تغیر تراز فقر از مطلق به شدیداز اواسط دهۀ ۱۳۹۰ بهتدریج نشانههای عمومیشدن فقر در ایران آشکار شد و…
انتشار: 2026/07/02 13:53 UTC
تغیر تراز فقر از مطلق به شدیداز اواسط دهۀ ۱۳۹۰ بهتدریج نشانههای عمومیشدن فقر در ایران آشکار شد و از سال ۱۳۹۸ بهسرعت گسترش پیدا کرد. هم بهدلیل تحریمها و هم روندی از سیاستهای اقتصادی بخش زیادی از لایههای طبقۀ متوسط در بالای چسبیده به آستانۀ فقر انباشته شده بود، و دو جهش در نرخ فقر در فاصلهای کوتاه عملاً بسیاری از این بخش آستانهای را به زیر کشید. از اواخر دهۀ ۱۳۹۰ فقر شدید نیز روند افزایشی یافت، اما شوک سال ۱۴۰۱ عملاً مسیر جابجایی تراز فقر را باز کرد. بهرغم افزایش ۶۰درصدی حداقل دستمزد در سال ۱۴۰۵، پیشبینی میشد که با تداوم تورم خوراکیها حداکثر تا پایان بهار کل دستمزد کفاف تأمین سبد غذایی موردنیاز یک خانوار ۳ نفره را ندارد. دادههای اردیبهشتماه مرکز آمار ایران نشان میدهد که عملاٌ پیش از پایان بهار این اتفاق افتاده است. اما باز اگر همین روند تورمی خوراکیها ادامه یابد، ولو آنکه هیچ کمبودی در تأمین و عرضه پیش نیاید، در سال ۱۴۰۵ به احتمال زیاد خط فقر شدید (وضعیتی که کل هزینۀ خانوار کفاف تأمین سبد غذایی -استاندارد وزارت بهداشت- را نمیدهد) به بالاترین میزان خود در سه چهار دهۀ اخیر میرسد و وارد محدودۀ ۱۵ درصد میشود. باید توجه داشت که حدود دو دهه قبل، فقر مطلق در چنین محدودهای بود، اما با شوکهای پیاپی بهویژه در یک دهۀ اخیر، تراز فقر در حال جابجایی است و این یعنی برنامههای حمایتی هیچ تأثیری در مهار و کاهش فقر ندارند و صرفاً میتوانند تاحدی بر شدت و شکاف فقر اثر بگذارند. علاوهبراین، سازوکارهای طبیعی حمایتی نیز بیشازپیش فرسوده و ناتوان میشوند. اگر در تابستان و همزمان با فصل جابجایی مستأجران، اجارۀ مسکن هم با شوک همراه باشد، پیامدهای بلندمدت تغییر تراز فقر بسیار جدیتر خواهد بود. در دو دهۀ اخیر یکی از شدیدترین شوکها به فقر شدید در سال ۱۴۰۱ رخ داد و بر اساس برآوردهای وزارت تعاون، کار، و رفاه اجتماعی طی یکسال بیش از ۲ میلیون نفر به جمعیت زیر خط فقر شدید اضافه شد؛ از حدود ۵.۷ به ۷.۸ میلیون نفر. اجرای طرح کالابرگ از سال ۱۴۰۲ تاحدی از میزان فقر شدید کاست، هرچند نرخ فقر شدید همچنان بیش از ابتدای سال ۱۴۰۱ ماند. برآورد میشود که در صورت تداوم تورم خوراکیها جمعیت زیر خط فقر شدید در پایان سال ۱۴۰۵ به ۱۲.۷ تا ۱۴.۴ میلیون نفر برسد.Omidi_Reza#تحلیل_زمانه 🌍 @TahlilZamane
پستهای تلگرام — تحلیل زمانه
🔴در سه ماهه نخست سال میلادی افزایش شدید قیمت نفت، کاهش تولید عربستان تحت تاثیر جنگ را پوشش داد و درآمد این کشور در سه ماهه نخست افزایش هم پیدا کرد#تحلیل_زمانه 🌍 @TahlilZamane
سقوط قدرت خرید تا چه حد؟!😪یه زمانی لپتاپ برای دانشجو یه ابزار تحصیل بود؛ اما امروز در ایران برای خیلیا تبدیل شده به یه کالای لوکس!کار به جایی رسیده که بعضی دانشجوها برای انجام پروژه، پایاننامه یا حتی تمرینهای دانشگاهی، بهجای خرید لپتاپ مجبور میشن اونو ساعتی یا روزانه اجاره کنن…و این فقط داستان گرون شدن یه وسیله الکترونیکی نیست…وقتی دانشجو بهجای تمرکز روی درس، مهارت و آیندهش باید نگران تأمین هزینهی ابزاری باشه که بدون اون حتی نمیتونه پروژهش رو انجام بده، یعنی یه جای کار واقعاً میلنگه!نسلی که باید فرصت تجربه کردن، ساختن و پیشرفت داشته باشه، هر روز بیشتر درگیر تأمین ابتداییترین نیازهای مسیرشه…تلختر اینکه کمکم داریم به چنین چیزهایی عادت میکنیم؛انگار طبیعیه که یه دانشجو توان خرید لپتاپ نداشته باشه:/انگار طبیعیه برای انجام پروژهش سیستم اجاره کنه:(انگار طبیعیه دسترسی به تکنولوژی و آموزش، به توان مالی خانواده وابسته باشه…ولی طبیعی نیست!وقتی هزینهی یاد گرفتن هر روز بیشتر میشه، فرصت پیشرفت برای خیلیا دورتر میشه…واقعاً به کجا داریم میریم-ghachtech-#تحلیل_زمانه 🌍 @TahlilZamane
از «تحریم نعمت است» تا «جنگ نعمت است»-Entekhab-#تحلیل_زمانه 🌍 @TahlilZamane
مدیران خودرو ظرف چند سال ۶.۵میلیارد دلار ارز دریافت کرده و قیمت خودروها رو حدود ۴۰درصد بیش اظهاری کرده.یعنی ۵۰۰هزارمیلیاردتومن از ملت بیچاره اختلاس کردهبله درست خوندین ۵۰۰.۰۰۰.۰۰۰.۰۰۰.۰۰۰ تومن#تحلیل_زمانه 🌍 @TahlilZamane
🇺🇸🔴پرزیدنت ترامپ: هیچ سلاح هستهای علیه ایران به کار نخواهم برد.#تحلیل_زمانه 🌍 @TahlilZamane
🇫🇷 دولت فرانسه نیلوفر شادمهری، رایزن فرهنگی جمهوری اسلامی ایران را از این کشور اخراج کرد #تحلیل_زمانه 🌍 @TahlilZamane
