اسلایدها را ورق بزنید!۸ مرداد ۱۳۵۷، سینما رکس آبادان به آتش کشیده شد و ۳۷۷ نفر، از جمله زنان، مردان…
انتشار: 2026/08/19 07:58 UTCدریافت: 2026/08/20 11:10 UTCآخرین مشاهده: 2026/08/20 11:10 UTC
اسلایدها را ورق بزنید!۸ مرداد ۱۳۵۷، سینما رکس آبادان به آتش کشیده شد و ۳۷۷ نفر، از جمله زنان، مردان و کودکان، در یکی از مرگبارترین جنایتهای پیش از انقلاب جان باختند. سالها روایت رسمی و تبلیغات انقلابی، حکومت پهلوی را عامل این فاجعه معرفی کرد؛ اما اعترافات، روایتهای منتشرشده و شواهد موجود درباره ارتباط عاملان با جریانهای مذهبی و روحانیون انقلابی، روایت دیگری از این جنایت ارائه میدهد.در این گزارش تولیدی توانا، نقش روحانیت انقلابی و هواداران آیتالله خمینی در طراحی و اجرای آتشسوزی سینما رکس و تلاش برای منحرفکردن حقیقت این فاجعه را بررسی کردهایم.tavaana.org/cinema-rex-fire/#%D9%86%D9%87… را ورق بزنید!۸ مرداد ۱۳۵۷، سینما رکس آبادان به آتش کشیده شد و ۳۷۷ نفر، از جمله زنان، مردان و کودکان، در یکی از مرگبارترین جنایتهای پیش از انقلاب جان باختند. سالها روایت رسمی و تبلیغات انقلابی، حکومت پهلوی را عامل این فاجعه معرفی کرد؛ اما اعترافات، روایتهای منتشرشده و شواهد موجود درباره ارتباط عاملان با جریانهای مذهبی و روحانیون انقلابی، روایت دیگری از این جنایت ارائه میدهد.در این گزارش تولیدی توانا، نقش روحانیت انقلابی و هواداران آیتالله خمینی در طراحی و اجرای آتشسوزی سینما رکس و تلاش برای منحرفکردن حقیقت این فاجعه را بررسی کردهایم.tavaana.org/cinema-rex-fire/#%D9%86%D9%87…
تاریخچه بازدید مشاهدهشده
حدود 10 بازدید تازه در ساعت در این نمونهپستهای تلگرام — آموزشکده توانا
۵۸۰ روز از بازداشت بیژن کاظمی گذشت؛ مادرش: «۳۷ سال و ۶ ماه از زندگی یک انسان را ربودید»مادر بیژن کاظمی، زندانی سیاسی، با انتشار متنی در اینستاگرام به ادامه حبس فرزندش و حکم ۳۷ سال و شش ماه زندان او اعتراض کرده است. او با اشاره به گذشت ۵۸۰ روز از بازداشت فرزندش، مقامهای جمهوری اسلامی را خطاب قرار داده و نوشته است: «بیژن و بیژنها چه میخواهند؟ یک زندگی معمولی، امن و شایسته؛ وطنی که در آن بتوانند آزادانه زندگی کنند، کار کنند، بیندیشند و آیندهای برای خود بسازند.»مادر بیژن کاظمی در متنی که در صفحه اینستاگرام خود منتشر کرده، با اشاره به گذشت ۵۸۰ روز از بازداشت فرزندش نوشته است: «۵۸۰ روز از اسارت بیژن گذشت، ۵۸۰ روز از آن ۳۷ سال و ۶ ماهی که به حکم شما از زندگی او ربوده شده است.»او در ادامه، صدور چنین حکم سنگینی علیه فرزندش را به معنای گرفتن بخش بزرگی از زندگی یک انسان و جدا کردن فرزند از مادر توصیف کرده و نوشته است: «۳۷ سال و ۶ ماه از زندگی یک انسان را دزدیدن، میدانید یعنی چه؟ پاره تن یک مادر را از او گرفتن، میدانید یعنی چه؟ نه، نمیدانید؛ البته که نمیدانید!»مادر این زندانی سیاسی سپس مقامهای جمهوری اسلامی را مستقیماً خطاب قرار داده و افزوده است: «به شما که به آسانی آب خوردن، فرزندان این سرزمین را به دار میسپارید یا سالهای جوانیشان را پشت دیوارهای زندانهایتان دفن میکنید.»او در بخش دیگری از نوشته خود، خواسته بیژن کاظمی و دیگر زندانیان سیاسی را برخورداری از یک زندگی عادی و آزاد دانسته و نوشته است: «بیژن و بیژنها چه میخواهند؟ یک زندگی معمولی، امن و شایسته؛ وطنی که در آن بتوانند آزادانه زندگی کنند، کار کنند، بیندیشند و آیندهای برای خود بسازند.»مادر بیژن کاظمی در ادامه به تناقض میان برخورد حکومت با مطالبات جوانان در داخل ایران و زندگی فرزندان برخی مقامهای جمهوری اسلامی در کشورهای غربی اشاره کرده است.او نوشته است: «همان زندگیای که شما برای فرزندان خود میخواهید و آنها را به آمریکا و اروپا میفرستید تا از آن بهرهمند شوند و برای ماندنشان در "بلاد کفر" از هیچ تلاشی فروگذار نمیکنید؛ ولی فرزندان ما را به جرم خواستن همان زندگی، به زندان میفرستید.»او همچنین با انتقاد از ادبیات ضدغربی جمهوری اسلامی افزوده است که همان غربی که در تبلیغات رسمی برای مردم «نماد فساد و تباهی و کفر» معرفی میشود، برای فرزندان مقامهای حکومت به «کعبه آمال» تبدیل شده است.مادر بیژن کاظمی نوشته خود را با جملهای خطاب به مقامهای جمهوری اسلامی به پایان رسانده است:«کابوس فرزندان شما، بازگشت به ایران و چشیدن دستپخت پدر و مادرهایشان است و کابوس فرزندان ما، شما.»#بیژن_کاظمی@Tavaana_TavaanaTech
در پی موج گسترده بازداشتها و جنگ ۴۰ روزه آمریکا و اسرائیل با ایران، شمار زندانیان سیاسی و عقیدتی در زندان شیبان اهواز به بیش از ۶۰۰ نفر رسیده است. گزارش سازمان حقوق بشر کارون از بازداشت گسترده جوانان، محرومیت از وکیل، برگزاری جلسات دادگاه در زندان و صدور احکام سنگین برای شماری از بازداشتشدگان حکایت دارد؛ وضعیتی که ضرورت اطلاعرسانی و حمایت از زندانیان و خانوادههای آنان را بیش از پیش برجسته میکند.بر اساس گزارش «سازمان حقوق بشر کارون» بیش از ۶۰۰ زندانی سیاسی و عقیدتی در حال حاضر در زندان شیبان اهواز نگهداری میشوند؛ ۱۸۵ نفر در بند ۸، ۱۲۰ نفر در بند ۵ و بیش از ۳۱۰ نفر نیز در قرنطینه این زندان به سر میبرند.گزارشها حاکی از آن است که بخش قابل توجهی از بازداشتشدگان اخیر از شهرهای اهواز، فلاحیه (شادگان)، ایذه، بهبهان و مسجدسلیمان هستند و بسیاری از آنان جوانانی بین ۱۸ تا ۲۵ سالهاند.در این گزارش آمده است که «بخش بزرگی از بازداشتشدگان جدید را جوانان تشکیل میدهند»؛ جوانانی که پس از بازداشت، در شرایطی نامعلوم و با نگرانی درباره سرنوشت قضایی خود در زندان نگهداری میشوند.@Tavaana_TavaanaTech
مراسم زادروز جاویدنام اکبر پاشاپور با حضور جمعی از خانوادههای جاویدنامان برگزار شد.اکبر پاشاپور، ۳۷ ساله و پدر یک فرزند، از جانباختگان اعتراضات دیماه، روز ۱۸ دیماه در مقابل کلانتری ۲۵ محمدشهر کرج هدف شلیک نیروهای جمهوری اسلامی قرار گرفت و جان باخت. بر اساس گزارشها، ساچمه به پیشانی و چشم او اصابت کرده و گلوله جنگی نیز از ناحیه گردن و کتف به او شلیک شده بود.اکبر پدر پسری ۱۳ ساله بود؛ پسری که همچنان دلتنگ پدر است و جای خالی او را در زندگی خود احساس میکند.برگزاری مراسم زادروز جاویدنامان، تنها گرامیداشت یک مناسبت نیست؛ یادآوری جای خالی انسانهایی است که خانوادههایشان هر روز با نبود آنها زندگی میکنند.خانوادههای دادخواه پس از ازدستدادن عزیزانشان، نباید در مسیر دادخواهی تنها بمانند. همراهی جامعه با آنان نباید محدود به روزهای خبرساز یا مناسبتهای خاص باشد. حضور در کنار این خانوادهها در سالروز تولد و جانباختن عزیزانشان، بر سر مزارشان و در دیگر مناسبتها، راهی برای زنده نگهداشتن نام و یاد جانباختگان و نشاندادن این است که جامعه آنان و رنجشان را فراموش نکرده است.@Tavaana_TavaanaTech
تداوم بلاتکلیفی بهزاد یزدانی؛ بهاییستیزی جمهوری اسلامی ادامه داردبا گذشت نزدیک به چهار ماه از بازداشت بهزاد یزدانی، شهروند بهایی ساکن شیراز، او همچنان بدون تعیین تکلیف قضایی در زندان عادلآباد این شهر نگهداری میشود. همسر او، رومینا خزعلی، نیز پس از نزدیک به چهار ماه بازداشت، با سپردن وثیقه از زندان آزاد شده است.با وجود پیگیریهای مستمر خانواده، تاکنون توضیح روشنی درباره روند رسیدگی به پرونده بهزاد یزدانی ارائه نشده و تصمیم رسمی درباره ادامه بازداشت یا وضعیت قضایی او نیز به خانواده یا وکیلش ابلاغ نشده است.گزارشها همچنین حاکی از نامناسببودن شرایط نگهداری این شهروند بهایی است. یزدانی در دوران بازداشت با مشکلات جسمانی از جمله کمردرد مواجه بوده، اما از دسترسی به خدمات و مراقبتهای درمانی محروم مانده است.بهزاد یزدانی و رومینا خزعلی در فروردینماه ۱۴۰۴، پس از ورود نیروهای امنیتی به منزلشان در شیراز، بازداشت شدند.بازداشت و بلاتکلیف نگهداشتن شهروندان بهایی را نمیتوان از سیاست چند دههای جمهوری اسلامی برای حذف و محدودکردن این جامعه جدا دانست.@Tavaana_TavaanaTech
خانواده محمدرضا رضایی، زندانی محکوم به اعدام، به همراه جمعی از شهروندان روز پنجشنبه مقابل زندان مرکزی خرمآباد تجمع کردند و خواستار توقف اجرای حکم اعدام او شدند. رضایی پیشتر در ارتباط با اتهامات مرتبط با «مواد مخدر» بازداشت و به اعدام محکوم شده است.تجمع خانواده و شهروندان در برابر زندان، در شرایطی برگزار شد که نگرانیها از اجرای قریبالوقوع حکم افزایش یافته است؛ خانوادههای محکومان به اعدام، گاه در آخرین فرصتها ناچارند برای نجات جان عزیزانشان به خیابان بیایند.جامعه نباید در برابر خطر اجرای احکام اعدام بیتفاوت بماند. در سالهای اخیر، زندانیان محکوم به اعدام نیز با اعتصاب غذا و دیگر شیوههای اعتراضی، نسبت به صدور و اجرای این احکام اعتراض کردهاند و خانوادههای آنان نیز بارها برای توقف اعدام عزیزانشان دست به تجمع و دادخواهی زدهاند.اعتراض به اعدام تنها به معنای دفاع از یک فرد نیست؛ مخالفت با مجازات مرگ، دفاع از حق حیات و ایستادن در برابر تبدیل جان انسانها به ابزار مجازات و ارعاب است. @Tavaana_TavaanaTech
گذر از جامعهای قطبیشده به سوی اتحادکدام ارزشها باید مورد تاکید باشد؟۱. مقدمه چالش ایرلند شمالیدر سال ۱۹۹۸، توافق «جمعه نیک» برای پایاندادن به دههها خشونت در ایرلند شمالی میان وحدتگرایان و ناسیونالیستها امضا شد. هدف اصلی، حل تنشهای سیاسی و مذهبی عمیقی بود که جامعه را بهشدت قطبی کرده بود. این توافق تنها یک راهکار سیاسی نبود، بلکه تلاشی برای تغییر ساختار قدرت جهت مشارکت موثر هر دو گروه در تصمیمگیریهای کلان کشور و گذار از درگیریهای مسلحانه به سوی ثبات و آرامشی پایدار برای همه شهروندان بود.۲. ساختار تقسیم قدرتهسته اصلی توافق جمعه نیک، ایجاد دولتی مبتنی بر تقسیم قدرت بود که تغییری بنیادین در خطمشیهای طرفین ایجاد کرد. با این ساختار، اطمینان حاصل شد که گروههای اصلی جامعه یعنی وحدتگرایان و ناسیونالیستها، هر دو در ساختار حاکمیت دارای نمایندگی کافی باشند. این مدل، تضمین میکرد که تصمیمگیریهای مهم سیاسی با مشارکت مؤثر هر دو جامعه صورت گیرد و از تسلط یکجانبه یک گروه بر سرنوشت سیاسی منطقه جلوگیری شود.۳. خلع سلاح گروههای شبهنظامیحذف خشونت گروههای مسلح، اولویتی حیاتی در این فرایند بود. توافق مشخص کرد که سازمانهای شبهنظامی باید خلع سلاح شوند. «کمیسیون مستقل بینالمللی برای خلع سلاح» نقش نظارتی کلیدی در این مسیر ایفا کرد. با خلع سلاح ارتش جمهوریخواه ایرلند در سال ۲۰۰۵ و تأیید بینالمللی انهدام سلاحها، گام بزرگی برای کاهش تنشهای فیزیکی برداشته شد و این امر به کاهش تدریجی فضای رعب و وحشت در جامعه کمک کرد.۴. حقوق بشر و برابری شهروندیمواجهه با زخمهای تاریخی و شکافهای مذهبی، نیازمند تأکیدی ویژه بر برابری و حقوق بشر بود. توافق جمعه نیک بر لزوم رعایت استانداردهای حقوق بشری برای همه شهروندان بدون توجه به پیشینه مذهبی یا سیاسی تأکید ورزید. اصلاح نهاد پلیس برای پایاندادن به رفتارهای تبعیضآمیز از جمله اقدامات مهم بود. این رویکرد تلاش داشت تا با تضمین کرامت انسانی برای همه، فضای اعتماد و عدالت را در ایرلند شمالی دوباره احیا کند.۵. نقش توسعه اقتصادیبهبود وضعیت اقتصادی، بخش لاینفک روند صلح ایرلند شمالی محسوب میشد. با درک اینکه نابرابریهای اقتصادی و کمبود فرصتهای شغلی از علل ریشهای درگیریها هستند، تلاشهای گستردهای برای توسعه زیرساختها و ایجاد اشتغال در همه مناطق صورت گرفت. هدف این بود که با کاهش شکافهای طبقاتی و بهبود رفاه عمومی، انگیزههای تنش و نزاع کاهش یابد و شهروندان به آیندهای مشترک و آباد امیدوار شوند، که در نتیجه همزیستی مسالمتآمیز را تسهیل میکرد.۶. چرخه خشونت و خطر انتقالجامعههای چندپاره بر اساس مذهب، مستعد ورود به چرخههای مداوم خشونت هستند. تجربیات تاریخی نشان میدهد که صلحهای شکننده ممکن است تنها برای مدتی کوتاه دوام بیاورند و نسلهای بعد به خصومتهای قدیمی بازگردند. گاهی اوقات، فرهنگی که دشمنی را تقدیس میکند، ناخواسته به نسلهای جدید منتقل میشود. این خطر وجود دارد که اگر مفاهیم صلح به عنوان ضدارزش نگریسته شوند، پایاندادن به درگیریها، خیانت به نسل پیشین تلقی شده و تنشها تداوم یابد.۷. اهمیت تحول آموزشیبرای گسستن از چرخههای بازتولید نفرت و کلیشههای تبعیضآمیز، اصلاح برنامههای درسی مدارس ضروری است. در ایرلند شمالی، تغییر رویکردهای آموزشی برای ترویج مدارا، درک متقابل و احترام به تنوع به عنوان راهکاری بنیادین دنبال شد. آموزش یکپارچه، ابتکار موفقی بود که دانشآموزان کاتولیک و پروتستان را در فضایی مشترک گرد هم آورد. این کار باعث شد تا موانع فرقهای از سنین پایین شکسته شده و محیطی برای درک و احترام متقابل پرورش یابد.۸. افقهای همزیستی مسالمتآمیزتجربه ایرلند شمالی نشان میدهد که همزیستی افراد با پیشینههای مذهبی متفاوت و حتی افراد خداناباور، با وجود دشواریها، امری ممکن و ضروری است. موفقیت در این مسیر، نیازمند اراده سیاسی، تعهد به حقوق بشر، توسعه اقتصادی عادلانه و مهمتر از همه، تحول بنیادین در آموزش برای نسل آینده است. عبور از یک جامعه قطبیشده، پروژهای پیوسته است که از طریق نهادینهسازی ارزشهای مشترک و حذف کلیشههای فرقهای از فضای اجتماعی، به تدریج محقق میشود.نسخه کامل نوشتار «گذر از جامعهای قطبیشده به سوی اتحادکدام ارزشها باید مورد تاکید باشد؟»را در وبسایت گفتو شنود بخوانید.dialog.tavaana.org/polarized-society/#%D8… #رواداری #همزیستی #گفتگو_توانا@Dialogue1402گذر از جامعهای قطبیشده به سوی اتحادکدام ارزشها باید مورد تاکید باشد؟۱. مقدمه چالش ایرلند شمالیدر سال ۱۹۹۸، توافق «جمعه نیک» برای پایاندادن به دههها خشونت در ایرلند شمالی میان وحدتگرایان و ناسیونالیستها امضا شد. هدف اصلی، حل تنشهای سیاسی و مذهبی عمیقی بود که جامعه را بهشدت قطبی کرده بود. این توافق تنها یک راهکار سیاسی نبود، بلکه تلاشی برای تغییر ساختار قدرت جهت مشارکت موثر هر دو گروه در تصمیمگیریهای کلان کشور و گذار از درگیریهای مسلحانه به سوی ثبات و آرامشی پایدار برای همه شهروندان بود.۲. ساختار تقسیم قدرتهسته اصلی توافق جمعه نیک، ایجاد دولتی مبتنی بر تقسیم قدرت بود که تغییری بنیادین در خطمشیهای طرفین ایجاد کرد. با این ساختار، اطمینان حاصل شد که گروههای اصلی جامعه یعنی وحدتگرایان و ناسیونالیستها، هر دو در ساختار حاکمیت دارای نمایندگی کافی باشند. این مدل، تضمین میکرد که تصمیمگیریهای مهم سیاسی با مشارکت مؤثر هر دو جامعه صورت گیرد و از تسلط یکجانبه یک گروه بر سرنوشت سیاسی منطقه جلوگیری شود.۳. خلع سلاح گروههای شبهنظامیحذف خشونت گروههای مسلح، اولویتی حیاتی در این فرایند بود. توافق مشخص کرد که سازمانهای شبهنظامی باید خلع سلاح شوند. «کمیسیون مستقل بینالمللی برای خلع سلاح» نقش نظارتی کلیدی در این مسیر ایفا کرد. با خلع سلاح ارتش جمهوریخواه ایرلند در سال ۲۰۰۵ و تأیید بینالمللی انهدام سلاحها، گام بزرگی برای کاهش تنشهای فیزیکی برداشته شد و این امر به کاهش تدریجی فضای رعب و وحشت در جامعه کمک کرد.۴. حقوق بشر و برابری شهروندیمواجهه با زخمهای تاریخی و شکافهای مذهبی، نیازمند تأکیدی ویژه بر برابری و حقوق بشر بود. توافق جمعه نیک بر لزوم رعایت استانداردهای حقوق بشری برای همه شهروندان بدون توجه به پیشینه مذهبی یا سیاسی تأکید ورزید. اصلاح نهاد پلیس برای پایاندادن به رفتارهای تبعیضآمیز از جمله اقدامات مهم بود. این رویکرد تلاش داشت تا با تضمین کرامت انسانی برای همه، فضای اعتماد و عدالت را در ایرلند شمالی دوباره احیا کند.۵. نقش توسعه اقتصادیبهبود وضعیت اقتصادی، بخش لاینفک روند صلح ایرلند شمالی محسوب میشد. با درک اینکه نابرابریهای اقتصادی و کمبود فرصتهای شغلی از علل ریشهای درگیریها هستند، تلاشهای گستردهای برای توسعه زیرساختها و ایجاد اشتغال در همه مناطق صورت گرفت. هدف این بود که با کاهش شکافهای طبقاتی و بهبود رفاه عمومی، انگیزههای تنش و نزاع کاهش یابد و شهروندان به آیندهای مشترک و آباد امیدوار شوند، که در نتیجه همزیستی مسالمتآمیز را تسهیل میکرد.۶. چرخه خشونت و خطر انتقالجامعههای چندپاره بر اساس مذهب، مستعد ورود به چرخههای مداوم خشونت هستند. تجربیات تاریخی نشان میدهد که صلحهای شکننده ممکن است تنها برای مدتی کوتاه دوام بیاورند و نسلهای بعد به خصومتهای قدیمی بازگردند. گاهی اوقات، فرهنگی که دشمنی را تقدیس میکند، ناخواسته به نسلهای جدید منتقل میشود. این خطر وجود دارد که اگر مفاهیم صلح به عنوان ضدارزش نگریسته شوند، پایاندادن به درگیریها، خیانت به نسل پیشین تلقی شده و تنشها تداوم یابد.۷. اهمیت تحول آموزشیبرای گسستن از چرخههای بازتولید نفرت و کلیشههای تبعیضآمیز، اصلاح برنامههای درسی مدارس ضروری است. در ایرلند شمالی، تغییر رویکردهای آموزشی برای ترویج مدارا، درک متقابل و احترام به تنوع به عنوان راهکاری بنیادین دنبال شد. آموزش یکپارچه، ابتکار موفقی بود که دانشآموزان کاتولیک و پروتستان را در فضایی مشترک گرد هم آورد. این کار باعث شد تا موانع فرقهای از سنین پایین شکسته شده و محیطی برای درک و احترام متقابل پرورش یابد.۸. افقهای همزیستی مسالمتآمیزتجربه ایرلند شمالی نشان میدهد که همزیستی افراد با پیشینههای مذهبی متفاوت و حتی افراد خداناباور، با وجود دشواریها، امری ممکن و ضروری است. موفقیت در این مسیر، نیازمند اراده سیاسی، تعهد به حقوق بشر، توسعه اقتصادی عادلانه و مهمتر از همه، تحول بنیادین در آموزش برای نسل آینده است. عبور از یک جامعه قطبیشده، پروژهای پیوسته است که از طریق نهادینهسازی ارزشهای مشترک و حذف کلیشههای فرقهای از فضای اجتماعی، به تدریج محقق میشود.نسخه کامل نوشتار «گذر از جامعهای قطبیشده به سوی اتحادکدام ارزشها باید مورد تاکید باشد؟»را در وبسایت گفتو شنود بخوانید.dialog.tavaana.org/polarized-society/#%D8… #رواداری #همزیستی #گفتگو_توانا@Dialogue1402




