب، مجموعه ظروف سلف را می‌توان در کنار اسناد مکتوب، عکس‌ها، پوسترها و دیگر اشیای موجود در موزه، منبعی برای مطالعه تاریخ تحولات هویتی دانشگاه دانست. گاه یک نشان کوچک حک‌شده بر روی یک بشقاب یا فنجان، اطلاعاتی را درباره دوره استفاده از آن در اختیار پژوهشگر می‌گذارد که ممکن است در اسناد رسمی به این شکل قابل مشاهده نباشد.اهمیت این مجموعه البته تنها به نام و لوگوی دانشگاه محدود نمی‌شود. جنس، شکل، اندازه، طراحی و شیوه ساخت ظروف نیز از جنبه‌های دیگری است که می‌تواند در شناخت تحولات دانشگاه و شیوه اداره خدمات رفاهی آن مورد توجه قرار گیرد. مقایسه ظروف دوره‌های مختلف نشان می‌دهد که وسایل مورد استفاده در سلف دانشگاه، مانند دیگر تجهیزات و امکانات آن، در طول زمان دستخوش تغییر شده‌اند. جنس ظروف، کیفیت ساخت، طراحی ظاهری و حتی شکل و اندازه آنها، می‌تواند بازتابی از تغییر در امکانات، ذائقه عمومی و استانداردهای خدماتی دانشگاه در دوره‌های مختلف باشد.از سوی دیگر، این ظروف بخشی از تجربه روزمره نسل‌های مختلف دانشجویان و کارکنان دانشگاه نیز، بوده‌اند. سلف دانشگاه تنها محلی برای صرف غذا نبوده، بلکه یکی از فضاهای مشترک زندگی دانشجویی و اجتماعی دانشگاه به شمار می‌آمده است. بسیاری از دانشجویان و کارکنان، بخشی از خاطرات دوران تحصیل یا خدمت خود را با همین فضا و وسایل آن به یاد می‌آورند. بنابراین، ظروف سلف علاوه بر ارزش تاریخی و موزه‌ای، واجد نوعی ارزش خاطره‌ای نیز هستند و می‌توانند بخشی از تاریخ زندگی روزمره دانشگاه را روایت کنند؛ تاریخی که معمولاً در گزارش‌های رسمی و اسناد اداری کمتر بازتاب می‌یابد.از این منظر، قرار گرفتن این ظروف در موزه دانشگاه فرصتی برای مشاهده بخشی از تاریخ دانشگاه از خلال اشیای روزمره است. این مجموعه نشان می‌دهد که تاریخ یک دانشگاه تنها در اسناد اداری، ساختمان‌ها، مدیران و رویدادهای مهم آن خلاصه نمی‌شود؛ بلکه اشیای ساده‌ای مانند یک بشقاب یا فنجان نیز می‌توانند نشانه‌هایی از دوره‌های مختلف حیات آن را در خود حفظ کنند. ظروف سلف دانشگاه از همین منظر، نمونه‌ای روشن از تاریخ مادی دانشگاه و بخشی از میراث ملموس آن به شمار می‌آیند.۲۰ مرداد‌ماه ۱۴۰۵#معرفی_موزه_دانشگاه @mafakherferdowsi

ظرف‌های سلف دانشگاه #معرفی_موزه_دانشگاه @mafakherferdowsi

۲۰ مرداد ۱۴۰۵ مصادف است با پنجمین سالروز درگذشت زنده‌یاد دکتر حسنعلی آذرنوش، استاد برجستۀ دانشکدۀ علوم ریاضی دانشگاه فردوسی مشهدمرکز آثار مفاخر و اسناد دانشگاه یاد و خاطرۀ این استاد برجستۀ دانشگاه را گرامی می‌دارد.@mafakherferdowsi

🔸خراسان‌شناسی _ گنبد خشتی 🔸 #خراسان‌شناسی @mafakherferdowsi🔸خراسان‌شناسی _ گنبد خشتی🔸️چنان‌که در پیام‌های پیشین اشاره شد، مشهد در دورۀ تیموریان (حک: ۷۷۱–۹۱۶ ق) و به‌ویژه در روزگار شاهرخ تیموری (حک: ۸۰۷–۸۵۰ ق)، توسعه‌ای چشمگیر یافت و بناهای متعددی در این شهر ساخته شد. گنبد خشتی یکی از این آثار است که در ابتدای خیابان طبرسی و در کوچۀ گنبد خشتی واقع شده است. این بنای ششصدساله، محل دفن یکی از علویان به نام «غیاث‌الدین سید محمد» است که نسبش با هجده واسطه به امام موسی کاظم (ع) می‌رسد. از شجره‌نامه‌ای که بر سنگ مزار سید محمد نوشته شده است، چنین برمی‌آید که او از پیشوایان و علمای توس و مشهد بوده و در سال ۸۳۲ ق، یعنی در زمان حکومت شاهرخ تیموری، چشم از جهان فروبسته است.ساخت بنای یادبود سید محمد، اندکی پس از درگذشت او در سال ۸۳۲ ق، آغاز شد و بنا در ابتدا از خشت ساخته شد؛ از همین رو به «گنبد خشتی» شهرت یافته است. بااین‌حال، ساختار کنونی بنا و کتیبه‌های آن به احتمال بسیار متعلق به دورۀ صفویه است.این بنا از بیرون به‌صورت چهارگوش است و فضای داخلی آن طرحی صلیبی‌شکل دارد. برخلاف نمای بیرونی گنبد که در نهایت سادگی است، فضای داخلی آن با نمونه‌هایی ارزشمند از هنر مقرنس آراسته شده است.در جریان مرمت‌های سال ۱۳۵۷ خورشیدی، سردابی بزرگ در زیر گنبدخانه کشف شد. این سرداب نیز صلیبی‌شکل است و در قسمت مرکزی آن، ستون باریک و بلندی قرار دارد که با یک رشته طاق و تویزه به دیوارهای کناری پیوند می‌خورد.بر اساس کتیبۀ بنا، نام معمار آن «عبدالعلی حسن بن علی الاستاد مشهدی» است. کتیبۀ نقاشی‌شده در شکنگاه گنبد، مرکب از آیاتی در ستایش سلطان محمد و به خط نستعلیق است و احتمالاً به دورۀ صفویه تعلق دارد. بااین‌حال، گنبد مقرنس‌کاری‌شدۀ بنا، موثق‌ترین معیار برای تاریخ‌گذاری آن به شمار می‌رود؛ زیرا شباهت بسیار زیادی به گنبد آرامگاه خواجه احمد یسوی (د. ۷۹۹ ق) در قزاقستان دارد و می‌تواند نشانۀ مهمی از ساخت بنا در دورۀ تیموری باشد.تلخیص از دو کتاب معماری تیموری در خراسان نوشته برنارد اوکین و راهنمای سفر به استان خراسان رضوی نوشته حمیدرضا حسینی۱۹ مرداد‌ماه ۱۴۰۵#خراسان‌شناسی @mafakherferdowsi

🔸خراسان‌شناسی _ گنبد خشتی 🔸#خراسان‌شناسی@mafakherferdowsi

وسایل اهدایی خانوادۀ دکتر حجازی در موزهٔ دانشگاه #معرفی_موزه_دانشگاه @mafakherferdowsiوسایل اهدایی خانوادۀ دکتر حجازی در موزۀ دانشگاهدر یکی از ویترین‌های گالری اول موزۀ دانشگاه، وسایل اهدایی خانوادۀ دکتر حجازی به نمایش درآمده است. زنده‌یادان دکتر سید موسی‌خان و فرزند ایشان، سید نصرالله‌خان حجازی (استاد برجستۀ دانشکدۀ پزشکی مشهد)، از پزشکان خوش‌نام مشهد بوده‌اند که خدمات بزرگی به مردم مشهد در حوزۀ سلامت ارائه کرده‌اند. خانوادۀ این دو پزشک نوع‌دوست و نیک‌اندیش، تعدادی از وسایل شخصی دکتر سید موسی و پسر ایشان، دکتر سید نصرالله، شامل تابلوی نقاشی اثر پدربزرگوار دکتر سید موسی‌خان، گوشی معاینۀ پزشکی، دستگاه سنجش فشار خون، ابزار معاینۀ گوش، حلق و بینی، مُهر پزشکی، عینک، دستمال، بُرس لباس، پروانۀ پزشکی، کارنامۀ تحصیلی و مدرک پایان خدمت دکتر سید نصرالله، عکس، گواهینامۀ رانندگی، کارت ویزیت مطب و چند جلد کتاب پزشکی را به موزۀ دانشگاه اهدا کرده‌اند.دکتر سید موسی حجازی، متولد سال ۱۲۶۱ خورشیدی، ملقب به «طبیب اعظم»، فرزند رضاقلی‌خان مستوفی، از دولتمردان دورۀ ناصرالدین‌شاه (حک: ۱۲۲۷–۱۲۵۷ش) است. موسی‌خان پس از گذراندن تحصیلات ابتدایی و متوسطه، به مدرسۀ دارالفنون رفت و در آنجا پزشکی خواند؛ آنگاه برای تکمیل دانش، راه فرانسه را در پیش گرفت و پس از چند سال توقف و تحصیل، به ایران بازگشت و در تهران به کار طبابت پرداخت.او بعدها به درخواست والی وقت خراسان و برای ارائه خدمات پزشکی به مشهد آمد و تا پایان عمر در مشهد ماند. وی در کنار طبابت، مسئولیت پزشکی قانونی مشهد را نیز بر عهده گرفت. از این منظر، باید دکتر سید موسی‌خان حجازی را نخستین پزشک قانونی مشهد بدانیم. موسی‌خان تا آخر عمر این سمت را حفظ کرد و پس از درگذشت وی، این عنوان به فرزندش، دکتر سید نصرالله حجازی، منتقل شد.موسی‌خان طی در سالهای حضورش در مشهد، با اشرف‌الملوک دفتری، برادرزادۀ دکتر محمد مصدق (د: ۱۳۴۵ش)، ازدواج کرد و ظاهراً در دوران حکومت کلنل محمدتقی‌خان پسیان (د: ۱۳۰۰ش)، رئیس بهداری و امور بهداشتی شهر مشهد شد. او طی دهه‌های بعد در مشهد سه مطب تأسیس کرد؛ اولی در محلۀ چهارباغ و کوچۀ مخابرات، دومی در خیابان خاکی و سومی در «ته‌پل محله» در محلۀ نوغان.دکتر حجازی در سال ۱۳۲۸ خورشیدی، موفق به تأسیس بیمارستان تخصصی مسلولین در زمین اهدایی دوست قدیمی‌اش، مرحوم توکلی‌زاده، شد؛ بیمارستانی که امروزه با نام «دکتر شریعتی» شناخته می‌شود.تجربۀ تلاش برای تأسیس بیمارستان مسلولین، به دکتر حجازی در طراحی و ساخت بیمارستانی برای بیماران مبتلا به امراض روانی در جادۀ خواجه ربیع (جایی در نزدیکی روستای قدیمی سمزقند و حاشیۀ خیابانی که امروزه خیابان آیت‌الله عبادی نام دارد) نیز کمک کرد. کار ساخت این بیمارستان پیش از درگذشت دکتر حجازی به پایان رسید و امروز نام ماندگارش بر سردر این مرکز درمانی دیده می‌شود.دکتر سید موسی‌خان حجازی در ۲۳ مردادماه سال ۱۳۳۲ خورشیدی چشم از جهان فروبست و بنا به وصیت خودش، در فضایی از محوطۀ بیمارستان شریعتی کنونی به خاک سپرده شد.دکتر سید نصرالله‌خان، متولد مهرماه ۱۳۰۰ خورشیدی، پسر بزرگ دکتر سید موسی بود. او به‌واسطۀ ارتباط عاطفی با پدر، به رشتۀ پزشکی جذب شد و با تشویق و پیگیری پدر و سخت‌کوشی خودش، مدرک دکترای پزشکی را از دانشگاه تهران دریافت کرد. نصرالله‌خان برای تکمیل آموخته‌های پزشکی خود به لندن رفت. تخصص او در پزشکی قانونی و مسمومیت بالینی بود. او سال‌ها در دانشکدۀ پزشکی مشهد در رشتۀ بالینی و واحدهای مربوط به پزشکی قانونی تدریس می‌کرد. همچنین تا سال‌ها ریاست پزشکی قانونی و بیمارستان روانی و نیز مدیریت درمانگاه رازی را بر عهده داشت.دکتر سید نصرالله‌خان حجازی رفتاری انسان‌دوستانه داشت و درویش‌مسلک بود. او راه پدر را ادامه داد و در مطب‌های شخصی خود در «ته‌پل محله» و «خیابان خاکی»، بر طبق سنت دیرینۀ پدری، بیماران بی‌بضاعت را بدون دریافت هزینه درمان می‌کرد. دکتر سید نصرالله‌خان حجازی در ۲۱ فروردین‌ماه ۱۳۶۶ چشم از جهان فروبست.بخشی از نوشته، برگرفته از کتابچۀ «دکتر سید موسی‌خان حجازی؛ طبیب اعظم»، نوشتۀ فضل‌الله حجازی و سهراب رضازاده بهادران.۱۸ مرداد‌ماه ۱۴۰۵#معرفی_موزه_دانشگاه @mafakherferdowsi

وسایل اهدایی خانوادۀ دکتر حجازی در موزهٔ دانشگاه #معرفی_موزه_دانشگاه @mafakherferdowsi

۱۷ مرداد ۱۴۰۵ مصادف است با هشتمین سالروز درگذشت زنده‌یاد دکتر رضا قنادان، استاد برجستۀ گروه زبان و ادبیات انگلیسی دانشگاه فردوسی مشهد مرکز آثار مفاخر و اسناد دانشگاه یاد و خاطرۀ این استاد برجستۀ دانشگاه را گرامی می‌دارد @mafakherferdowsiکارت دانشجویی دکتر رضا قنّادانسال تحصيلى ۱۳۴۰-۱۳۴۱#سند_قدیمی@Mafakherferdowsi

۱۷ مرداد ۱۴۰۵ مصادف است با هشتمین سالروز درگذشت زنده‌یاد دکتر رضا قنادان، استاد برجستۀ گروه زبان و ادبیات انگلیسی دانشگاه فردوسی مشهدمرکز آثار مفاخر و اسناد دانشگاه یاد و خاطرۀ این استاد برجستۀ دانشگاه را گرامی می‌دارد@mafakherferdowsi

بخشی از فيلم ناياب سخنرانی دکتر احمدعلی رجایی بخارایی كه در دومین جشن توس در تالار فردوسی دانشکده ادبیات دانشگاه مشهد در سال 1355 ايراد شده است.@mafakherferdowsi

جشنواره توس #معرفی_موزه_دانشگاه @mafakherferdowsiجشنوارۀ توساز جمله رویدادهایی که گزارش کوتاهی از آن در موزۀ دانشگاه بازتاب یافته، «جشنوارۀ توس» است؛ جشنواره‌ای که در تیر‌ماه سال‌های ۱۳۵۴ تا ۱۳۵۷ با هدف بزرگداشت حکیم ابوالقاسم فردوسی و گسترش پژوهش و گفت‌وگو درباره فرهنگ کهن ایران‌زمین، در دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی دانشگاه فردوسی مشهد برگزار می‌شد.سازمان جشنوارۀ توس در سال ۱۳۵۳ خورشیدی تأسیس شد و یکی از نخستین برنامه‌های آن، دعوت از برجسته‌ترین استادان ادبیات فارسی و شاهنامه‌پژوهان ایرانی و خارجی برای حضور در توس بود.این جشنواره تنها به نشست‌های علمی محدود نبود، بلکه با برگزاری برنامه‌هایی چون نمایش، نگارگری ایرانی، نقاشی قهوه‌خانه‌ای، نمایش فیلم، موسیقی، نقالی، ورزش‌های باستانی و نمایشگاه‌های گوناگون، به رویدادی فرهنگی در سطح ملی تبدیل شد و شاهنامه و فردوسی را بیش از پیش به میان مردم برد.نخستین جشنوارۀ توس از ۲۲ تا ۲۷ تیرماه ۱۳۵۴ در تالار فردوسی دانشکدۀ ادبیات برگزار شد. دکتر پرویز ناتل خانلری دبیری این نشست را بر عهده داشت و شماری از برجسته‌ترین شاهنامه‌پژوهان و ادیبان ایران و جهان، از جمله دکتر علی‌اکبر فیاض، مجتبی مینوی، جلال خالقی‌مطلق، مهدی غروی، انجوی شیرازی، محمد محیط‌طباطبایی، دکتر غلامحسین یوسفی، محمدعلی رجایی بخارایی، آندری یوگنیویچ برتلس و محمد نوری عثمانف از اتحاد شوروی، حسن عابدی و حسام‌الدین راشدی از هند و ب. و. رابینسون و ج. موریس از انگلستان در آن سخنرانی کردند.دومین جشنواره از ۱۴ تا ۱۸ تیرماه ۱۳۵۵ در همان تالار برگزار شد و همچون دورۀ نخست، میزبان اندیشمندانی از ایران و دیگر کشورها بود. یکی از به‌یادماندنی‌ترین برنامه‌های این دوره، اجرای استاد محمدرضا شجریان همراه با گروه شیدا در جوار آرامگاه فردوسی بود.در سومین جشنوارۀ توس، ۱۹ سخنران از کشورهای ایران، مصر، ژاپن و ترکیه حضور یافتند و به طرح دیدگاه‌های خود درباره شاهنامه، فردوسی و فرهنگ ایران پرداختند.چهارمین و آخرین دورۀ جشنواره نیز افزون بر نشست‌های علمی، با برنامه‌های متنوع فرهنگی و هنری همچون ورزش‌های زورخانه‌ای، کشتی، موسیقی دوتار و آواز شمال خراسان، شاهنامه‌خوانی، نمایش فیلم و اجرای تئاتر همراه بود و بدین ترتیب، جشنوارۀ توس را به یکی از مهم‌ترین رویدادهای فرهنگی ایران در دهۀ ۱۳۵۰ تبدیل کرد.۱۳ مرداد‌ماه ۱۴۰۵#معرفی_موزه_دانشگاه @mafakherferdowsi

جشنواره توس#معرفی_موزه_دانشگاه @mafakherferdowsi

۱۳ مرداد ۱۴۰۵ مصادف است با چهارمین سالروز درگذشت زنده‌یاد مسعود حافظی مطلق، عضو هیأت علمی پیشکسوت دانشکدۀ علوم ورزشی دانشگاه فردوسی مشهدمرکز آثار مفاخر و اسناد دانشگاه یاد و خاطرۀ این استاد پیشکسوت دانشگاه را گرامی می‌دارد.@mafakherferdowsi

مرکز آثار مفاخر و اسناد دانشگاه فردوسی مشهد اربعین حسینی را به همه آزادگان جهان تسلیت می گوید.@Mafakherferdowsi

چشمهٔ تاریخ برنامهٔ تاریخ شفاهی دانشگاه فردوسی مشهد مرکز آثار مفاخر و اسناد دانشگاه فردوسی مشهد همواره کوشیده است تا گذشتۀ پرشکوه دانشگاه را به آیندۀ درخشان آن پیوند دهد و پرچمدار ارج‌گزاری و الگوسازی باشد. از همین رو برنامه‌هایی چون نکوداشت‌ مفاخر دانشگاه،…چشمۀ تاریخبرشی از گفت‌وگو با سرکار خانم منصوره رضویان، مسئول اسبق کتابخانهٔ دانشکدهٔ علوم تربیّتی و روان‌شناسی و نیز کتابخانهٔ دانشکدهٔ دامپزشکی دانشگاه فردوسی مشهد (۶ مردادماه ۱۴۰۵)۱۲ مردادماه ۱۴۰۵#تاریخ_شفاهی@mafakherferdowsi

🔸خراسان‌شناسی _ مدرسه دو‌در🔸 #خراسان‌شناسی @mafakherferdowsi🔸خراسان‌شناسی _ مدرسهٔ دو‌در🔸در نوشتار پیشین که به معرفی مدرسۀ پریزاد اختصاص داشت، اشاره شد که شهر کوچک مشهد، در پی سیاست‌های تیموریان برای ادارۀ غرب خراسان و نیز به سبب نزدیکی به پایتخت آنان، از روزگار شاهرخ تیموری (حک: ۸۰۷–۸۵۰ ق) رونق و آبادانی چشمگیری یافت. حاصل این توجه حکومت، شکوفایی هنر و معماری در مشهد بود و در کنار حرم مطهر رضوی، بناهای ارزشمندی همچون مسجد جامع گوهرشاد، مدرسۀ پریزاد و مدرسۀ دودر پدید آمد.مدرسۀ دودر، چنان‌که از نامش پیداست، در آغاز دارای دو درِ ورودی بود؛ یکی به بازار و دیگری به محلۀ مسکونی مجاور گشوده می‌شد. امروزه تنها درِ رو به بازار آن باقی مانده که درست در برابر ورودی مدرسۀ پریزاد قرار دارد. بر اساس کتیبۀ سردر، تاریخ اتمام بنای کنونی سال ۸۴۳ قمری است. مدرسه دارای حیاطی به ابعاد تقریبی ۲۰×۲۰ متر، چهار ایوان بزرگ در چهار ضلع و دو طبقه با ۳۲ حجره برای اقامت طلاب است.مشهور است که این بنا به شیوۀ مدارس آرامگاهی ساخته شده تا مدفن بانی آن، امیر یوسف خواجه بهادر (د: ۸۴۶ ق)، از فرماندهان برجستۀ شاهرخ تیموری، نیز باشد. از همین رو، این بنا با نام‌های «شاهرخیه» و «یوسفیه» نیز شناخته می‌شود. با این حال، کاوش‌های باستان‌شناختی که میان سال‌های ۱۳۵۲ تا ۱۳۶۰ خورشیدی انجام شد، در زیر پوشش کاشی‌های ایوان شمال‌غربی، بقایای تزئینات گچ‌بری متعلق به دوره‌های کهن‌تر را آشکار کرد. کارشناسان، این گچ‌بری‌ها را متعلق به اواخر دورۀ سلجوقی (حک. ۴۳۲- ۵۵۲ق) یا اوایل دورۀ ایلخانی (حک. ۶۵۴-۷۳۶ق) می‌دانند. این یافته‌ها نشان می‌دهد که در این محل، بنایی کهن‌تر وجود داشته که در گذر زمان آسیب دیده و در دورۀ تیموری مرمت و بازآرایی شده است. بنابراین، تاریخ ۸۴۳ قمری را باید تاریخ اتمام بازسازی و نوسازی بنا دانست، نه لزوماً تاریخ بنیان‌گذاری آن.مدرسۀ دودر در روزگار شاه سلیمان صفوی (حک: ۱۰۷۷–۱۱۰۵ ق) به همت یکی از بانوان خاندان سلطنتی و با همکاری بیگلربیگی مشهد مرمت شد. این مدرسه از آن زمان تاکنون، همواره کاربری آموزشی خود را در تعلیم علوم دینی، حفظ کرده است.برگرفته از دو مقالۀ «مطالعه تطبیقی و محتوای مدارس ایران از دورهٔ سنتی تا دورهٔ نوین» نوشته سپیده علاقمند و «بررسی مضمون و موقعیت کتیبه‌ها در تزئینات مدارس دورهٔ تیموری مشهد» نوشته محبوبه زمانی ۱۲ مرداد‌ماه ۱۴۰۵#خراسان‌شناسی @mafakherferdowsi

🔸خراسان‌شناسی _ مدرسه دو‌در🔸#خراسان‌شناسی@mafakherferdowsi

چهارمین کنگرۀ جغرافی‌دانان ایران (۱۳ شهریور ۱۳۵۵) نخستین همایش بین‌المللی جغرافیا در ایران، سال ۱۳۵۱ برگزار شد. این رویداد علمی به همت دکتر محمد‌حسن گنجی و با دعوت دانشگاه تهران، رخ داد و زمینۀ تأسیس «انجمن جغرافی‌دانان ایران» را فراهم آورد. پس از آن، دومین…@mafakherferdowsi

چهارمین کنگرۀ جغرافی‌دانان ایران (۱۳ شهریور ۱۳۵۵) #معرفی_موزه_دانشگاه @mafakherferdowsiچهارمین کنگرۀ جغرافی‌دانان ایران (۱۳ شهریور ۱۳۵۵)نخستین همایش بین‌المللی جغرافیا در ایران، سال ۱۳۵۱ برگزار شد. این رویداد علمی به همت دکتر محمد‌حسن گنجی و با دعوت دانشگاه تهران، رخ داد و زمینۀ تأسیس «انجمن جغرافی‌دانان ایران» را فراهم آورد.پس از آن، دومین و سومین کنگرۀ جغرافی‌دانان به ترتیب در دانشگاه آذرآبادگان (تبریز کنونی) و دانشگاه ملّی ایران (شهید بهشتی فعلی) بر‌پا شد.چهارمین کنگره‌، روز ۱۳ شهریور‌ ۱۳۵۵، با کوشش گروه آموزشی جغرافیا در دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی دانشگاه فردوسی گشایش یافت. در آن زمان، دکتر جلال متینی رئیس دانشگاه و دکتر عباس سعیدی رضوانی رئیس دانشکده ادبیات بودند و دکتر سیروس سهامی (مدیر وقت گروه جغرافیا) دبیری کنگره را بر عهده داشت. این رویداد تا ۱۷ شهریور‌ ادامه یافت. در این گرد‌همایی، ۲۱ سخنرانی با محوریت «مسائل جغرافیای ایران» به‌توسط استادان داخلی و خارجی ارائه شد. چهره‌های شاخصی چون دکتر پرویز کردوانی، دکتر حسین شکویی، دکتر احمد مجتهدی، اکارت اهلرز، استاد جواد صفی‌نژاد، دکتر محمد‌تقی رضویان، دکتر ابراهیم امین سبحانی، دکتر جمشید جداری عیوضی، دکتر عبادالله قنبری، دکتر فرج‌الله محمودی، دکتر درۀ میر‌حیدر، خلیل‌الله رشیدیان، مسعود مهدوی حاجیلوئی، حسن داودی، رحیم هویدا و مقصود خیام در این رویداد حضور داشتند.پس از پایان کنگره، مجموعه‌ی کامل سخنرانی‌ها در کتابی با عنوان «مجموعۀ سخنرانی‌های چهارمین کنگرۀ جغرافی‌دانان ایران» گردآوری و در آبان‌ماه سال ۱۳۵۶ چاپ و منتشر شد.فایل الکترونیکی مجموعه سخنرانی‌های این کنگره، به پیوست تقدیم می‌شود.۱۱ مرداد‌ماه ۱۴۰۵#معرفی_موزه_دانشگاه @mafakherferdowsi

چهارمین کنگرۀ جغرافی‌دانان ایران (۱۳ شهریور ۱۳۵۵) #معرفی_موزه_دانشگاه@mafakherferdowsi

با نهایت تأسف و تأثر، به اطلاع می‌رساند دکتر حسین آروئی، دانشیار و مدیر گروه علوم باغبانی و مهندسی فضای سبز دانشکدهٔ کشاورزی، در ۱۰ مرداد‌ماه ۱۴۰۵ چشم از جهان فروبست.مرکز آثار مفاخر و اسناد دانشگاه این ضایعه را به خانوادۀ بزرگ دانشگاه فردوسی مشهد، جامعۀ علمی كشور و خانوادۀ گرامی آن زنده‌یاد تسلیت می‌گوید.@mafakherferdowsi

متن سخنرانی دکتر رحیم عفیفی با عنوان "شخصیت‌های اساطیری شاهنامه" در نخستین هفته فردوسی ۱۳۵۱/۰۸/۲۷مجموعه سخنرانی‌های اولین و دومین هفته فردوسی، به کوشش حمید زرین‌کوب، مشهد: دانشگاه فردوسی، ۱۳۵۳@Mafakherferdowsi

۸ مرداد ۱۴۰۵ مصادف است با سی‌اُمین سالروز درگذشت زنده‌یاد دکتر رحیم عفیفی، استاد برجستۀ دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی دانشگاه فردوسی مشهد مرکز آثار مفاخر و اسناد دانشگاه یاد و خاطرۀ این استاد برجستۀ دانشگاه را گرامی می‌دارد@Mafakherferdowsi

کنگره جهانی ناصر‌خسرو (۲۳ شهریور ۱۳۵۳) #معرفی_موزه_دانشگاه @mafakherferdowsiکنگرۀ جهانی ناصر‌خسروکنگره ناصرخسرو قبادیانی، شاعر و نویسندۀ بنام سدۀ پنجم هجری (د. ۴۸۱ق)، در هزارمین سال تولد او، از ۲۳ تا ۲۵ شهریور‌ماه ۱۳۵۳ در تالار فردوسی دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی برگزار شد.چهار سال پیش از آن، کنگره‌ی بزرگداشت ابوالفضل بیهقی در دانشگاه برگزار شده بود و اینک با بهره‌گیری از تجربۀ آن، کنگره جهانی ناصر‌خسرو با استقبال بیشتر مواجه شد. در آن زمان، دکتر نصرالله مقتدر مژدهی رئیس دانشگاه و دکتر جلال متینی رئیس دانشکدۀ ادبیات بودند.در این کنگره که دبیرش دکتر گیتی فلاح‌رستگار بود، نخستین جلسه‌ی آن با حضور نزدیک به ۶۰۰ تن از محققان و پژوهشگران ایرانی و خارجی آغاز شد.در طول این کنگره، ۳۹ تن از استادان ایرانی و خارجی مقاله‌های خود را درباره‌ی زندگی، آثار ناصرخسرو و همچنین اوضاع سیاسی و اجتماعی زمانه او ارائه دادند. چهره‌های شاخصی چون سید جلال‌الدین آشتیانی، محمدعلی اسلامی ندوشن، ایرج افشار، ابراهیم باستانی پاریزی، برتلس (خاورشناس اهل شوروی)، احمد تفضلی، عباس زریاب خویی، عبدالحسین زرین‌کوب، منوچهر ستوده، ذبیح‌الله صفا، محمود فرخ، نجیب مایل هروی (از افغانستان)، مجتبی مینوی و سید حسین نصر در این رویداد شرکت داشتند.پس از پایان کنگره، مجموعه‌ی کامل سخنرانی‌ها در کتابی با عنوان «یادنامه‌ی ناصرخسرو» گردآوری و در هزار نسخه به‌توسط مؤسسۀ چاپ و انتشارات دانشگاه فردوسی چاپ و منتشر شد. هم‌زمان با این کنگره، دانشگاه تهران نیز مجلس جداگانه‌ای برای بزرگداشت ناصرخسرو برپا کرد و چاپ تازه‌ای از «دیوان ناصرخسرو» که زیر نظر مجتبی مینوی و دکتر مهدی محقّق تهیه شده بود، منتشر ساخت.۶ مرداد ۱۴۰۵#معرفی_موزه_دانشگاه @mafakherferdowsi

کنگره جهانی ناصر‌خسرو (۲۳ شهریور ۱۳۵۳) #معرفی_موزه_دانشگاه@mafakherferdowsi

🔸خراسان‌شناسی _ مدرسه پریزاد 🔸 #خراسان‌شناسی @mafakherferdowsi🔸خراسان‌شناسی _ مدرسهٔ پریزاد🔸شهر مشهد از دورهٔ شاهرخ تیموری چنان رو به رونق گذاشت که تا اوایل دوره صفوی جای شهر کهن توس را گرفت. از همین رو، گذشته از بخشی از چهارتاقی حرم امام رضا (ع)، احتمالاً سایر آثار تاریخی شهر مشهد از دوره تیموریان فراتر نمی‌رود. از جمله مهمترین آثار تاریخی مشهد، مدرسه پریزاد است که همچون مدارسی دیگر، امروزه در مجموعۀ حرم مطهر امام رضا (ع) قرار دارند. بدیهی است که ساختمان نخستین این مدرسه‌ها، در کنار حرم بوده است، ولی با گسترش تدریجی بارگاه رضوی به ویژه در یک صد سال اخیر، امروزه در محدودۀ آن قرار گرفته‌اند.مدرسۀ پریزاد که در راهروی جنوبی رواق دارالولایه جای دارد، از شمال به مدرسۀ بالا‌سر، از شرق به دار‌السیادۀ رضوی و از جنوب به مسجد گوهرشاد محدود است. تا پیش از توسعه حرم، مدرسه از غرب به بازار قدیمی زنجیر و از آنجا به صحن عتیق حرم راه داشته است. این مدرسه همانند دیگر مدارس دورۀ تیموری بنایی چهار‌ایوانی در دو طبقه به ابعاد ۱۰*۱۵ متر شامل ۲۲ حجره و چهار ایوان در چهار سمت حیاط است که در طرفین ایوان‌ها، اتاق‌ها و راه‌پله‌ها قرار دارند. ایوان‌ها با گچ‌بری، کاشی، کاشی معرّق و آجر‌کاری تزئین شده‌اند که زیبا‌ترین و پرتزئین‌ترین آن‌ها ایوان شرقی و نمای خارجی ایوان ورودی (غربی) است.از تاریخ دقیق ساخت بنا اطلاعاتی در دست نیست و کتیبه‌ای از دورۀ تیموری در بنا باقی نمانده است اما به گفتۀ «فریزر» در میان مردم مشهد در دوره فتحعلی‌شاه قاجار (حک. ۱۲۱۲- ۱۲۵۰ق) شایع بود که بانی این مدرسۀ کوچک اما شکوهمند، «پریزاد‌خانم»، ندیمۀ گوهرشاد‌آغا (د.۸۶۱ ق) بود که آثار خیریه بسیاری در شهر مشهد باقی گذاشته است. بر پایهٔ این شفاهیات، چون گوهرشاد نسبت به ندیمه‌اش، پریزاد، علاقۀ وافری داشت، بقایای مصالح مسجد گوهرشاد را در اختیار وی گذاشت تا مدرسه را بسازد. با توجه به اینکه گفته می‌شود این مدرسه بعد از مسجد گوهرشاد و با باقی‌ماندۀ مصالح آن، ساخته شده، بسیاری از مورّخان، تاریخ ساخت آن را ۸۲۳ هجری قمری یعنی دو سال پس از اتمام ساخت مسجد گوهرشاد می‌دانند.پریزاد پس از اتمام ساخت مدرسه، تولیت آن را به همسر و سپس به نوادگان ذکور خود سپرد. وی همچنین مقرر داشت که هر یک از اولادش در یکی از اتاق‌های مدرسه اقامت کنند و اگر اتاقی باقی ماند به «مساکین طلبه زوار» بدهند. قدیمی‌ترین کتیبه در ساختمان مدرسه، به صورت کاشی معرّق بر مدخلِ اصلی به چشم می‌خورد که نمایانگر تعمیرات بنا در سال ۱۰۹۱ قمری (همزمان با سالهای پادشاهی شاه سلیمان صفوی، حک: ۱۰۷۷ - ۱۱۰۵ ق) به‌توسط یکی از امرای معروف، به نام نجف‌قلی خان بیگلربیگی‌ قندهار و اهتمام‌ محمدباقر بیگ‌ و سعی‌ میرزا شكرالله‌ است.در دوره‌های بعد نیز مرمت‌های متعدد دیگری در بنا رخ داده است، از همین رو، نشانه‌های‌ اندكی‌ از تزئینات دورۀ تیموری‌ در آن باقی است‌، چنانکه می‌توان گفت تنها تزئینات به جای مانده از دوره تیموریان، گل و برگ و‌ طرح‌های‌ شبدری‌ در میان‌ قاب‌بندی‌ آجری‌ ایوان شرقی است.۵ مرداد ۱۴۰۵#خراسان‌شناسی @mafakherferdowsi

🔸خراسان‌شناسی _ مدرسه پریزاد 🔸#خراسان‌شناسی@mafakherferdowsi

با نهایت تأسف و تأثر، به اطلاع می‌رساند استاد فرزانه حوزه و دانشگاه، حجت الاسلام والمسلمین کریم عبداللهی‌نژاد، رئیس اسبق دانشکدهٔ الهیات و معارف اسلامی (۱۳۷۳-۱۳۷۷) و عضو هیأت علمی بازنشستهٔ گروه فقه و مبانی حقوق اسلامی در ۴ مرداد‌ماه ۱۴۰۵ چشم از جهان فروبست.مرکز آثار مفاخر و اسناد دانشگاه این ضایعه را به خانوادۀ بزرگ دانشگاه فردوسی مشهد، جامعۀ علمی كشور و خانوادۀ گرامی آن زنده‌یاد تسلیت می‌گوید.@mafakherferdowsi

دومین کنگره تحقیقات ایرانی(۱۱ شهریور ۱۳۵۰) یکی از مهم‌ترین کنگره‌هایی که در دانشگاه مشهد برگزار شده است، کنگره تحقیقات ایرانی در سال ۱۳۵۰ هجری شمسی، در دانشکدۀ ادبیات است. این کنگره گردهمایی علمی سالانه‌ای بود که در تابستان‌ سال‌های ۱۳۴۹ تا ۱۳۵۷ در یکی از…@mafakherferdowsi

دومین کنگره تحقیقات ایرانی(۱۱ شهریور ۱۳۵۰) یکی از مهم‌ترین کنگره‌هایی که در دانشگاه مشهد برگزار شده است، کنگره تحقیقات ایرانی در سال ۱۳۵۰ هجری شمسی، در دانشکدۀ ادبیات است. این کنگره گردهمایی علمی سالانه‌ای بود که در تابستان‌ سال‌های ۱۳۴۹ تا ۱۳۵۷ در یکی از…@mafakherferdowsi

دومین کنگره تحقیقات ایرانی (۱۱ شهریور ۱۳۵۰) #معرفی_موزه_دانشگاه @mafakherferdowsiدومین کنگره تحقیقات ایرانی(۱۱ شهریور ۱۳۵۰)یکی از مهم‌ترین کنگره‌هایی که در دانشگاه مشهد برگزار شده است، کنگره تحقیقات ایرانی در سال ۱۳۵۰ هجری شمسی، در دانشکدۀ ادبیات است. این کنگره گردهمایی علمی سالانه‌ای بود که در تابستان‌ سال‌های ۱۳۴۹ تا ۱۳۵۷ در یکی از دانشگاه‌های ایران برگزار می‌شد. برگزاری این کنگره حاصل طرحی به نام انقلاب آموزشی بود که از سال ۱۳۴۶ آغاز شد. در این کنگره پژوهشگران و ادیبان ایرانی و خارجی گرد هم می‌آمدند تا دستاوردهای تحقیقاتی خود را دربارۀ تاریخ و فرهنگ ایران ارائه داده و از دیدگاه‌های محققان دیگر بهره ببرند.نخستین کنگره با نام «کنگرۀ ایران‌شناسی» در شهریور ۱۳۴۹ در دانشگاه تهران و به پیشنهاد دانشکده ادبیات و کتابخانه مرکزی آن دانشگاه برگزار شد.در همین نخستین دورۀ کنگره، کمیته‌ای به نام «کمیته مرکزی» تشکیل شد تا زمینۀ شکل‌گیری انجمن‌های تخصصی ایران‌شناسی و برنامه‌ریزی برای دوره‌های بعدی کنگره را فراهم کند. اعضای ثابت این کنگره، چهره‌های سرشناس زیر بودند: جمشید بهنام، پرویز ناتل خانلری، غلامعلی رعدی آذرخشی، ذبیح‌الله صفا، مجتبی مینوی، سید حسین نصر، حبیب یغمائی و ایرج افشار از شهر تهران و همچنین عبدالباقی نواب از اصفهان، منوچهر مرتضوی از تبریز، عبدالوهاب نورانی وصال از شیراز و جلال متینی از مشهد نام این رویداد در دومین دورۀ آن به «کنگرۀ تحقیقات ایرانی» تغییر یافت. دومین کنگره، از ۱۱ تا ۱۶ شهریور ۱۳۵۰ در دانشگاه مشهد برگزار شد. در آن زمان، دکتر عبدالله فریار رئیس دانشگاه مشهد و دکتر جلال متینی رئیس دانشکده ادبیات بودند و دبیر این کنگره دکتر عباس سعیدی رضوانی(استاد گروه جغرافیا) بود.در این دومین کنگره، ۱۳۴ چهرۀ علمی شرکت داشتند که از میان ایشان ۹۲ تن در ۱۰ بخش مختلف سخنرانی کردند. یک سال بعد، یعنی در مرداد ۱۳۵۱، مجموع این سخنرانی‌ها با تلاش حمید زرین‌کوب (عضو هیأت علمی دانشکده ادبیات) در دو جلد و در هزار نسخه، به توسط چاپخانه دانشگاه مشهد منتشر شد. فایل الکترونیکی سخنرانی‌های این کنگره به پیوست تقدیم می‌شود.۴ مرداد‌ماه ۱۴۰۵#معرفی_موزه_دانشگاه@mafakherferdowsi

دومین کنگره تحقیقات ایرانی (۱۱ شهریور ۱۳۵۰) #معرفی_موزه_دانشگاه@mafakherferdowsi

۴ مرداد ۱۴۰۵ مصادف است با نهمین سالروز درگذشت زنده‌یاد دکتر ناصررضا ارقامی، استاد برجستۀ دانشکدۀ علوم ریاضی دانشگاه فردوسی مشهد مرکز آثار مفاخر و اسناد دانشگاه یاد و خاطرۀ این استاد برجستۀ دانشگاه را گرامی می‌دارد @mafakherferdowsiدکتر ناصررضا ارقامی، استاد برجسته گروه آموزشی آماردکتر ناصررضا ارقامی در خرداد ۱۳۲۸ در نیشابور به دنیا آمد و تحصیلات ابتدایی و متوسطه خود را در همان شهر به پایان رساند و در سال ۱۳۴۶ در رشته برق دانشگاه صنعتی شریف پذیرفته شد، اما از آن رشته انصراف داد و برای تحصیل در رشته اقتصاد، عازم انگلستان شد.پس از اخذ درجه لیسانس در اقتصاد از کالج کویین مری دانشگاه لندن و درجه فوق لیسانس از مدرسه اقتصاد و علوم سیاسی همان دانشگاه، به ایران بازگشت و پس از خدمت در بانک مرکزی و گذراندن دوره خدمت وظیفه در دانشگاه مشهد و انتقال به اين دانشگاه، در سال ۱۳۵۶، برای ادامه تحصیل به آمریکا رفت.وی در سال ۱۳۶۰ پس از اخذ درجه دکترای آمار از دانشگاه ایالتی فلوریدا، برای خدمت در دانشگاه مشهد به ایران مراجعت نمود و در گروه آموزشی آمار دانشگاه فردوسی مشهد مشغول به کار شد و در سال ۱۳۸۸، پس از ۳۷ سال خدمت در دانشگاه با درجه استادی به افتخار بازنشستگی نایل شد. معاونت دانشکده علوم، ریاست دانشکده علوم ریاضی، معاونت آموزشی دانشگاه و مدیریت گروه آمار از سوابق اجرایی ایشان می باشد.گفتنی است دکتر ارقامی در یازدهمین کنفرانس آمار که در سال ۱۳۹۱ در دانشگاه علم و صنعت برگزار شد به عنوان استاد پیشکسوت آمار مورد تقدیر قرار گرفت. انتخاب به عنوان آماردان برجسته ایران و دریافت لوح تقدیر از جناب آقای خاتمی در سال ۱۳۸۲، دریافت جایزه بهترین مقاله ارائه شده در بیست و دومین کنفرانس ریاضی ایران و انتخاب به عنوان استاد نمونه دانشگاه فردوسی مشهد از جمله افتخارات دکتر ارقامی بوده است.دکتر ناصررضا ارقامی در ۴ مردادماه ۱۳۹۶ چشم از جهان فروبست. مرکز آثار مفاخر و اسناد دانشگاه فردوسی مشهد یاد و خاطره این استاد گرانقدر را گرامی می دارد.@mafakherferdowsi

۴ مرداد ۱۴۰۵ مصادف است با نهمین سالروز درگذشت زنده‌یاد دکتر ناصررضا ارقامی، استاد برجستۀ دانشکدۀ علوم ریاضی دانشگاه فردوسی مشهد مرکز آثار مفاخر و اسناد دانشگاه یاد و خاطرۀ این استاد برجستۀ دانشگاه را گرامی می‌دارد@mafakherferdowsi

دکتر احمدعلی رجایی پژوهشگر معروف خراسانی در تهران درگذشتروزنامۀ خراسان ۱۳۵۷/۰۵/۰۲#روزنامه_قدیمی@mafakherferdowsi

۱ مرداد ۱۴۰۵ مصادف است با چهل و هشتمین سالروز درگذشت زنده‌یاد دکتر احمدعلی رجایی بخارایی، رئیس اسبق دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی دانشگاه فردوسی مشهدمرکز آثار مفاخر و اسناد دانشگاه یاد و خاطرۀ این استاد برجستۀ دانشگاه را گرامی می‌دارد.@mafakherferdowsi

کنگره بین‌المللی بزرگداشت ابوالفضل بیهقی (۲۱ شهریور ۱۳۴۹) #معرفی_موزه_دانشگاه @mafakherferdowsiبازتاب برگزارى کنگره ابوالفضل بیهقی در روزنامه خراسان شهریورماه ۱۳۴۹

کنگره بین‌المللی بزرگداشت ابوالفضل بیهقی (۲۱ شهریور ۱۳۴۹) #معرفی_موزه_دانشگاه @mafakherferdowsiکنگره بین‌المللی بزرگداشت ابوالفضل بیهقیکنگره بزرگداشت ابوالفضل بیهقی (د:۴۷۰ ق) مورّخ و دبیر چیره‌دست عصر غزنوی از ۲۱ تا ۲۵ شهریور‌ ۱۳۴۹ به کوشش استادان دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی دانشگاه مشهد، در تالار رازی دانشکدۀ پزشکی برگزار شد.در زمان برگزاری این کنگره، دکتر عبدالله فریار ریاست دانشگاه مشهد و دکتر سید جلال‌الدین متینی ریاست دانشکدۀ ادبیات را بر عهده داشتند. از واکنش‌های پس از برگزاری کنگره چنین بر می‌آید که عدم اطلاع‌رسانی به‌موقع و مناسب دانشگاه مشهد، موجب شده بود که این کنگره، همانند کنگرۀ شیخ طوسی مورد استقبال قرار نگیرد. با وجود این، ۶۹ تن از برجسته‌ترین ادیبان و مورخّان مطرح ایران و جهان در آن شرکت کرده و  ۳۴ تن مقالات خود را در این کنگره ارائه دادند. از جملۀ این شخصیت‌ها، مجتبی مینوی، علی‌اکبر فیاض، عبدالحسین زرین کوب، ایرج افشار، محمد‌علی اسلامی ندوشن، شیرین بیانی، محمد ابراهیم باستانی پاریزی، سید جعفر شهیدی، محمد جواد مشکور بودند. از میان دانشمندان غیر ایرانی نیز می‌توان به حضور عبدالحی حبیبی، قیام‌الدین راعی، همایون غلام سرور (از افغانستان)، نذیر احمد (از هندوستان)، راجر سیوری (از کانادا)، کورویاناگی (از ژاپن)، و کنت لوتر (از آمریکا) اشاره کرد. یکی از وظایفی که برگزار‌کنندگان کنگره برای دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی تعیین کردند و در قطعنامه گنجانده شد، جمع‌آوری و نشر مجموعه سخنرانی‌های این رویداد بود. یک سال بعد، متن سخنرانی‌های پژوهشگران با عنوان «یادنامۀ ابوالفضل بیهقی» در هزار نسخه توسط انتشارات دانشگاه مشهد به چاپ رسید. همچنین در همان سال، تصحیح تاریخ بیهقی، اثر ماندگار زنده‌یاد دکتر علی‌اکبر فیّاض نیز از سوی همین انتشارات منتشر شد. پیش از این در سال ۱۳۲۴، به کوشش دکتر فیاض و دکتر قاسم غنی، کتاب «تاریخ بیهقی» از طرف وزارت فرهنگ چاپ شده بود که در دهۀ ۵۰ این کتاب نایاب شده بود، لذا به درخواست دکتر متینی رئیس وقت دانشکدۀ ادبیات، چاپ جدیدی از تاریخ بیهقی به مناسبت برگزاری این کنگره توسط دکتر فیاض انجام شد و ایشان پیش از برگزاری کنگره، چاپ جدید تاریخ بیهقی را با حدود ۷۰۰ صفحه آماده کردند تا در اختیار اعضای کنگره قرار گیرد. استاد فیاض بعداً به تهیه تعلیقات کتاب پرداختند، ولی با کمال تأسف در حین نگارش تعلیقات درگذشتند. با این اتفاق، به‌جای مقدمۀ «تاریخ بیهقی»، متن سخنرانی استاد دکتر فیاض دربارۀ «نسخه‌های خطی تاریخ بیهقی» قرار داده شد و تعلیقات را که تا صفحۀ ۱۹۳ نوشته شده بود در کتاب چاپ گردید.برگزاری این کنگره و  تصحیح بسیار فاخر دکتر فیاض، بیهقی را آن‌گونه که می‌بایست به جامعۀ ایران شناساند و شاید این دو رویداد را بتوان سرآغاز پژوهشهای گسترده در مورد این ادیب و مورخ نامدار و اثر گرانسنگ او دانست.۳۱ تیر‌ماه ۱۴۰۵#معرفی_موزه_دانشگاه @mafakherferdowsi

کنگره بین‌المللی بزرگداشت ابوالفضل بیهقی (۲۱ شهریور ۱۳۴۹) #معرفی_موزه_دانشگاه@mafakherferdowsi

🔸خراسان‌شناسی _ بنای هارونیه🔸 #خراسان‌شناسی @mafakherferdowsi🔸️خراسان‌شناسی _ بنای هارونیه🔸️ سرزمین ایران دارای آثار تاریخی متنوع و متعددی است. هرچند متون تاریخی و کتیبه‌های موجود در این بناها کمک مؤثری در شناخت بهتر آنهاست، لیکن بناهای شاخصِ عاری از هرگونه ماده تاریخی یا سندی پیرامون تاریخ آن بسیارند، بنای هارونیه در شهر کهن توس از جمله این بناها است که در مورد کارکرد دقیق و تاریخ ساخت آن ابهام فراوانی وجود دارد.هارونیه امروزه بنای منفردی تقریباً در میانه شهر تابران توس است، اما از نوشته های سیاحان دورهٔ قاجار همچون فریزر، خانیکف و اعتمادالسلطنه می‌توان استنباط کرد که تا دورهٔ قاجاریه در پیرامون این بنا آثار معماری دیگری ازجمله منار و یا قلعه چهاربرجی وجود داشته است. جیمز بیلی فریزر انگلیسی، برای نخستین بار در سال ۱۸۲۱ م. بدون ذکر نامی مشخص از این بنا، به گفتن این نکته بسنده می‌کند که «بزرگ‌ترین بنای توس، بنای مربعی است که از آجر ساخته شده و بالای آن گنبدی است، این بنا تقریباً در وسط محوطه و بسیار بلند و باعظمت است»یکی از فرضیات مورد پذیرش شماری از محققان، این است که هارونیه همان خانقاه و مقبرۀ امام محمد غزالی است. حال آنکه، در این زمینه پاره‌ای از متون تاریخی بر این نکته تأکید دارند که مقبره امام محمد غزالی در بیرون شهر تابران توس قرار داشته است. این امر نیز با جایگاه بنای هارونیه که در مرکز شهر و نه بیرون آن قرار دارد، تأیید می‌شود.در دهه‌های اخیر نیز برخی از محققان چون هرتسفلد، هیل و گرابر و هیلن براند بدون ارایۀ دلایل و مدارک مستند، این بنا را در زمره بناهای دوره سلجوقی قلمداد کرده‌اند. حال آنکه بین ساخت بنا در دورهٔ حکومت سلجوقیان و خوارزمشاهیان شک و تردید بسیاری وجود دارد. این امر از دو جنبه قابل بررسی است: نخست، شباهت معماری این بنا به بناهای دوره پس از حمله مغول یا همان دوره ایلخانی و به ویژه بناهای آرامگاهی این دوره است و دیگر این‌که وقایع و حوادث تاریخی شهر توس دلیل دیگری بر اثبات ساخت بنا در شهر توس پس از حمله مغول است، زیرا مغولان در طی حملات خود بسیاری از مساجد، مدارس، کتابخانه‌ها و مراکز علمی شهر توس را غارت کرده و به آتش کشیدند؛ درنتیجه، پذیرش این امر بسیار دشوار و دور از ذهن می‌نماید که از میان تمام بناهای مهم و شاخص این شهر پیش از حمله مغولان، تنها بنای هارونیه سالم مانده باشد.از کلیت مطالب می‌توان به این جمع‌بندی رسید که هارونیه، بنایی است که در سدۀ هشتم هجری و در دورۀ حکومت شیعه مذهب سربداران، به منظور دفن یکی از شیوخ و دراویش گمنام این سلسله ساخته شد. کشمکش‌های سیاسی و رقابت‌های قدرت‌طلبانه و سقوط زود‌هنگام سربداران در سدۀ هشتم هجری، منجر به نا‌تمام ماندن بنا شد و پس از مدتی نیز نشانه‌های تاریخی و مذهبی آن توسط حکومت‌های بعدی از بین رفت و در میان مردم و بدون هیچ‌گونه پشتوانۀ تاریخی به هارونیه شناخته شد.از ظاهر بنای هارونیه پیدا است که آجر منبع اصلی ساخت آن است. آجر در بخش نما به صورت تزئینی نیز مورد استفاده قرار گرفته است. مقنرس و تزئینات گچی نیمه برجسته در سه ضلع بنا، دیگر تزئینات هارونیه است که به صورت معمول میزان برجستگی این نوع تزئینات از سطح زمینه را می‌توان بین ۰.۵ تا ۲.۵ سانتی‌متر در نظر گرفت. تلخیص از دو مقالۀ «پژوهشی در کارکرد و معماری بنای هارونیه توس» نوشتۀ حسین کوهستانی و علی زارعی و «مطالعه و بررسی تزئینات گنبد هارونیه توس» نوشتۀ سیده فریما موسوی۳۰ تیر‌ماه ۱۴۰۵#خراسان‌شناسی@mafakherferdowsi

🔸خراسان‌شناسی _ بنای هارونیه🔸#خراسان‌شناسی@mafakherferdowsi

کنگرۀ هزارۀ شیخ طوسی (۲۸ اسفند ۱۳۴۸) #معرفی_موزه_دانشگاه @mafakherferdowsiکنگره هزاره شیخ طوسی (۲۸ اسفند ۱۳۴۸)کنگرۀ هزارۀ شیخ طوسی، دانشمند بزرگ شیعی سده پنجم هجری (۳۸۵ق- ۴۶۰ق)، از ۲۸ اسفند ۱۳۴۸ تا ۳ فروردین ۱۳۴۹ با حضور نزدیک به ۱۵۰ تن از استادان، دانشمندان و اسلام‌شناسان برجسته از ۲۱ کشور جهان برگزار شد.دکتر عبدالله فریار رییس وقت دانشگاه مشهد، ریاست کنگره را بر عهده داشت و محمد واعظ‌زاده خراسانی سردبیری کنگره را عهده‌دار بود. فکر تشکیل هزارۀ شیخ طوسی از طرف دانشمند بزرگ، مرحوم آیت‌الله حاج شیخ آقا‌بزرگ طهرانی (د: ۱۳۴۸) پدید آمد. آقابزرگ تهرانی پیش از فرا رسیدن هزارمین سالگرد تولد شیخ طوسی، با شخصیت‌های علمی و فرهنگی مکاتبه کرد و پیشنهاد برگزاری این بزرگداشت را مطرح نمود. پس از موافقت شورای دانشگاه تهران و با توجه به اینکه زادگاه شیخ طوسی خراسان بود، مسئولیت برگزاری این مراسم به دانشکده الهیات و معارف اسلامی دانشگاه مشهد واگذار شد.از مهم‌ترین ویژگی‌های این کنگره، ایجاد بستری مناسب برای گفتگو میان دانشمندان اهل سنت و علمای شیعه بود که وحدت و اتحاد جهان اسلام و تقریب میان مذاهب مختلف را نشان می‌داد. مجموع سخنرانی‌های عربی و فارسی این کنگره در سه مجلد در سال‌های ۱۳۴۸ تا ۱۳۵۴ در انتشارات دانشگاه فردوسی به چاپ رسید. همچنین سه کتاب اختیار معرفة الرجال (رجال کَشّی)، شرح حال و آثار شیخ طوسی و فهرست شیخ طوسی نیز در حاشیۀ این همایش منتشر شد.۲۸ تیر‌ماه ۱۴۰۵#معرفی_موزه_دانشگاه @mafakherferdowsi

کنگرۀ هزارۀ شیخ طوسی (۲۸ اسفند ۱۳۴۸)#معرفی_موزه_دانشگاه@mafakherferdowsi