💎 فرقه دموکرات آزربایجان نگینی در تاریخ معاصر ایران♦️ اگر به تاریخ معاصر آزربایجان نگاه مختصری بیان…
انتشار: 2022/12/12 11:43 UTCدریافت: 2026/08/18 16:20 UTCآخرین مشاهده: 2026/08/18 16:20 UTC
💎 فرقه دموکرات آزربایجان نگینی در تاریخ معاصر ایران♦️ اگر به تاریخ معاصر آزربایجان نگاه مختصری بیاندازیم؛ متوجه خواهیم شد ۲۱ آذر ۱۳۲۴ نقطه عطفی در این تاریخ پر فراز و نشیب است. روزی که در طی ۲۰ سال حکومت دیکتاتوری پهلویها، هر آزربایجانی آرزوی دیدنش را داشت.آزربایجان از بدو تاریخ مهد تمدن، فرهنگ و اندیشه بوده و در طی سالیان، پایداری خود را حفظ کرده بود؛ ولی رژیم پهلوی فکر نابودی این تمدن بزرگ را در سر داشت و هر اقدامی که منجر به حذف نام آزربایجان شود را انجام میداد ولی روح بازپروری آزربایجان این اجازه را حتی به اهالی خودش هم نمیدهد؛ مزدورانی گوش به زنگ مثل پهلوی که جای خود دارد.♦️ نتیجه تبلور روح ملی آزربایجان در ۲۴ آذر ۱۳۲۴، حکومتی مردمی، خودمختار و کاربلد به دور از هرگونه تعصب بود. تحولاتی که در آن یک سال در آزربایجان رخ داد؛ حتی به اقرار خود رهبران حکومت وقت در ۲۰ سال حکومتداری پهلوی انجام نشده بود.سردمدار این حکومت سید جعفر جوادزاده ملقب به سید جعفر پیشهوری، مردی از دل همین آب و خاک بود.مردی که به دور از هرگونه پیشداوری خود را صرف وطن کرد. نه حرفی از جداییطلبی زد و نه حق نژاد دیگری را پایمال کرد. دغدغهاش تنها یک چیز بود، احقاق حقوق پایمالشده آزربایجانیها و بازآفرینی نقش آزربایجان در کشور که از سال ۱۳۰۴ از زمان شروع دوره حکومت پهلوی اول نادیده گرفته شده بود،حال ایرانشهریها در صدد تحقیر مرحوم پیشهوری و حکومت ملی آزربایجان هستند اما اگر منطقی به ماجرا بنگریم فرقه دموکرات آزربایجان نگین درخشان آزادی سیاسی، اقتصادی و اجتماعی در تاریخ ایران بوده و هست.♦️ اعطای حق رای به زنان برای اولین بار در خاورمیانه نشانگر ارزش والای زنان در دوره فرقه دموکرات و برابری حقوق زن و مرد در اندیشه نخبههای آزربایجانی است.حکم اعدام در کل تاریخ ایران تنها در دوره یک ساله حکومت فرقه دموکرات آزربایجان لغو شد، آیا این جز گرامیداشت کرامت انسانی است؟و حال به زبان تورکی میرسیم، زبانی که با گوشت و پوست و استخوان آزربایجانیها در آمیخته است.در دوره پهلوی که نشر کتاب به زبان تورکی جرم محسوب میشد؛ حکومت خودمختار آزربایجان، زبان رسمی و نوشتاری آزربایجان را تورکی اعلام کرده و کودکان برای اولین بار طعم شیرین یادگیری به زبان مادری را در مدارس چشیدند.جالب است بدانیم که بودجه آموزش و پرورش آزربایجان در آن زمان چند برابر بودجه آموزش و پرورش ایران بوده است.♦️ جامعهشناسها میگویند، دولتی که پشتوانه مردمی نداشته باشد، دولتی نامشروع و باطل است. نوشتههای آن دوره حکایت از استقبال مردم از فرقه را دارد. اگر به سیستم اداری آن دوره هم نگاهی مختصر بیاندازیم، در سندهای به جا مانده، برخورد شدید حکومت را با مفسدان اقتصادی و اداری به راحتی میتوان دید؛ آیا این جز افتخار برای آزربایجان و حتی ایران است؟♦️ولی اندیشه تمامیتطلب پهلوی و پانایرانیسم چشم دیدن این حکومت نوپا ولی آیندهدار را نداشت و کمر به نابودی کسانی بست که ریشه در این آب و خاک داشتند.کشتار ۲۵ هزار آزربایجانی در ۲۱ آذر ۱۳۲۵ لکه ننگی بر پیشانی پهلوی نهاد که تا قیامت فراموششدنی نیست،کشتار مردم غیور و بشردوست آزربایجان در آن روز، به هیچ وجه منطقی به نظر نمیرسد، دولت مرکزی وقتی با حکومت خودمختار آزربایجان اختلاف دارد، به چه حقی مردم بیدفاع را قتلعام میکند؟ به چه حقی کتابهای تورکی آن دوران را میسوزاند؟♦️ تاریخ معاصر ایران حتی اگر خود بخواهد نمیتواند آن دوره یکساله را فراموش کند.با همه انتقادات به فرقه دموکرات،نمونهای بارز از نظام حکومتداری مردمی، نقش فعال مردم در حاکمیت و حق تعیین سرنوشت و تلاش دولت برای رفاه مردمش را در آن دوران به راحتی میتوان دید.♦️ در آخر اینکه آزربایجان بعنوان سرزمینی خاص از همه جهات همیشه هژمونی خود را حفظ خواهد کرد و تاریخ نشان داده است این ملت درس آزادی و آزادگی را در کلاس تاریخ تدریس میکند.📒 کانون آذربایجانشناسی دانشگاه تبریز(تبریز بیلیم یوردونون آزربایجان تانیتیم اوجاغی)🔍 @ATO_tabrizu
