افسانه «جنگ خوب»پروین شهبازی ـ هشتاد سال پس از پایان جنگ جهانی دوم، جهان همچنان درگیر جنگ، نفرت و د…
انتشار: 2026/06/18 19:18 UTC
افسانه «جنگ خوب»پروین شهبازی ـ هشتاد سال پس از پایان جنگ جهانی دوم، جهان همچنان درگیر جنگ، نفرت و دشمنسازی است. این جستار از دل مراسم یادبود و جشن آزادی در هلند، مفهوم «جنگ خوب» را به پرسش میکشد و میپرسد چگونه میتوان از قربانیان جنگ یاد کرد، بدون آنکه خودِ جنگ را تقدیس کنیم.روبروی هتل «دِ وِرِلد» (De Wereld) در شهر واخنینگن ایستادهام؛ مکانی که در مه ۱۹۴۵ توافق تسلیم آلمان نازی امضا شد. شبِ یادبود قربانیان جنگ با اعلام دو دقیقه سکوت و ریختن گل به پای ستونهای یادبود به پایان رسیده است. «آتش آزادی» افروخته میشود تا سالروز پیروزی بر فاشیسم و آزادی هلند از اشغال جشن گرفته شود.فردا روایت دیگری از جنگ آغاز خواهد شد؛ روایتی که نه بر قربانیان، بلکه بر پیروزی تمرکز دارد. جنگندهها بر فراز شهر پرواز میکنند، تجهیزات نظامی به نمایش درمیآیند و نظامیان سالخورده با مدالهای افتخار بر سینه در میان تشویق تماشاگران رژه میروند. کودکان و نوجوانان با شوق نظارهگر این نمایش باشکوهاند؛ شاید در ذهنشان رؤیای قهرمانی در جنگی دیگر جوانه بزند.در مسیر رژه، بر پلاکاردی نوشته شده است:«ما آزادی خود را مدیون آمریکا هستیم.»پرسشی ذهنم را رها نمیکند: اگر جنگ آنچنان هولناک بود که برای میلیونها قربانی دو دقیقه سکوت میکنیم، چرا فردای همان روز ابزارهای کشتار و ویرانی را به نمایش میگذاریم و پیشرفت آن را جشن میگیریم؟یادبود یا فراموشی؟هر سال در چهارم ماه مه، هلند با نیمهافراشتن پرچمها یاد قربانیان جنگ را گرامی میدارد. نسلی که پس از شکست فاشیسم با آرمان «دیگر هرگز» بزرگ شد، امید داشت جنگ را به کتابهای تاریخ بسپارد. اما هشتاد سال بعد، جهان همچنان شاهد جنگ، آوارگی، نسلکشی و نفرت است.در همین زمینه، «فریدا بوکه»، روزنامهنگار هلندی، در مقالهای درباره مادربزرگش ـ زنی که در دوران اشغال هلند کودکان یهودی را پنهان میکرد و از اردوگاههای کار اجباری جان سالم به در برد ـ پرسشی اساسی مطرح میکند:«چگونه میتوان داستان مقاومت را روایت کرد، بیآنکه به افسانهای دور و بیخطر تبدیل شود؟»👇radiozamaneh.com/892059#%D9%85%D9%82%D8%A… @zan_j
