🔴 چه استانهای ایران پیش از اسلام بودند و چه استانهای ایران پس از اسلام پیدایش یافتند؟۱. فارس؛از ۲…
انتشار: 2026/08/04 20:03 UTCدریافت: 2026/08/24 13:41 UTCآخرین مشاهده: 2026/08/24 13:41 UTC
🔴 چه استانهای ایران پیش از اسلام بودند و چه استانهای ایران پس از اسلام پیدایش یافتند؟۱. فارس؛از ۲۹۰۰ سال پیش با نام پارسوماش و از ۲۵۰۰ سال پیش در زمان هخامنشیان و ساسانیان با نام پارس بوده و تا به امروز پیوستگیِ هویتی دارد و نامش از قوم پارس گرفته شده چراکه نخستین سکونتگاه پارسیان بود و امپراتوریهای پارسیِ هخامنشی و ساسانی از این ساتراپی گسترش پیدا کردند و برای همین سراسر ایران در جهان به نام فارس (پرشیا) شناخته شد، امروز نیز بومیها و بیشتر این استان پارسی هستند.۲. همدان؛از ۲۷۰۰ سال پیش با نامهای باستانی هگمتانه و اکباتان بوده و در کتیبههای پارسی باستان هخامنشیان نیز از آن یاد شده و امروز بومیها و بیشتر مردم این استان پارسی هستند و سپس آذریها و دیگر اقوام مهاجر به این استان.۳. کرمان؛از ۲۵۰۰ سال پیش و در زمان هخامنشیان با نام باستانیِ کرمانیا پیوستگی دارد، کرمانیا یکی از قبایل پارسی بودند و امروز نیز بومیها و بیشتر مردم کرمان پارس هستند.۴. خوزستان؛از ۲۵۰۰ سال پیش در دوره هخامنشیان چنین نام گرفته و از میان اهالی آن کهنترین پارسیان هستند و سپس عربهای مهاجر.۵. آذربایجان؛از ۲۳۰۰ سال پیش با نام فارسی باستان آتورپاتگان یا آتروپاتن که از نام یک سردار پارسی به نام آتروپات گرفته شده که ساتراپ (استاندار / فرماندار) آذربایگان بود و به معنیِ نگهبان آتش است و با ریشه زرتشتی؛ بومیها و بیشتر مردم این استان آذری هستند.۶. سیستان؛از ۲۱۰۰ سال پیش و در دوره اشکانیان با نام باستانی سکستان که از نام قوم ایرانی سکا و پسوند فارسی ستان شکل گرفته و ریشه نامش از آنجاست که در دوره اشکانی یک خاندان سکا ساتراپ آنجا شد وگرنه مردم امروزی سیستان، پارسی هستند.۷. خراسان؛از ۱۸۰۰ سال پیش و در زمان ساسانیان شکل گرفت و نام خراسان که یک واژه فارسیِ میانه است (در دوره باستان به گونهی خوَرآسان) به معنی سرزمین خورشید یا جای برآمدنِ خورشید است چراکه خراسان شرق ایران است و از این سو ساسانیان آن بخش از ایران را خراسان خواندند.۸. اصفهان؛از ۱۸۰۰ سال پیش در دوره ساسانیان با نام فارسی میانه اسپهان یا سپاهان که به معنی جای گِرد آمدنِ سپاهیان بوده و تاکنون این نام پیوستگی دارد و بومیها و بیشتر مردم این استان پارسی هستند.۹. یزد؛از ۱۸۰۰ سال پیش و در دوره ساسانیان با نام پارسی باستان یزت یا یزدان به معنی ایزد و مقدس است و بومیها و تقریبا همه اهالی آن پارسی هستند.۱۰. گیلان؛از ۱۸۰۰ سال پیش و در دوره ساسانیان بوده و به معنی جایگاه گیلهاست و از دیرباز کادوسیها و گلایها در آن ساکن بودند و امروز نیز گیلکها و تالشیها مردمانِ گیلاناند.۱۱. اردبیل؛از ۱۸۰۰ سال پیش و در دوره ساسانیان با نام آرتاویل بوده که از ریشه اوستایی و به معنی پاکی و راستی است و مردم بومیِ آن آذری و تالشی و تات هستند.۱۲. زنجان؛از ۱۸۰۰ سال پیش و در دوره ساسانیان با نام زندگان یا زنگان بوده و احتمالا نامش از مفهوم زرتشتی زند و تفسیر اوستا گرفته شده.۱۳. سمنان؛از ۱۸۰۰ سال پیش و در دوره ساسانیان بوده و بیشتر مردم آن پارسی هستند.۱۴. قزوین؛از ۱۷۰۰ سال پیش و در دوره ساسانیان با نام باستانی کشوین یا کسپین و بومیها و بیشتر مردم این استان پارس و تات هستند.۱۵. کرمانشاه؛از ۱۶۰۰ سال پیش در دوره ساسانیان با همین نام بوده که ریشه نامش به افتخار بهرام چهارم ساسانی گذاشته شده، شاهنشاه پارسی که پیش از رسیدن به شاهنشاهی سراسر ایران، فرمانروای کرمان بود؛ بومیان و بیشتر مردم کرمانشاه، لَک (همچنین کلهر و زنگنه) و فارس و مهاجرینِ کُرد سورانی هستند.- نکاتی درباره چند استان؛• هرمزگان؛از ۱۸۰۰ سال پیش در دوره ساسانیان این نام بوده و بکار میرفته ولی در آن زمان نام یک استان نبوده و نامش از اهورامزدا (هرمز) گرفته شده است و بومیها و بیشتر مردم این استان پارسی هستند و اقلیت عرب و بلوچ مهاجر.• مازندران؛نام مازندران احتمالا ریشه در پیش از اسلام دارد ولی نام باستانی آن که همچنان در میان اهالی آن بکار میرود تپورستان (طبرستان) است که در دوران باستان ساتراپی از ایران بوده.• البرز؛نام البرز باستانیست و در اوستا هم بوده ولی نه به عنوان یک استان در دوره باستان؛ بیشتر مردم استان البرز پارسی هستند و همچنین مهاجرانی با جمعیت برجسته از اقوام دیگر.• ایلام؛نام ایلام از نام باستانی عیلام گرفته شده که تمدنی در جنوب ایران و جایی میانِ استانهای فارس و خوزستان بوده و پیوندی با غرب کشور نداشته ولی در زمان پهلوی این نام بر آنجا نهاده شد؛ مردم استان ایلام، از سه قوم لَک و کُرد و لُر هستند.- نامهایی که پس از اسلام پدیدار شدند؛کردستان، لرستان، بلوچستان، کهگیلویه و بویراحمد، چهارمحال و بختیاری، گلستان، تهران، قم، بوشهر و مرکزی.🔥 @ghomfars | ایرانبان فارس ☀️


