ایالات متحده نه از طریق یک نظام اداری استعماری رسمی یا مالکیت مستقیم بر منابع فیزیکی، بلکه به واسطه…
انتشار: 2026/07/16 14:46 UTC
ایالات متحده نه از طریق یک نظام اداری استعماری رسمی یا مالکیت مستقیم بر منابع فیزیکی، بلکه به واسطه سازوکارهای مالیِ ایجادشده پس از تهاجم سال ۲۰۰۳، کنترل قاطعی بر عراق اعمال میکند؛ نظامی که حسین عسکری آن را «سلطه کامل مالی و اقتصادی که حتی پس از پایان اشغال نظامی نیز تداوم مییابد» توصیف کرده است. این کنترل نه از طریق اشغالِ مشهود، بلکه از راه نظارت بر جریانهای پولی، الزام به رعایت مقررات بانکی و دسترسی مشروط به درآمدهای ملی اعمال میشود. اگرچه بهرهبرداری از میادین نفتی عراق عمدتاً توسط شرکتهای عراقی، چینی و روسی انجام میگیرد، اما مدیریت و کنترل درآمدها همچنان در اختیار طرفهای خارجی و مشروط به ملاحظات سیاسی است؛ ساختاری که ثامر غضبان، وزیر پیشین نفت عراق، نیز آن را تأیید کرده و گفته است: «مسئله هرگز تولید نبود، بلکه همواره دسترسی به درآمدها مسئله اصلی بوده است.» تمام عواید حاصل از صادرات نفت عراق به جای آنکه تحت اختیار و حاکمیت مستقیم دولت عراق باشد، به حسابی در «بانک فدرال رزرو نیویورک» واریز میشود؛ واقعیتی که «حسین عسکری» آن را اینگونه خلاصه کرده است: «هر دلار از نفت صادراتی روزانهی عراق، ابتدا توسط ایالات متحده دریافت میشود.» این سازوکار ریشه در فرمان اجرایی شماره ۱۳۳۰۳ دارد که در ۲۲ مه ۲۰۰۳ امضا شد و درآمدهای نفتی عراق را تحت حفاظت و اختیار رئیسجمهور ایالات متحده قرار داد. تمام رؤسایجمهور بعدی آمریکا نیز این فرمان را با استناد به تداوم وضعیت اضطراری امنیت ملی تمدید کردهاند؛ رویهای که «ریچارد فالک»، کارشناس حقوقی، آن را «تداومِ [اختیارات] اجرایی بدون مجوز بینالمللی» توصیف کرده است. قطعنامه ۱۴۸۳ شورای امنیت سازمان ملل متحد، ایجاد صندوق توسعه عراق را مجاز دانست، اما صراحتاً دستور داد که این صندوق توسط بانک مرکزی عراق نگهداری شود، عبارتی که هانس کورل، مشاور حقوقی سازمان ملل، بعداً آن را «هیچ ابهامی در مورد مالکیت و سرپرستی عراق باقی نمیگذارد». این قطعنامه، حضانت را در بانک فدرال رزرو نیویورک اجباری نکرد و همچنین اختیار آمریکا را در مورد پرداختهای عراق مجاز ندانست. علی علاوی، اقتصاددان حوزه تصمیمگیری، بعداً آن را «تحریف بنیادی اقتصاد عراق پس از جنگ» نامید. مخارج ماهانه دولت عراق به تأیید وزارت خزانهداری ایالات متحده وابسته است؛ نهادی که مجوز انتقال دلار از حساب فدرال رزرو را صادر یا آن را به تعویق میاندازد. هوشیار زیباری، وزیر پیشین دارایی عراق، نیز به این سازوکار اذعان کرده و گفته بود که «اجرای بودجه به موافقت ماهانه آمریکا بستگی داشت.» این وجوه، هزینه حقوقها، واردات مواد غذایی، خرید برق و تأمین اقلام پزشکی جمعیتی بالغ بر چهل میلیون نفر را پوشش میدهد. از این رو، کنترلِ پرداختِ این منابع عملاً به معنای کنترلِ تداومِ حیاتِ دولت است، بیآنکه نیازی به مداخله سیاسی رسمی یا نظارت قانونی در داخل عراق باشد. این سازوکار بیش از آنکه نوعی مدیریت مالی مبتنی بر همکاری باشد، به مثابه نوعی اجبار اقتصادی عمل میکند. بازیگران سیاسی عراق به خوبی واقفاند که هرگونه انحراف از ترجیحات منطقهای یا مالی ایالات متحده، خطر تأخیر در انتقال وجوه، کاهش نقدینگی یا حتی توقف کامل این روند را به همراه دارد. این تهدید نه فرضی است و نه انتزاعی، چنانکه بارها از سال ۲۰۰۳ تاکنون شاهد آن بودهایم. در ژانویه ۲۰۲۰، در پی رأی پارلمان عراق مبنی بر لزوم خروج نیروهای آمریکایی (که پس از کشته شدن قاسم سلیمانی و ابومهدی المهندس صورت گرفت)، دولت ترامپ صراحتاً تهدید کرد که دسترسی عراق به درآمدهای نفتیاش را مسدود خواهد کرد؛ هشداری که محمد الحلبوسی، رئیس پارلمان عراق، نیز علناً به آن اذعان کرد. بنابراین، حاکمیت عراق در محدودههایی وجود دارد که توسط قیمومیت مالی خارجی اعمال میشود. انتخابات ممکن است برگزار شود، ائتلافها ممکن است تشکیل شوند و آرای پارلمانی ممکن است تصویب شوند، اما اختیارات اجرایی همچنان مشروط به تأیید آمریکا است. این واقعیت زمانی آشکار شد که دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، علیرغم پیروزی ائتلاف مالکی در انتخابات مورد تأیید بینالمللی، علناً با نامزدی نوری المالکی به عنوان نخست وزیر مخالفت کرد. مقامات آمریکایی آمادگی خود را برای استفاده از «طیف کاملی از ابزارها» برای اعمال سیاستها، از جمله فشار اقتصادی، تأیید کردند، زبانی که با آنچه خوان زارات، مقام سابق خزانهداری ایالات متحده، «جنگ مالی نهفته در سیاست» توصیف کرد، مطابقت دارد.
پستهای تلگرام — سیدجواد میری مینق
برخی مخاطبان در اینستاگرام بعضاً با عصبانیت مینویسند که مگر شریعتی را کسی در سطح جهانی میشناسد؟ من چندین بار تک تک به هر کدام از این مخاطبان پاسخ دادم ولی به نظر میآید کفایت موضوع نکرد. از این روی توصیه میکنم کمی ادبیات جهانی را تورق کنید پاسخ خود دریافت خواهی کرد. در اینجا یک لیست کوتاه برایتان تهیه کردم از متفکران مختلف در جهان: Raewyn Connell, Dustin J Byrd, Cornel West, Walter Mignolo, Anthony Giddens, John L. Esposito, Robert D Lee, Teo Lee Ken, Syed Farid Alatas, Ali Rahnama ...@seyedjavadmiri
هم اکنون گزارش ها از حملات هوایی شدید جت های اسرائیلی به تجهیزات نظامی ارتش ترکیه در فرودگاه ادلب، سوریه در 70 کیلومتری مرز با ترکیه.@seyedjavadmiri
دنیا یه فراموشخانه است. فراموشخانه که میگن همین دنیای ماست. (ساعدی، ۱۴۰۰. ۲۳۳)داستان "ای وای تو هم" در کتاب "آشفتهحالان بیداربخت"@seyedjavadmiri
اکنون شرایط برای وقوع جنگ جهانی سوم فراهم است.اوکراین، ایران و تایوان همچنان بحرانهایی جداگانه محسوب میشوند؛ اما خطر اینجاست که موانعِ مانع از تبدیل شدن آنها به یک جنگ بزرگتر، رو به تضعیف و فروپاشی نهادهاند.theintellectualistofficial.substack.com/p…
🔴۳. ریچارد شیرف (Richard Shirreff)، ژنرال سابق ارتش بریتانیا و معاون فرمانده ناتو: جنگ ایران را «کاتالیزور نهایی برای جنگ جهانی سوم» نامیده است.🔴۴. نائل فرگوسن (Niall Ferguson)، مورخ برجسته: مقالات متعددی نوشته و پرسیده «آیا این میتواند آغاز جنگ جهانی سوم باشد؟» و خطر را جدی گرفته است.🔴۵. ولودیمیر زلنسکی: صراحتاً گفته پوتین «از هماکنون جنگ جهانی سوم را آغاز کرده است».◀️وقتی این همه کارشناس جدی از خطر وقوع جنگ جهانی سوم (با احتمال پایین و یا بسیار بالا) سخن میگویند، باید گوشها را کاملاً باز کرد و دستکم صدای آنان را شنید. باید به جنگافروزان برای پایان بخشیدن به جنگها فشار وارد آورد. جنبش ضدجنگ را باید کاملاً در سطح جهانی فعال کرد. «طبقه اپستینی حاکم» نانش در جنگ است و از خون مردم جهان تغذیه میکند.از صفحه فیسبوک وارطان سالاخانیان@seyedjavadmiri
🔹*جیانگ ژوچین:**۳.۱ سه پیشبینی دقیق سال ۲۰۲۴ که همگی محقق شدند و اعتبار روش نظریه بازی را تأیید میکنند.۳.۲ وابستگی شدید آسیای شرقی به نفت خلیج فارس (ژاپن ۷۵٪، چین ۴۰٪، هند ۵۰–۶۰٪) و وابستگی خاورمیانه به غذا و کود شیمیایی عبوری از تنگهها.۳.۳ اظهارات ژنرال وسلی کلارک درباره نقشه حمله به هفت کشور پس از ۱۱ سپتامبر که با ایران پایان مییابد.۳.۴ استراتژی «موساک» ایران (تمرکززدایی فرماندهی به ۳۱ ارتش استانی) و کنترل عملی تنگه هرمز.۳.۵ حضور ۱۰ تا ۱۲ هزار نیروی کره شمالی در اوکراین و خطر گسترش جنگ به قفقاز شمالی.🔹*برانکو میلانوویچ:**۳.۱ کتابهای ایوان بلاک و نورمن آنجل پیش از ۱۹۱۴ که دقیقاً مانند امروز از «غیرممکن بودن جنگ» سخن میگفتند.۳.۲ برنامه ۹۰ میلیارد دلاری بانک جهانی با عنوان «صلح» برای اوکراین (بزرگترین برنامه تاریخ بانک) که عملاً تأمین مالی جنگ است.۳.۳ فروش فوری یورو برای خرید ین توسط خزانهداری آمریکا بهمنظور جلوگیری از فروش اوراق خزانه توسط ژاپن (نشانه نفسهای آخر امپراتوری دلار).۳.۴ نقش مستقیم استارلینک ایلان ماسک در تعیین نتیجه جنگ روسیه-اوکراین بهعنوان نمونه دخالت سرمایه خصوصی در جنگ.۳.۵ بازنگری دکترین استفاده از سلاح هستهای تاکتیکی توسط وزارت جنگ ترامپ و برآورد سازمان ملل از ۳۲ میلیون نفر اضافی که به فقر کشیده شدهاند.✅ ۴ – نتیجهگیریهای نهایی درباره جنگ جهانی سوم🔹جیانگ ژوچین:۴.۱ جنگ ایران نه اشتباه تاکتیکی بلکه نتیجه ساختاری پروژه اسرائیل بزرگ و منافع سرمایه فراملی است. اگر جبههها ادغام شوند، جنگ جهانی سوم و فروپاشی تمدن اجتنابناپذیر است.۴.۲ آمریکا در تله تشدید کلاسیک گیر کرده: یا پذیرش هژمونی در حال ظهور ایران یا خطر استفاده از سلاح هستهای تاکتیکی و فروپاشی سیستم.۴.۳ تنها راه جلوگیری از سقوط کامل در سطح فردی و جمعی: بیداری جمعی، زیر سؤال بردن روایتهای رسمی و تمرکز بر عشق، خانواده، خدا و خنده؛ زیرا ما موجودات معنوی هستیم که در ماتریکس مادی گرفتار شدهایم.🔹برانکو میلانوویچ:۴.۱ جهان در لبه پرتگاه جنگ جهانی سوم قرار دارد، درست مانند تابستان ۱۹۱۴. ائتلافها آماده، توهم «جنگ غیرممکن» حاکم، و شرکتهای بزرگ از دولت و ارتش برای منافع خود استفاده میکنند.۴.۲ جنگهای کنونی (ایران، غزه، اوکراین) نه تصادفی و نه نتیجه تصمیمهای شخصی، بلکه محصول ساختاری سرمایهداری در مرحله نهایی جهانیسازی و رقابت انحصاری شرکتهای بزرگ هستند.۴.۳ تنها راه جلوگیری از سقوط: توقف فوری تیراندازیها و برگزاری یک کنفرانس بزرگ بینالمللی در مقیاس وین، ورسای یا یالتا. بدون آن، سقوط اجتنابناپذیر خواهد بود. کسانی که تاریخ را نمیدانند، جنگ را بازی تصور میکنند؛ جنگ بازی نیست.✅ ۵ – نقاط اشتراک، تفاوت اساسی، ریشههای فکری و صداهای دیگر🔹نقاط اشتراک:- هر دو خطر جنگ جهانی سوم را بسیار جدی، نزدیک و ساختاری میدانند (نه تصادفی یا شخصی).- هر دو به نقش سرمایه بزرگ و دولتها در تشدید جنگ تأکید دارند.- هر دو فروپاشی تمدن یا سیستمهای جهانی را در بدترین سناریو محتمل میدانند.- هر دو وضعیت کنونی را با الگوهای تاریخی خطرناک مقایسه میکنند.🔹تفاوتهای اساسی و نقطه اتکای فکری هر یک:برانکو میلانوویچ از سنت اقتصاد سیاسی چپ (نزدیک به سنت مارکسیستی و نومارکسیستی) میآید. نقطه اتکای اصلی او سرمایهداری انحصاری، نئولیبرالیسم و پایان جهانیسازی نئولیبرال است. او جنگ را پیامد ساختاری منطق سرمایه میبیند و دقیقاً در ادامه هابسون، رزا لوکزامبورگ و لنین حرکت میکند. راهحل او نهادی و سیاسی است: کنفرانس بزرگ صلح.جیانگ ژوچین نقطه اتکای کاملاً متفاوتی دارد و چپگرایانه نیست. سه ستون اصلی تفکر او عبارتاند از:۱. نظریه بازی (Game Theory) بهعنوان ابزار مرکزی تحلیل۲. ژئوپلیتیک کلاسیک و استراتژیهای بزرگ (Grand Strategies)۳. پروژه اسرائیل بزرگ + جوامع مخفی و ایدئولوژی آخرالزمانیاو بیشتر به یک رئالیست ژئوپلیتیک با گرایشهای تمدنی و کمی توطئهمحور شبیه است. جنگ را برخورد اجتنابناپذیر استراتژیهای بزرگ تمدنی میداند، نه صرفاً محصول سرمایه. راهحل او بیشتر فردی و معنوی است: بیداری جمعی + تمرکز بر عشق، خانواده،📢صداهای صریح دیگر درباره خطر جنگ جهانی سوم:🔴۱. پل پواست (Paul Poast)، استاد علوم سیاسی دانشگاه شیکاگو: صراحتاً گفته است «ما هماکنون در یک جنگ جهانی قرار داریم» (بهدلیل پیوند جنگ ایران و جنگ اوکراین).🔴۲. رابرت رایش (Robert Reich)، وزیر کار سابق آمریکا: جنگ ایران را «لبه پرتگاه جنگ جهانی سوم» توصیف کرده است.